το ελληνικό πανκ δεν υποστέλλει τη σημαία και η δισκογραφία το αποδεικνύει – τα νέα άλμπουμ των Head On, Trommara, Realist και Αθίγγανων του Σύμπαντος

Το ελληνικό πανκ, είτε κοιτώντας μπροστά είτε κοιτώντας πίσω στο παρελθόν του, δεν παύει να αποτελεί μία πολύ δυναμική συνιστώσα της μουσικής σκηνής μας. Με ήχο καίριο και σημερινό περιγράφει ένα ποικίλο φάσμα ζητημάτων, βασικά κοινωνικών, επιχειρώντας να κρατήσει «ζεστούς» ή και να αφυπνίσει όσους και όσες το παρακολουθούν.

TROMMARA: Ζούμε στην Λάσπη που Φτιάξαμε να Ζούμε
[Trumpetfish / B-otherSide Records, 2026]
Οι Trommara είναι ένα νέο ελληνικό πανκ γκρουπ, που σχηματίστηκε μετά από το σιδηροδρομικό έγκλημα των Τεμπών, το 2023. Απαρτίζονται, δε, από τέσσερα άτομα, τους Tasoka κιθάρα, φωνή, Γιάννη Βούλγαρη κιθάρα, φωνητικά, Panokas μπάσο και Mantalou ντραμς, με το «Ζούμε στην Λάσπη που Φτιάξαμε να Ζούμε» να αποτελεί το πρώτο άλμπουμ τους – ένα βινύλιο τριακοσίων αντιτύπων, με innersleeve και ένθετο με στίχους και πληροφορίες.
Τα μέλη των Trommara συμμετείχαν παλαιότερα σε άλλα συγκροτήματα, κάτι που έχει το νόημά του, υπό την έννοια πως εδώ έχουμε να κάνουμε με μια μπάντα απολύτως συνειδητοποιημένη, τοποθετημένη πάνω στη δική μας παράδοση (τα Μωρά στη Φωτιά είναι μία αναφορά), μα και σε σχέση με τον στίχο της, η οποία δεν αφήνει περιθώρια για παρερμηνείες.
Θέλω να πω –και ξεκινάω από την πρώτη πλευρά του δίσκου με τα έξι τραγούδια– πως από πλευράς ήχου έχουμε να κάνουμε μ’ ένα σπιντάτο, αποφασιστικό και ουσιαστικό πανκ, με παιξίματα απολύτως λειτουργικά, και με κομμάτια που κυλάνε νεράκι, με ωραία κοψίματα, αλλαγές, σόλι κτλ. Δηλαδή, από μουσικής πλευράς, η μπάντα πετάει και αυτό δεν κρύβεται από τις πρώτες κιόλας νότες τού «Τελειώνει η ιστορία».
Στιχουργικά, τώρα, τα πράγματα είναι και εδώ με την καλή έννοια αναμενόμενα. Ένας απόλυτα κοινωνικός στίχος έρχεται για να κουμπώσει πάνω στις αγριεμένες μουσικές των Trommara, μέσω του οποίου περιγράφονται όλα τα σύγχρονα αδιέξοδα – και της κοινωνίας γενικότερα, και της πιο νέας γενιάς ειδικότερα. Και τούτο γίνεται μ’ έναν πειστικό, νευρώδη τρόπο, δίχως καλλιέπειες και μισόλογα. Μέσα σ’ αυτό το περιβάλλον και οι ερμηνείες έρχονται για να υπογραμμίσουν το άπαν.
Κι ενώ όλα αυτά εξελίσσονται στην πρώτη (6-tracks) πλευρά του δίσκου, στη δεύτερη έχουμε κάτι άλλο. Έχουμε καταγραμμένο ένα μόνο κομμάτι, διάρκειας δέκα επτά σχεδόν λεπτών(!), που οπωσδήποτε μετατοπίζει το πανκ των Trommara σε πιο electric improv, noisy και experimental περιβάλλοντα.
Μεγάλης διάρκειας πανκ κομμάτια, μεγαλύτερα των δέκα λεπτών εννοώ (κάτι ασύμβατο, γενικά, με τη σχετική τραγουδοποιία), συναντάμε από τα γεννητούρια του είδους (θυμάμαι, εδώ, το “We will fall” των Stooges από το 1969), ενώ και στα 80s οι Hüsker Dü με το 14λεπτο “Reoccurring dreams” (1984) έδειξαν ένα δρόμο. Και κάπως έτσι οι Trommara δημιουργούν το δικό τους καταιγιστικό και εν πολλοίς αυθόρμητο πλαίσιο, εντός του οποίου πετάνε στίχους σαν και τούτους:
«Υπερκατανάλωση, μεγάλες ευκαιρίες / Άγχος, γρήγορο φαγητό / Γρήγορο σεξ, όχι φλερτ / Κανένα συναίσθημα, αδιαφορία / Μισός, εγωκεντρισμός / Συνδρομητικές φιλίες / Φόβος / Γρήγορη δουλειά, επιτυχία / Ανταγωνισμός, κέρδος / Εξυπηρέτηση πελατών / Μοντέρνα δουλεία / Αγόρασε τώρα, πλήρωσε μετά».
Είναι ολοφάνερες οι προθέσεις των Trommara σε σχέση με το «Ζούμε στην Λάσπη που Φτιάξαμε να Ζούμε»... Το αφυπνηστάριουμ, όπως το έλεγε και ο Λεωνίδας Χρηστάκης.
Επαφή: https://trommara.bandcamp.com/album/trommara
 
Το όλον εδώ...
https://www.lifo.gr/culture/music/elliniko-pank-den-ypostellei-ti-simaia-kai-i-diskografia-apodeiknyei

