Σάββατο, 26 Ιουνίου 2010

ΝΤΕΜΗΣ ΡΟΥΣΣΟΣ οι Εβραίοι, η χούντα και ό,τι άλλο… μέρος ΙΙ

Έγραψα σε προηγούμενο post, την Τετάρτη, πως ο Ντέμης Ρούσσος φαίνεται πως έδωσε εκείνη τη συναυλία στο Ισραήλ, τον περασμένο μήνα (είχα αναρτήσει και την αφίσα της), μην… υπακούοντας στην επιστολή τής Ιντιφάντα, που προσπαθούσε να τον αποτρέψει από κάτι τέτοιο· από τη στιγμή, μάλιστα, που είχε υπογράψει την επιστολή διαμαρτυρίας, για τα 60χρονα του ισραηλινού κράτους. Τελικά, όμως, η συναυλία δεν εδώθη. Να τι λέει ο ίδιος ο Ντέμης Ρούσσος σε σχετική απάντησή του στο περιοδικό εφ (του Φεστιβάλ Αθηνών) τεύχος 20, 24/6/2010, στην Κατερίνα Κόμητα (οι σ.σ. δικές μου). (Και οι "νεόπλουτοι" της Γιουγκοσλαβίας άκουγαν Ντέμη Ρούσσο...)
«Δεν την έκανα, και να σου πω καλύτερα μετά από όλα όσα συνέβησαν. Τώρα στην επιστολή που λέτε, εγώ απάντησα επίσης με ανοιχτή επιστολή, λέγοντας ότι ο Ντέμης Ρούσσος τραγουδάει για τον απλό κόσμο, γιατί η μουσική είναι ένα φάρμακο. Θεωρώ ότι ο απλός Εβραίος δεν έχει καμία σχέση με όσα κάνει η κυβέρνησή του (σ.σ.: την οποίαν όμως ψηφίζει), όπως και ο απλός Παλαιστίνιος δεν έχει καμία σχέση με τα πράγματα που κάνουν οι δικοί του ηγέτες (σ.σ.: δεν γίνεται να βάζουμε στην ίδια ζυγαριά τους κατακτητές με τους απάτριδες). Απλώς, όπως παντού στον κόσμο έτσι κι εδώ, οι άνθρωποι πληρώνουν τον έλεγχο που θέλουν να έχουν πάνω τους οι κυβερνήσεις. Αυτή είναι η ιστορία, και το γράμμα της Ιντιφάντα δεν έπαιξε καθόλου ρόλο στην απόφασή μου να μην πάω στο Ισραήλ. Δεν πήγα, γιατί ο Εβραίος οργανωτής δεν με πλήρωσε. Και να σου πω κάτι, καλύτερα. Το Ισραήλ δεν είναι καθόλου μέσα στα σχέδιά μου. Πάντως αυτό που συνέβη (σ.σ. εννοεί τη δολοφονική επέμβαση του ισραηλινού στρατού στο τουρκικό σκάφος) με στενοχώρησε πάρα πολύ, και εδώ, εντός παρενθέσεως, θα πρέπει να σου πω ότι συνέβαλα με τον όβολό μου σε αυτό το καράβι· έδωσα χρήματα χωρίς να δώσω το όνομά μου».
Και κάτι ακόμη από την ίδια συνέντευξη σχετικά με το «Ντρίνκι ντρίνκι μάνα μου». Λέει ο Ρούσσος: «Το τραγούδι που περιέχει το ‘ντρίνκι ντρίνκι μάνα μου’ είναι το ‘Velvet mornings’ σε μουσική δική μου και στίχους ανθρώπων από το εξωτερικό (σ.σ. στο δισκάκι γράφει Λάκης Βλαβιανός και R. Constantinos, ο γνωστός αιγύπτιος, με ελληνική ρίζα, παραγωγός Alec Constantinos, δεν γράφει "Ντέμης Ρούσσος"). Αυτό λοιπόν το τραγούδι όπως και το “Souvenirs” (σ.σ. το “From souvenirs to souvenirs” βγήκε το ’75) μου τα ζήτησε η Μαρινέλλα να τα τραγουδήσει στα ελληνικά. Της απάντησα ‘κούκλα μου πάρ’τα· εγώ εσένα σε θαυμάζω, είσαι καταπληκτική τραγουδίστρια, να τα πάρεις να τα τραγουδήσεις, να τα κάνεις ό,τι θέλεις’. Πράγματι, η Μαρινέλλα τα τραγούδησε με στίχους ελληνικούς, το νόημα των οποίων ήταν τελείως διαφορετικό από αυτό των αγγλικών. Το ‘Velvet mornings’ ήταν ένα ρομαντικό ταργούδι αγάπης, ενώ οι στίχοι που έβαλαν οι Έλληνες ήταν κάπως πολιτικοί, αντιχουντικοί. Το αποτέλεσμα ήταν ότι, όταν ήρθα να τραγουδήσω στη Θεσσαλονίκη, λίγο πριν το 1974, να κοντέψω να βρω τον μπελά μου από τους χουντικούς, που είχαν πιστέψει ότι τα λόγια αυτά, τα αντιχουντικά, τα είχα γράψει εγώ». Επειδή δεν είμαι 100% σίγουρος πως τα πράγματα είναι έτσι όπως τα λέει ο Ρούσσος, λέω δυο λόγια παραπάνω. Οι στίχοι, που έγραψε ο Πυθαγόρας για το “Velvet mornings” (1973) έλεγαν: «Πώς την λένε την φωτιά που καίει/ πώς την λένε την γλυκιά πληγή/ το αγόρι μου αγάπη τηνε λέει/ μα η μάνα μου με κλαίει/ που κλαίω την αυγή(…) Πώς το λένε το ζεστό το χέρι/ που μαχαίρι πάνω μου κυλά/ το αγόρι μου πίκρες θα μου φέρει/ κι η μάνα μου το ξέρει/ αλλά δεν μου μιλά». Υπάρχει περίπτωση αυτοί οι στίχοι να θεωρήθηκαν αντι-χουντικοί; Απεναντίας, οι ελληνικοί στίχοι (του Πυθαγόρα επίσης) από το “My reason” (1972), το οποίο τραγούδησε κι αυτό η Μαρινέλλα, έλεγαν: «που πάνε εκείνα τα παιδιά/ της θύελλας και του βοριά/ που πέθαιναν για λευτεριά/ που πάνε;/ Τα πήρανε οι συννεφιές/ οι θάλασσες και οι στεριές/ τα αστροπελέκια κι οι φωτιές/ που πάνε;/ Πού πάνε οι σταυραετοί/ που πολεμούσαν γελαστοί/ φονιά, φασίστα και ληστή/ πού πάνε;» και όπως αντιλαμβάνεστε συνδέονταν άμεσα με τα γεγονότα του Πολυτεχνείου. Με τη διαφορά ότι τα τραγούδια αυτά, που βγήκαν σε 45άρι το οποίο γράφει στην ετικέτα "1973", υπάρχει περίπτωση να κυκλοφόρησαν πριν από την εξέγερση. Αν είναι έτσι, που, προσωπικώς, δεν το νομίζω, ο λόγος του Πυθαγόρα είναι απολύτως προφητικός – ασχέτως αν ο ίδιος γράφοντας για «παιδιά» μπορεί να εννοούσε τους στρατιώτες της Αλβανίας ή τους αντάρτες του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ... Πάντως, αν υποτεθεί πως ο Πυθαγόρας έγραψε αυτούς τους στίχους μετά τον Νοέμβρη του ’73 είναι λίγο δύσκολο να τους τραγούδησε «καπάκι» η Μαρινέλλα, και να… βρήκε το μπελά του ο Ντέμης Ρούσσος λίγο πριν το ’74. Έτσι, με βάση αυτή την υπόθεση (που είναι η πιο κοντινή στην αλήθεια), το τραγούδι πρέπει να το είπε η Μαρινέλλα τέλη του ’73 και να βγήκε στην αγορά αρχές του ’74 (πιθανώς τον Ιανουάριο του ’74) και επίσης, λογικώς, ο Ρούσσος πρέπει να έπαιξε στο Παλαί ντε Σπορ της Θεσσαλονίκης ακόμη πιο μετά – ξέρω ’γω, πιθανώς την άνοιξη του ’74. Το 45άρι της Μαρινέλλας, πάντως, με τα «Ντρίνκι ντρίνκι μάνα μου/ Που πάνε εκείνα τα παιδιά» γράφει στην ετικέτα του, όπως προείπα, 1973. Γνωρίζουμε όμως όλοι πως αν ένας δίσκος βγαίνει τον Ιανουάριο μιας χρονιάς, στο label θα αναγράφεται η προηγούμενη. Και, ίσως, έτσι να έχουν τα πράγματα, καθότι όπως διάβασα στο λήμμα της Wikipedia για τη Μαρινέλλα, το 45άρι βγήκε την 17η Ιανουαρίου του ’74. Και λέω ’74, γιατί το «Ντρίνκι ντρίνκι μάνα μου» δεν το είχε πει ούτε ο Ρούσσος τον Ιανουάριο του ’73. Πάντως, το γαλλικό 45άρι “Forever and ever/ Velvet mornings” έχει κωδικό στη Philips 6009 331 και προηγείται (στον αύξοντα αριθμό των κωδικών) των άλλων singles του Ντέμη Ρούσσου από εκείνη τη χρονιά - των “Forever and ever/ Goodbye my love goodbye” (6009 352), “Goodbye my love goodbye/ Yellow paper” (6009 381), “Someday, somewhere/ My friend the wind” (6009 416) - όπερ σημαίνει πως πρέπει να βγήκε, πρώτο αυτό, στις αρχές του ’73. (Ο Κώστας που βοήθησε στα ψαξίματα, και τον ευχαριστώ γι' αυτό, μου είπε για... 25 Ιανουαρίου του 1973).
Όπως έχω ξαναγράψει, οι καλλιτέχνες, συνήθως, είναι οι τελευταίοι που θυμούνται ημερομηνίες και, βασικά, θέλουν στρίμωγμα, για να θυμηθούν κάτι παραπάνω...Τα τραγούδια που φαίνονται στη φωτογραφία είναι αυτά που ακούστηκαν χθες το βράδυ στο Ηρώδειο (μαζί με το κλου “Que sera, sera”, το οποίο τραγούδησαν μαζί ο Ντέμης Ρούσσος με τον Μιχάλη Χατζηγιάννη).