ΚΡΕΩΝ ΚΑΝΑΚΑΡΗΣ λίβελοι, καντάδες, ζωγραφιές & συναξάρια

Τον Κρέοντα Κανακάρη τον γνωρίζουμε, βασικά, από ένα άλλο ενδιαφέρον άλμπουμ του που κυκλοφόρησε εφέτος (σε συνεργασία με την Νάντη Χατζηγεωργίου), το «Πότε Κλείνουν οι Στοές» (για το οποίο έχουμε ήδη γράψει). Αν κι έχει μια δεκαετία σχεδόν πίσω του σε μουσικά πρότζεκτ (δεν ξέρω πόσοι θυμούνται τους Παράλληλο Πάρτυ), ο Κανακάρης εμφανίζεται τώρα μ’ έναν εντελώς προσωπικό δίσκο, ωραίας κατασκευής-παραγωγής (gatefold cover παλιομοδίτικης σχεδίασης), μέσω του οποίου μας παρουσιάζεται ως singer-songwriter.

Οκτώ και τέσσερα τραγούδια ανά πλευρά περιλαμβάνει το «Λίβελοι, Καντάδες, Ζωγραφιές & Συναξάρια» [Δίσκοι Δισκέξ, 2026] – λέξεις οι οποίες, κάθε μία χωριστά, κάπου παραπέμπουν. Ένα πάντως είναι σίγουρο, πως αυτό που πράττει στο συγκεκριμένο LP ο Κανακάρης πολύ λίγοι Έλληνες το έχουν δοκιμάσει μέσα στα χρόνια – βασικά, μόνο τον Βασίλη Νικολαΐδη μπορώ να ανακαλέσω αυτή τη στιγμή ή και κάτι από Δημήτρη Λάγιο (περιστασιακά). Κάποιες λίγες επιρροές, δευτερευούσης σημασίας, μπορείς να ανακαλύψεις και από τον Διονύση Σαββόπουλο, ιδίως στο 10λεπτο τραγούδι «Του Γιώργη Ζάρκου», που εμένα για κάποιους λόγους (ούτε μουσικο-συνθετικούς πάντως, ούτε στιχουργικούς) φέρνει στη μνήμη μου το «Μακρύ ζεϊμπέκικο για τον Νίκο», όμως από ’κει κάτω θα πρέπει να ξεπεράσεις τα ημέτερα σύνορα και να πας προς... Georges Brassens, Renaud και άλλους διάφορους γάλλους και γαλλόφωνους τροβαδούρους – που κι εκείνοι είναι επηρεασμένοι από François Villon και άλλους γάλλους ποιητές και τροβαδούρους του ύστερου μεσαίωνα.
Η λέξη «καντάδα» σηματοδοτεί, λοιπόν, αυτή τη βασική δυτική επιρροή τού Κανακάρη, η οποία επεκτείνεται και στις προσεγμένες ενορχηστρώσεις. Τα βασικά πρόσωπα, δε, που συμμετέχουν στην ηχογράφηση του άλμπουμ είναι τα ακόλουθα (με τα όργανα που χειρίζονται): Κρέων Κανακάρης φωνή, κιθάρα, Κώστας Στεργίου κιθάρα, κρουστά, ηλ. μπάσο, μπαλαλάικα, ηλ. κιθάρα, φωνητικά, Λάμπρος Παπανικολάου κοντραμπάσο, Σοφία Αλαμανή Ναθαναηλίδου φλάουτο, Σέργιος Βούδρης φωνητικά, αρμόνιο, ηλ. μπάσο, χάμοντ, Μίλτος Κουτρούμπας πιάνο και Γιώργος Χατζηγεωργίου βιολί.
Αυτή η ευρηματικότητα στους τρόπους σύμπλευσης των οργάνων επιχειρεί να αναδείξει, προφανώς, την τραγουδοποιία του Κανακάρη, που, περαιτέρω, διακρίνεται για τις κοινωνικές αναφορές της, την δηκτικότητά της, τον ευτράπελο και σκωπτικό χαρακτήρα της και την άμεση και ουσιώδη κριτική της στα κακώς ή καλώς κείμενα.
Όσον αφορά τις ερμηνείες ο Κανακάρης «φωνάζει» τα τραγούδια του, επιζητώντας και δι’ αυτού του τρόπου την προσοχή του ακροατή. Οι στίχοι του βεβαίως θέλουν μια μεγαλύτερη ακόμη προσοχή (στα μέτρα, στις ομοιοκαταληξίες, στην προσωδία), αλλά γενικώς ανταποκρίνονται σ’ αυτό που έχει στο νου του ο τραγουδοποιός. Μελωδικώς, επίσης τα πράγματα είναι ενδιαφέροντα, με διάφορα τραγούδια να ξεχωρίζουν, συνολικά, όπως τα «Η χαρούμενη επιστήμη», «Χήρα στρατηγού», «Οι στρατιώτες», «Για το παγκόσμιο κύπελλο» (με βολές κατά του ποδοσφαίρου), «Αγκάθι του αχινού» κ.λπ.
Μια απρόσμενη και όχι εύκολη δουλειά από τον Κρέοντα Κανακάρη, που, χοντρικά, κινείται στο χώρο της ευρωπαϊκής μπαλάντας, και η οποία απαιτεί την ενασχόληση και την επιμονή του ακροατή, προκειμένου αυτός (ο ακροατής) να ανταμειφθεί.
Επαφή: https://kreonkanakaris.bandcamp.com/album/-

ΜΙΚΡΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΑΠΟ ΤΟ FACEBOOK 772

23/10/2026
Κι ένα ακόμη ποστ σχετικό με το Happy Day, των Παντελή Βούλγαρη και Διονύση Σαββόπουλου, που ανέβηκε προχθές στο LiFO. gr. Αυτή που βλέπετε στο screen shot είναι η 17χρονη εκείνη την εποχή Μελίνα Καρακώστα (1959-2007) – αληθινή κόρη της Ζωρζ Σαρή, αλλά και κόρη της στην ταινία. Αν υποθέσουμε πως η Σαρή ως «Μητέρα» υποδύεται τη Φρειδερίκη, τότε η Καρακώστα υποδύεται τη πριγκίπισσα Σοφία. (Επίσης, υπάρχει κι άλλο ένα κορίτσι, μικρότερο, στην ταινία που θα μπορούσε να υποδύεται την πριγκίπισσα Ειρήνη – έμαθα και γι’ αυτό πληροφορίες, αλλά δεν μπορώ τώρα να γράψω κάτι). Το αναφέρω και στο κείμενο, πως την Καρακώστα την μάθαμε σαν μπασίστρια της Σπυριδούλας (παίζει στο γνωστό δίσκο «Νάυλον Ντέφια και Ψόφια Κέφια»), ενώ πιο μετά τη μάθαμε και σαν συγγραφέα κ.λπ. Στη μνήμη της...

22/10/2026
Στον απόηχο του χθεσινού άρθρου στο LiFO. gr για το Happy Day, ταινία και δίσκος, των Παντελή Βούλγαρη και Διονύση Σαββόπουλου (υπάρχει το λινκ στα σχόλια για όσους-ες δεν το είδαν) θα κάνω κανα-δύο ακόμη ποστ.
Φίλος με ρώτησε το πρωί αν η λέξη «Μακρόνησος» ήταν απαγορευμένη επί δικτατορίας, επειδή δεν αναφέρεται στον «Λοιμό» του Αντρέα Φραγκιά (βιβλίο του 1972 από το οποίο ο Βούλγαρης εμπνεύστηκε την ταινία).
Από την κατάργηση της προληπτικής λογοκρισίας για τα έντυπα και μετά (τέλος ’69) η λέξη, όχι, δεν ήταν απαγορευμένη. Απλώς έπαιρνες εσύ, προσωπικά, την ευθύνη αν την έγραφες. Ούτε ο Φραγκιάς την έγραψε στο μυθιστόρημά του, ούτε το περιοδικό «Αντί», που αναδημοσίευσε απόσπασμα. Άλλοι, όμως τη γράφανε.

Να εδώ στο βιβλίο του Νίκου Σίμου «Κόντρα στις Θύελλες», που βγήκε ιδιωτικά (όπως και του Φραγκιά) την ίδια εποχή (1972) υπάρχει κεφάλαιο υπό τον τίτλο «Στην Κόλαση της Μακρονήσου». Λογοκρίθηκε κατασταλτικά το βιβλίο; Κυνηγήθηκε ο συγγραφέας; Δεν ξέρω, δεν το έχω ψάξει. Υπήρχε, όμως, πίεση προς τα βιβλιοπωλεία που το πούλαγαν. Ψάρεψα αυτό από την «Αυγή»:
>>Ο διοικητής ασφαλείας του Περιστερίου αστυνόμος Α' Γεώργιος Σίδερης, που παραπέμφθηκε για βασανιστήρια (και είχε κι ένα ανάπηρο παιδί...) στον πρώην δήμαρχο της ΕΔΑ Δημήτρη Φωλόπουλο και στη συνέχεια αθωώθηκε, έστειλε έναν χαφιέ της γειτονιάς (Κηπούπολη) που με προειδοποίησε: «Βγάλε την ταμπέλα από το βιβλιοπωλείο, γιατί θα σε τυλίξουν σε μια κόλλα χαρτί και δεν θα ξέρεις από πού θα γλιτώσεις». Την ταμπέλα δεν την έβγαλα, αλλά πήρα μαύρη μπογιά και τη μουντζούρωσα. Όλοι κατάλαβαν. Δεν υπολογίζαμε τίποτα.
Στο βιβλιοπωλείο διαθέταμε το βιβλίο «Κόντρα στις θύελλες» του Νίκου Σίμου, ένα εξαιρετικό βιβλίο που αναφερόταν στη Μακρόνησο. Όταν το φοιτητικό κίνημα βρισκόταν στην αποκορύφωση του (Νομική, Πολυτεχνείο), πήρα το γνωστό σημείωμα: «Να προσέλθετε στη Διεύθυνση Ασφαλείας (Μεσογείων) διά υπόθεσίν σας». Με οδήγησαν στο γραφείο του αστυνομικού διευθυντή Νικολάου Γουρνιά, υπεύθυνου λογοκρισίας της χούντας, που είχε καταθέσει στο Συμβούλιο της Ευρώπης ότι στην Ελλάδα δεν γίνονται βασανιστήρια και ότι αυτά τα υποστηρίζουν οι κομμουνιστές για να διαβάλλουν τα σώματα ασφαλείας, ενώ κατέθεσε και στη δίκη υπεράσπισης των βασανιστών και στις ερωτήσεις για τα βασανιστήρια απαντούσε: «Δεν ξέρω, δεν είδα, δεν νομίζω, δεν άκουσα, δεν απαντώ». Παραπέμφθηκε για βασανιστήρια, αλλά αθωώθηκε.
Με ρώτησε: «Εσύ πουλάς το βιβλίο 'Κόντρα στις θύελλες' για τη Μακρόνησο;». Η απάντηση ήταν καταφατική. «Γιατί δεν το επανέκδωσες;» «Γιατί δεν είχα χρήματα». «Σε εκφράζει αυτό το βιβλίο;» Με θράσος νεανικό απάντησα: «Ναι, είναι πολύ καλό βιβλίο». Αυτός κρατούσε σημειώσεις. Για το ίδιο βιβλίο βρέθηκα αντιμέτωπος αργότερα με τον αρχιβασανιστή Σμαΐλη, όταν έβγαζε όλο το μένος τού βασανιστή πάνω μου: «Γιατί, ρε κομμούνι, πούλαγες το βιβλίο για τη Μακρόνησο;»<<