4 σχόλια:

  1. Η Μαρινέλλα πράγματι είπε και το "From Souvenirs to Souvenirs" ("Γιατί Φοβάσαι"), στο LP "Μαρινέλλα για Πάντα" (Ιούνιος 1975), γι' αυτό τα μπέρδεψε ο Ντέμης.
    Τελικά έχω πειστεί ότι δεν πρέπει να παίρνει κανείς τοις μετρητοίς αυτά που λέγονται στις συνεντεύξεις για το παρελθόν, γιατί συνήθως περιλαμβάνουν από απλές ανακρίβειες έως χοντρά ψέμματα. Ο Πουλικάκος π.χ. είχε πεί στο Lifo ότι τις σπηλιές στα Μάταλα τις κλείσανε το 1968!!!

    Manwolf Louie

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Ναι βέβαια Manwolf Louie to είχε πει. Το θυμάμαι... "παρ' το φεγγάρι και καν'το βέρα μου" και τέτοια. Απλά, δεν είχε σχέση με τη χούντα το συγκεκριμένο τραγούδι, επειδή ήταν από το 1975.
    Καλά, είχε πει τέτοιο πράγμα ο Πουλικάκος; Ευτυχώς που πρόλαβε και πήγε δηλαδή... Γιατί σε άλλη συνέντευξη είχε πει ότι είχε πάει στις σπηλιές το 1967. Η "Θεία μου η χίπισσα" είχε γυριστεί και στα Μάταλα - και ήταν 1970. Αυτό που ξέρω εγώ είναι ότι οι σπηλιές έκλεισαν γύρω στο '73. Ή μήπως και πιο μετά;
    Και βέβαια είναι κι αυτοί οι στίχοι της Joni Mitchell από το "Carey" (υπάρχει στο "Blue")...

    "Maybe I’ll go to Amsterdam
    Or maybe I'll go to Rome
    And rent me a grand piano
    and put some flowers ‘round my room.
    But let’s not talk about fare-thee-wells now.
    The night is a starry dome.
    And they're playin’ that scratchy rock and roll.
    Beneath the Matala moon"

    …οι οποίοι στίχοι έχουν να κάνουν με την παρουσία της στις σπηλιές περί το 1970. Φυσικά υπάρχουν και άλλες μαρτυρίες (Matt Barrett - χειμώνας ’73)... το διαδίκτυο βρίθει... Ενδιαφέρον θέμα, για κάτι περισότερο…

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Γεια σου Φώντα. Οντως ο Ντέμης τα μπέρδεψε. Το My Reason εννοούσε. Πάντως εγώ πήγα στο Ηρώδειο και ήταν πολύ όμορφα. Μάλιστα είχα την ευκαιρία να τον δω backstage πριν, και ήταν πολύ ευγενικός, προσιτός και σεμνός. Δεν υπήρχαν καθόλου celebrities και κανείς (!) Ελληνας συνάδελφος του Ντέμη. Καλύτερα.... Με τον Χατζηγιάννη σπάστηκα κι εγώ, τέλος πάντων... Το κοινό πάντως έδειξε την μεγάλη του αγάπη στον Ντέμη κι αυτός πρέπει να συγκινήθηκε πολύ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Γεια σου Σπύρο… Τελικά μπόρεσα να πάω κι εγώ. Υπήρχε συμμετοχή (και τυπική - φίσκα το Ηρώδειο - και ουσιαστική) συν μια συγκίνηση, όπως λες κι εσύ, που δεν την συναντάς εύκολα (τη συγκίνηση εννοώ). Το πρόγραμμα ήταν καλό (προσωπικώς, θα ήθελα ν’ ακούσω το "She came up from the north", το "When I'm a kid" και ίσως 2-3 ακόμη, όχι από τα πολύ γνωστά), η ορχήστρα ok, o Ντέμης όμως έχει χάσει τα 2/3 της φωνής του... Λογικό, θα πεις, από μια μεριά... Τέτοιες φωνές, δύσκολα διατηρούνται με τα χρόνια, στο υψηλότερο επίπεδο. Μου άρεσε το "September" που ήταν από τα καινούρια του τραγούδια. Ίσως θα έπρεπε να πει πιο πολλά καινούρια - καθότι θα ήταν και αυτά, τα οποία θα ερμήνευε με τη φωνή που έχει τώρα. Δεν θα υπήρχε δηλαδή η σύγκριση με τις ερμηνείες των 60s-70s. Anyway. Μια συναυλία ήταν...

    ΑπάντησηΔιαγραφή