20/10/2026
>>Η ελληνική χονδρεμπορική τιμή ρεύματος κατέγραψε ρεκόρ στα 247,82 ευρώ ανά μεγαβατώρα με αύξηση 125,39%, ενώ το φυσικό αέριο πλησιάζει τα 90 ευρώ στον κόμβο TTF προκαλώντας έντονη ανησυχία.<<
Δεν ξέρω τι γίνεται με το πλιάτσικο στη Γαλλία, αλλά μεγαλύτερο πλιάτσικο από ’κείνο που έχει γίνει στην Ελλάδα την τελευταία 15ετία στα ασφαλιστικά ταμεία, στα αεροδρόμια, στα λιμάνια, στις υποδομές, στην ευρύτερη περιουσία της χώρας, και φυσικά στην ενέργεια (το νεράκι μόνο την έχει γλιτώσει προς ώρας) και στις τιμές γενικότερα δεν έχουμε ξαναβιώσει –σαν λαός, σαν χώρα, σαν ό,τι θέλετε– τα τελευταία 80 χρόνια.

20/10/2026
Είναι μία από τις πιο ιστορικές συλλογές της Μαύρης Αναβίωσης, λέγεται “Blues ’n Trouble” και κυκλοφόρησε το 1961 από την Arhoolie. Εδώ καταγράφονται τραγούδια με τους Big Joe Williams, Mance Lipscomb, Butch Cage-Willie Thomas, Sam Chatmon, Alex Moore και Black Ace ανάμεσα σε άλλους, bluesmen για τους οποίους γράφω αναλυτικά στο «Blues: Η Μαύρη Αναβίωση στα 60s / Επίμετρο: Blues & Ρεμπέτικο» [Όγδοο, 2026]. Και βεβαίως η συγκεκριμένη συλλογή αναφέρεται πολλές φορές στο βιβλίο. 

19/10/2026

Ferre Grignard “Hansie Pansy” (1968)
https://www.youtube.com/watch?v=l6qAuyA9BWI&list=RDl6qAuyA9BWI&start_radio=1

19/10/2026
Φαίδρος Μπαρλάς. (Άμα κάνεις κλικ και το αποθηκεύσεις, το μεγεθύνεις και το διαβάζεις με άνεση ολόκληρο).

14/10/2026

ακόμη και η ΑΙ... εκείνης της περιόδου αποκλείεται να έλεγε τέτοιες μ@λακίες

ΡΑΦΑΗΛ ΜΕΛΕΤΕΑΣ lounge music, sunshine pop, exotica, ελαφρά μουσική, library recordings

Ο συνθέτης Ραφαήλ Μελετέας (Raphael Meleteas), που εμφανίζεται τώρα μ’ ένα πρώτο προσωπικό LP δεν είναι μία τελείως άγνωστη περίπτωση – υπό την έννοια πως έχει μια προϋπηρεσία στην εγχώρια jazz, soul και funk σκηνή, συμμετέχοντας στους Soul Peanuts και εμφανιζόμενος σε άλμπουμ των Πέτρου Κλαμπάνη, Γιώργου Πολυχρονάκου, Brothers from Another Mother κ.ά. Σ’ αυτό το ευρύτερο τζαζ πλαίσιο εντάσσεται και ο δίσκος του “Someone Else” [Veego Records, 2026], που τώρα κυκλοφορεί από την Veego Records. Θέλω να πω πως η μεγάλη ετικέτα μπορεί να είναι η jazz, και από ’κει και πέρα επιμέρους ετικέτες μπορεί να αφορούν την lounge music, την sunshine pop, την exotica, τη γενικότερη ελαφρά μουσική ή και easy listening, και τελευταία-τελευταία τις αποκαλούμενες library recordings.

Σε κάθε περίπτωση αυτό που ακούμε στο “Someone Else” είναι παλιομοδίτικο (δεν το λέω ως μειονέκτημα αυτό), ενώ μοιάζει και με ένα ηχογραφικό καπρίτσιο, υπό την έννοια πως ο Μελετέας έπραξε ό,τι έπραξε, εδώ, δίχως βοήθειες και χωρίς συνεργασίες – κάτι που θα ήταν πολύ δύσκολο έως αδύνατο να το αντιληφθείς, αν δεν το διάβαζες πρώτα στο back cover. Ναι, ο Mελετέας είναι ο... άνθρωπος-ορχήστρα, που ηχογράφησε όλα τα όργανα μόνος του, ένα-ένα και σιγά-σιγά, και που μειξάροντας τις εγγραφές του, μας παρουσιάζει με υπερηφάνεια (γιατί όχι;) το τελικό “Someone Else”.
Το άλμπουμ είναι ασυζητητί ευχάριστο και το βασικό γνώρισμά του, το καλό γούστο, είναι παντού εμφανές (διόλου αμελητέο αυτό). Ακόμη και τα δύο τραγούδια που ακούω, στις θέσεις Α5 και B2 (που φέρνουν στη μνήμη Ray Conniff and The Singers και δεκάδες άλλα ονόματα), είναι ενδιαφέροντα – παρότι ο δίσκος θα μπορούσε να σταθεί εξίσου καλά, ή και καλύτερα ακόμη, και χωρίς αυτά. Για μένα, τα πιο ενδιαφέροντα tracks εδώ είναι εκείνα με τις περισσότερο exotica αναφορές (με τα ωραία κρουστά, τις πνευστές γραμμές, που δεν ξέρω πόσο ρεαλιστικές είναι, και τα κιμπορντικά γεμίσματα) όπως είναι το “Quincy’s spring”, το εισαγωγικό “Doorbell”, το “Day off” ή το “January 3rd”.
Μια αρκετά καλή προσπάθεια, λοιπόν, από τον Ραφαήλ Μελετέα, που θα άξιζε να συνεχιστεί και να μην αποτελεί ένα περιστασιακό πυροτέχνημα.
Επαφή: https://raphaelmeleteas.bandcamp.com/album/someone-else

Happy Day: η ταινία του ΠΑΝΤΕΛΗ ΒΟΥΛΓΑΡΗ και το σάουντρακ του ΔΙΟΝΥΣΗ ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΥ 50 χρόνια μετά – με αφορμή τη συμπλήρωση ενός έτους από το θάνατο του κορυφαίου τραγουδοποιού

Η ταινία «Χάππυ Νταίη» σε σκηνοθεσία Παντελή Βούλγαρη και με σάουντρακ συντεθειμένο από τον Διονύση Σαββόπουλο, είναι μία από τις πιο γνωστές του επονομαζόμενου Νέου Ελληνικού Κινηματογράφου. (Όταν αναφερόμαστε στην ταινία θα την γράφουμε «Χάππυ Νταίη», γιατί έτσι είναι γραμμένη στους τίτλους αρχής, ενώ όταν αναφερόμαστε στο σάουντρακ θα το γράφουμε “Happy Day”, γιατί έτσι είναι γραμμένο στο εξώφυλλο του δίσκου). Λογικά, ταινία και σάουντρακ, ετοιμάστηκαν την άνοιξη και το καλοκαίρι του 1976, με την πρώτη προβολή να συμβαίνει στις 29 Σεπτεμβρίου εκείνης της χρονιάς στη Θεσσαλονίκη, στο πλαίσιο του 17ου Ελληνικού Φεστιβάλ Κινηματογράφου (24 Σεπτεμβρίου-3 Οκτωβρίου).

Η ταινία, κατά γενική ομολογία, ήταν η καλύτερη της διοργάνωσης, γεγονός που θα αποτυπωνόταν στα τρία βασικά βραβεία τα οποία θα ελάμβανε – πρώτο βραβείο ταινίας μεγάλου μήκους, σκηνοθεσίας (για τον Βούλγαρη) και μουσικής (για τον Σαββόπουλο), μαζί με 1η τιμητική διάκριση για τους ηθοποιούς Στάθη Γιαλλελή, Σταύρο Καλάρογλου, Γιώργο Μοσχίδη, Ζωρζ Σαρρή, Κωνσταντίνο Τζούμα, 3η τιμητική διάκριση για τον ηχολήπτη Θανάση Αρβανίτη, συν το βραβείο των κριτικών. Λίγες μέρες αργότερα, στις 25 Οκτωβρίου 1976, το «Χάππυ Νταίη» θα έβγαινε και στις αίθουσες α προβολής Αθηνών, Πειραιώς και προαστίων πρωτεύοντας, με 61.503 εισιτήρια, σε μία από τις χειρότερες, από εισπρακτικής πλευράς, σεζόν στην ιστορία του ελληνικού κινηματογράφου.
Το «Χάππυ Νταίη» είχε σενάριο του Βούλγαρη, με τη βασική ιδέα να είναι δανεισμένη από το βιβλίο (μυθιστόρημα) του Αντρέα Φραγκιά «Λοιμός», που είχε κυκλοφορήσει, αρχικά, το 1972 (υπήρχε και μια προδικτατορική απόπειρα έκδοσης από το Θεμέλιο, αλλά δεν ευοδώθηκε λόγω του πραξικοπήματος της 21ης Απριλίου). Ο «Λοιμός» είναι ένα βαρύ και βαθύ βιβλίο, συγκλονιστικό θα το έλεγες, που αναφέρεται στον τρόπο μη-ζωής μιας ομάδας ανθρώπων, σ’ ένα στρατόπεδο συγκέντρωσης, κάτω από ένα καθεστώς βασανιστών. Αν και η χωροχρονική ασάφεια θα βοηθούσε το βιβλίο να ξεπεράσει τη βιαιότητα της κατασταλτικής λογοκρισίας (αφού η προληπτική είχε καταργηθεί, για τα έντυπα, από το τέλος του ’69), παρά ταύτα αυτό θα τυπωνόταν ιδιωτικά και όχι από κάποιον εκδοτικό οίκο. Ίσως γιατί όλοι οι υποψιασμένοι θα αντιλαμβάνονταν πως ο Φραγκιάς αναφερόταν στον Νέον Παρθενώνα, το κολαστήριο της Μακρονήσου –στο οποίο θα υπηρετούσε τη στρατιωτική θητεία του στην αρχή της δεκαετίας του ’50–, κάτι που ενδεχομένως να δημιουργούσε θέματα στις εκδοτικές επιχειρήσεις. Όπως διαβάζουμε στο πρώτο τεύχος του περιοδικού «Αντί» [Μάιος 1972], στο οποίο θα δημοσιευόταν απόσπασμα του βιβλίου:
«Το σύρμα. Η σκοπολαμίνη. Οι άσπρες μπλούζες και ο ληξίαρχος με τους νεκρούς του. Ανάμεσά τους οι πολύτιμες μύγες, οι δηλωσιογράφοι, οι ανανήψαντες και οι υπεράνθρωποι πεισματάρηδες. Αυτό το εργαστήριο μαζικής παραγωγής ζωντανών πτωμάτων, στο οποίο αναφέρεται ο Λοιμός του Αντρέα Φραγκιά είναι κάτι περισσότερο από εφιάλτης. Κάθε σελίδα μια δυνατή γροθιά στο στομάχι. Κάθε στιγμή του πυρωμένο καρφί, που διαπερνά τα μηνίγγια. Όλο μαζί το έργο μια ανελέητη επέμβαση στο νευρικό μας σύστημα, χωρίς την παραμικρή δόση αναισθητικού. Το χειρότερο στην υπόθεση είναι ότι το εργαστήριο αυτό υπήρξε. Μάταιος κόπος. Ο άνθρωπος θα αποδειχτή ακόμη μια φορά πιο δυνατός από το οποιοδήποτε είδος κτήνους. “Η αλήθεια είναι ότι οι εκπληκτικοί εκείνοι άνθρωποι έζησαν” βεβαιώνει ο συγγραφέας, με τη μία και μοναδική ανάσα που μας επιτρέπει στο τέλος του συγκλονιστικού βιβλίου του. Διαβάζοντας το Λοιμό του Αντρέα Φραγκιά νιώθεις τα νύχια μιας αδυσώπητης μνήμης να χώνονται βαθειά σε μια πληγή, που μένει πάντα ανοιχτή, που θα μένη πάντα ανοιχτή, τουλάχιστον τόσο, όσο θα στέκη όρθιος ο Παρθενώνας...».
Παρατηρούμε πως και στο «Αντί» τού ’72 δεν ονοματίζονται οι καταστάσεις (προφανές, και αντιλαμβανόμαστε το γιατί) –κάτι που δεν θα εμπόδιζε, πάντως, το βίαιο κλείσιμο του περιοδικού, για την υπόλοιπη ύλη του, αμέσως μετά–, με την τελευταία λέξη (Παρθενώνας) να μαρκάρει με τον πιο σαφή υπαινιγμό το Μακρονήσι. Αυτό το βιβλίο διάβασε ο Βούλγαρης κι έχοντας αυτό κατά νου προχώρησε την ταινία του, η οποία, ως καλλιτεχνικό προϊόν, ανήκει στην πρώιμη μεταπολίτευση.
Το πρώτο που βλέπουμε-διαβάζουμε στο «Χάππυ Νταίη» είναι πως... «ο χώρος της ταινίας ο χρόνος και τα πρόσωπα είναι φανταστικά», όταν όλοι ξέρουν πως ο χώρος είναι η Μακρόνησος, που σημαίνει πως και ο χρόνος είναι επικαθορισμένος. Γιατί τέτοια σπουδή, για μια ταινία του 1976; – θα μπορούσε να αναρωτηθεί κάποιος. Προφανώς, γιατί, ακόμη και το 1976, το κινηματογραφικό έργο πληττόταν βάναυσα από την προληπτική λογοκρισία. Κι επειδή την ταινία του Βούλγαρη την χρηματοδοτούσε επιπλέον το κράτος, μέσω του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου, ήταν εκείνο που είχε τον τρόπο να επιβάλλει τη δική του κινηματογραφική ασάφεια. Τούτο το λέει καθαρά ο Βούλγαρης, σε μια τηλεοπτική συνέντευξή του, για την εκπομπή της ΕΡΤ «Έρωτας των Πρώτων Πλάνων» (έρευνα-δημοσιογραφική επιμέλεια: Έλενα Νεοφωτίστου, σκηνοθεσία: Πάνος Κέκας) από το 1997. Όπως εκεί βλέπουμε και ακούμε:
 
Η συνέχεια εδώ...
https://www.lifo.gr/culture/cinema/happy-day-h-tainia-toy-boylgari-kai-i-moysiki-toy-sabbopoyloy-50-hronia-meta

ΒΑΚΗΣ ΛΟΪΖΙΔΗΣ σωστό παιχνίδι

Όπως διαβάζουμε στο «αυτί» του πρόσφατου ποιητικού βιβλίου του Βάκη Λοϊζίδη «Σωστό Παιχνίδι» [Μανδραγόρας, 5/2025]:
«Ο Βάκης Λοϊζίδης γεννήθηκε το 1965 στη Λευκωσία. Σπούδασε οικονομικά στην Αθήνα και έκανε μεταπτυχιακά στο τουριστικό μάρκετινγκ στην Αγγλία. Εικαστικές του δημιουργίες παρουσίασε σε τρεις ατομικές εκθέσεις στη Λευκωσία και σε ομαδικές εκθέσεις στην Κύπρο και την Αθήνα. Είναι μέλος της Εταιρείας Συγγραφέων. Το Σωστό παιχνίδι είναι η δωδέκατη ποιητική του συλλογή».
Και από το σχετικό δελτίο Τύπου:
«Δωδέκατη ποιητική συλλογή στα 30 χρόνια συνεχούς παρουσίας στα γράμματα του Βάκη Λοϊζίδη με έκδηλη την τρυφερότητα, τον απλό πράο λόγο, τη μνήμη –και κάποτε τη λύπη–, τον μεστό ακριβοδίκαια μοιρασμένο ποιητικό λόγο, την πανσπερμία εικόνων και συναισθημάτων: από τα ζώα της Ολλανδίας που “μόνο στην αγκαλιά της μάνας τους ένιωσαν αγάπη”, τους μικρούς κήπους των Σουηδών, την τετραλογία για το Μπουένος Άιρες, τη γενέθλια Λευκωσία και την εξίσου αγαπημένη του Ελλάδα (βλ. “Σημαία”) μέχρι τη φορτισμένα υπαινικτική σπονδή στον αδελφό και τη μητέρα του: [] Κρατώ σφιχτά / το λούτρινο των παιδικών σου χρόνων / σχεδόν σίγουρος / πως από λάθος γράψαμε / τ’ όνομά σου / στον τάφο της μάνας μας».

Τα ποιήματα του Λοϊζίδη διαθέτουν μια προσωπικότητα (την προσωπικότητα του δημιουργού τους προφανώς) και επιβάλλονται δια της σιγουριάς τους. Μοιάζουν κάπως με αποδείξεις θεωρημάτων, σκορπώντας ένθεν κι ένθεν άβολα συμπεράσματα. Δείγματα:
 
KATAIΓΙΔΕΣ
 
Παλιά, οι καταιγίδες ήταν ανώνυμες.
Δεν γινόταν σούσουρο για τον ερχομό τους.
Τώρα, άμα δεν φτάσουν όπως η πρόβλεψη
ο κόσμος απογοητεύεται.
Φέρουμε την καταστροφή στο είναι μας.
Οι καταιγίδες μάς αναπτερώνουν.
 
ΝΗΜΑΤΑ
 
Ο Θεός,
ούτε τα νήματα κινεί
ούτε ρισκάρει
και μάλλον βλάπτουν την εικόνα του
οι ευαισθησίες.
Λατρεύει την ανακύκλωση
γι’ αυτό ίσως
απαξιώνει την ανθρώπινη ζωή.
Τα βράδια ροχαλίζει.
Πάντα σε εξοχικές κατοικίες διαβιεί.
Μην με ρωτάτε ποιος τον έπλασε.
Μάλλον κάτι αργόσχολοι
με γνώσεις φιλοσοφίας
επεξεργάστηκαν το είναι του.
Μπουχτίσαμε
ο ουρανός ως επιστέγασμα
είναι καιρός να τα βροντήξει
κι οι άγγελοι σαν μωρά 
να πάρουν τον δρόμο για τη θάλασσα
μήπως και κάτι γίνει.
 
Επαφή: https://mandragoras-magazine.gr/

ΜΙΚΡΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΑΠΟ ΤΟ FACEBOOK 771

17/10/2026
Για μένα είναι ο ελληνικός δίσκος της χρονιάς – με διαφορά από τον δεύτερο. Δεν ξέρω αν μπορεί να μας περιμένει κάποια μεγαλύτερη έκπληξη, από νεότερους ή από τα υπόγεια του χθες, τους επόμενους δυο μήνες. Το νέο 2LP του Νίκου Παπάζογλου, με τη ζωντανή ηχογράφηση στο Δάσος, το 1986... Θα γράψω περισσότερα στο άμεσο μέλλον... «Θα ’ρθεις μια νύχτα βροχερή / κάποιο Σαββάτο βράδυ / και θα φανείς σαν αστραπή / που σκίζει το σκοτάδι...» [το αριστούργημα του Ζηλωτή]
https://www.youtube.com/watch?v=Q_TcHAGfufs&list=RDQ_TcHAGfufs&start_radio=1

17/10/2026
>>Ο Sam Chatmon ήταν αδελφός του βιολιστή Lonnie Chatmon –ιδρυτής κατά μίαν έννοια των Mississippi Sheiks– και επίσης (αδελφός) του Bo Carter, που υπηρέτησε κι αυτός στο ίδιο γκρουπ. Ακόμη λέγεται πως ήταν ετεροθαλής αδελφός του Charley Patton, αν και τούτο δεν έχει με λεπτομέρειες διακριβωθεί. Ο Sam Chatmon θα ηχογραφήσει επαρκώς με τους Mississippi Sheiks, ενώ θα γράψει και μερικές πλευρές με τον Lonnie (ως The Chatmon Brothers), πριν χαθεί κι αυτός από τη σκηνή στο μέσο της δεκαετίας του 1930. Τον άξιο μουσικό θα επαναφέρει στο προσκήνιο ο Paul Oliver, ο οποίος θα τον ανακαλύψει στην Hollandale του Mississippi το 1960 και σχεδόν αμέσως θα τον ηχογραφήσει (κάποια απ’ αυτά τα tracks θα εμφανισθούν σε δύο LP της Arhoolie).<<

Και για τον Sam Chatmon θα διαβάσεις στο «Blues: Η Μαύρη Αναβίωση στα 60s / Επίμετρο: Blues & Ρεμπέτικο» [Όγδοο, 2026] στις σελίδες 39-40.

17/10/2026
Δεν κατάλαβα, αυτό που γράφουν όλοι για τον «καπετάνιο» ότι έσπασε το εμπάργκο στη Ροδεσία το λένε για καλό ή για κακό;

17/10/2026
Μεγαλε Βλάση (γράφει ο άλλος από κάτω)...
https://www.youtube.com/watch?v=n8zp0QupupY&list=RDn8zp0QupupY&start_radio=1

16/10/2026
Καπεταναίοι και τόσοι άλλοι / λοστρόμοι ναύτες μηχανικοί / καθένας έχει και τον καημό του / έτσι είμαστ' όλοι εμείς οι ναυτικοί...

16/10/2026
>>Ο Paul Oliver ανακάλυψε και παρουσίασε στη δισκογραφία τον πιανίστα Buster Pickens το 1962 (ηχογραφήσεις στο Χιούστον από το 1960-61). Ο Pickens εμφανίζεται, επίσης, να παίζει πιάνο στα άλμπουμ του Lightnin’ Hopkins «Walkin’ this Road by Myself» (1962), «Lightnin’ and co.» (1963) και «Smokes Like Lightning» (1963), πριν δολοφονηθεί σ’ ένα μπαρ, τον Νοέμβριο του 1964, μόλις στα 48 του.<<

Ο Buster Pickens στο «Blues: Η Μαύρη Αναβίωση στα 60s / Επίμετρο: Blues & Ρεμπέτικο» [Όγδοο, 2026] στη σελίδα 120.

15/10/2026
>>Ντόναλντ Τραμπ: Οχι, δεν ήταν μέλος της οικογένειάς μου. Νομίζω ότι είχε σχέση με τον γιο μου πριν από πολύ καιρό, αλλά δεν ήταν.<<
Πολύ γέλιο. Άκου «νομίζω»... άκου «πριν από πολύ καιρό»... Χειρότερος από τον Αυλωνίτη, που δεν θυμόταν και-καλά τον ανιψιό του... (στο σημείο που έχω επιλέξει)
https://www.youtube.com/watch?v=jTs1rMebhyM&t=1862s

14/10/2026
Για κάτι τέτοιες μούρες (και μουσικάρες) αξίζει να γράφεις κείμενα - όχι για τους ασήμαντους (δες και το σχόλιο). Eddie Kirkland & Wentus Blues Band live “Rainbow”...
https://www.youtube.com/watch?v=PfXAFtOAMoM

CARLA BLEY μία από τις μεγαλύτερες συνθέτριες της τζαζ – έφυγε από τη ζωή τέτοιες μέρες πριν από 3 χρόνια, αφήνοντας σημαντικό έργο

Η Carla Bley, που θα έφευγε από τη ζωή στις 17 Οκτωβρίου 2023, υπήρξε μια σημαντικότατη περίπτωση συνθέτριας, το έργο της οποίας, για περισσότερο από 60 χρόνια, σφραγίζει μεγάλο τμήμα της σύγχρονης μουσικής και όχι μόνο της τζαζ. Τούτο διαφαίνεται και από την πλούσια προσωπική δισκογραφία της, αλλά και από το γεγονός πως συνθέσεις της έχουν ερμηνεύσει και διασκευάσει δεκάδες μουσικοί, σε κάθε γωνιά του κόσμου. Μουσικοί, που κινούνται στον χώρο της τζαζ, διάσημοι και λιγότερο διάσημοι, μα και σε άλλους χώρους. Του ροκ ας πούμε.

Οι σχέσεις της Carla Bley με το ροκ
Προσωπικά, θα γνώριζα την Carla Bley μέσα από το ροκ και όχι από τις πιο ακραιφνείς τζαζ δουλειές της. Για παράδειγμα ο Robert Wyatt (ντράμερ και τραγουδιστής των Soft Machine) θα απέδιδε τη σύνθεσή της “To Mark everywhere”, που μπορεί να καταχωρίζεται στο δικό του όνομα στο LP του “The End of an Ear” [CBS, 1970], αλλά στη συλλογή “Rock Buster” [CBS, 1970] καταχωρίζεται στην Carla Bley. Εξάλλου στο “The End of An Ear” ο Wyatt έχει και κομμάτι υπό τον τίτλο “To Carla, Marsha And Caroline (For making everything beautifuller)”, που είναι σαφώς αφιερωμένο στην Bley (και σε άλλες).
Robert Wyatt και Carla Bley θα συνεργάζονταν και σε άλλους δίσκους μέσα στα χρόνια, κυρίως σε LP του δεύτερου συζύγου της Michael Mantler (θυμόμαστε το “Silence”, στην Watt-Virgin από το 1977), όπως θα συνεργάζονταν και στο LP “Nick Mason’s Fictitious Sports” [Harvest, 1981], που θα υπέγραφε ο Nick Mason (ντράμερ των Pink Floyd) και στο οποίο θα συμμετείχε, ανάμεσα σε άλλους, και ο κιθαρίστας Chris Spedding (γνωστός από τα γκρουπ του Pete Brown, τους Nucleus και πάμπολλα άλλα σχήματα και πρότζεκτ).
Ένα άλλο άλμπουμ της Bley, που σέβονται πολύ οι rock fans, είναι το περίφημο τριπλό LP “Escalator Over the Hill” [JCOA, 1971], στο οποίο συμμετείχαν μερικές δεκάδες μουσικοί και ανάμεσά τους ο μπασίστας των Cream Jack Bruce, o ηλεκτρικός κιθαρίστας John McLaughlin, η Linda Ronstadt, o Don Preston, o Gato Barbieri, ο Enrico Rava, o Charlie Haden κ.ά. Στο άλμπουμ αυτό, το οποίο η Carla Bley ετοίμαζε από το 1968, επιχειρήθηκε κάτι πολύ ιδιαίτερο για την εποχή. Να συνυπάρξουν μουσικές και ήχοι από τελείως διαφορετικές αισθητικές περιοχές, που, χοντρικά, αφορούσαν την τζαζ, το ροκ και την avant-garde (ηλεκτρονική ή άλλη). Το έργο, που θα είχε τη φόρμα όπερας, βασιζόταν και στον λόγο προφανώς (στίχους είχε γράψει ο καναδός ποιητής Paul Haines), με συνθέσεις σαν τις “Hotel overture”, “Businessmen”, “Rawalpindi blues” κ.λπ. να θεωρούνται έκτοτε κλασικές.
Ακόμη η Bley στο μέσο των σέβεντις θα έπαιζε keyboards (μέλοτρον κ.λπ.) με την Jack Bruce Band, στην οποία συμμετείχαν, εκτός του Jack Bruce, ο κιθαρίστας των Rolling Stones Mick Taylor, ο οργανίστας των Stone the Crows Ronnie Leahy κ.ά., ενώ ας αναφέρω εδώ και την The Carla Bley Band στην “European Tour 1977”, στην οποία συμμετείχαν ανάμεσα σε άλλους και οι Hugh Hopper και Elton Dean, μέλη αμφότεροι των Soft Machine. Γενικά, οι συνεργασίες με ροκ και τζαζ-ροκ μουσικούς ήταν πάντα στα ενδιαφέροντα της Carla Bley εκείνη την εποχή.
 
Η συνέχεια εδώ...
https://www.lifo.gr/culture/music/carla-bley-mia-apo-tis-megalyteres-synthetries-tis-tzaz