Πέμπτη 7 Μαΐου 2026

ΜΙΚΡΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΑΠΟ ΤΟ FACEBOOK 718

7/5/2026
Προφανώς τα χρόνια «1970-1973» ήταν γόνιμα για το ελληνικό ροκ, αλλά, για να εξηγούμαστε, εγώ δεν το συνδέω αυτό με το «big bang» των Καλύβα / Τριανταφύλλη, δηλαδή με την «άνθηση του πολιτισμού στα χρόνια της δικτατορίας».
Ήταν γόνιμη εκείνη η εποχή, γιατί συμπίπτει με την παγκόσμια άνοδο του ροκ, που συμβαίνει, βασικά, μετά από την προβολή της ταινίας “Woodstock”. Θέλω να πω πως το ροκ, πέραν των μητροπόλεων (Αμερική, Βρετανία), αναπτύσσεται στην περιφέρεια από το 1970 και μετά. Την ίδια εποχή αναπτύχθηκε το ροκ και στην Ισπανία, και στη Γαλλία, και στην Τσεχοσλοβακία και όπου άλλου θέλετε. Όχι πως δεν υπήρχε και πριν ροκ, στην περιφέρεια, αλλά μετά από το 1970 υπάρχει έκρηξη (πείτε το κι έτσι). Απλώς στην Ελλάδα συνέπεσε με την δεύτερη φάση της χούντας. Προφανώς έτσι θα συνέβαινε είτε υπήρχε χούντα είτε όχι.
Το ζήτημα είναι αν βοήθησε η δικτατορία στην εξάπλωση του ελληνικού ροκ και του ροκ γενικότερα στη χώρα. Προφανώς βοήθησε μέσω της διάδοσής του από το ραδιόφωνο και την τηλεόραση, προφανώς δεν ασκήθηκε λογοκρισία στα έντυπα, που έγραφαν για το ροκ συνεχώς, προφανώς δεν έβαλε κανένα φρένο στην ανάπτυξη της δισκογραφικής παραγωγής κ.λπ.
Βασικά το ροκ, ως ένα πολιτισμικό φαινόμενο, που ερχόταν από τις υπερατλαντικές και δυτικο-ευρωπαϊκές μητροπόλεις, ήταν καλοδεχούμενο χοντρικά, καθότι, όπως έλεγε και ο Παπαδόπουλος («Το Πιστεύω μας» Τόμος Β, σελ.192)... «Η Εθνική Κυβέρνησις φιλοδοξεί να καταστήση την Ελλάδα απόρθητον έπαλξιν εις τα πλαίσια του Ν.Α.Τ.Ο. και φρουρόν του Δυτικο-Ευρωπαϊκού πολιτισμού εις την γωνίαν ταύτην της Ευρώπης».
Βεβαίως, αυτά τα τελευταία τα λένε και σήμερα πολλοί (φιλελέδες, ακροκεντρώοι, καθεστωτικοί διανοούμενοι, διάφορα ακροδεξιά φρούτα κ.λπ.) και απορώ πως διέλαθε της προσοχής των συγγραφέων το συγκεκριμένο τσιτάτο.

6/5/2026
Paul Geremia (1941-2026). Αγαπημένος τραγουδοποιός και ακουστικός κιθαρίστας.
5/5/2026
Φλωράδες, αλλά όταν βγάζουν τα όργανα μπροστά τούς δίνουν και καταλαβαίνουν.
https://www.youtube.com/watch?v=zN3b9KTH6_k

3 σχόλια:

  1. Σχόλια από το fb στο ποστ "Φλωράδες, αλλά όταν βγάζουν τα όργανα μπροστά τούς δίνουν και καταλαβαίνουν"...

    Christos Nastos
    Ωραιοτατοι.

    Earl Greco
    Θα ήταν σωστό να αναφερθεί ότι το κομμάτι αποτελεί διασκευή του παρακάτω: https://www.youtube.com/watch?v=eM04DY-03Rw

    Φώντας Τρούσας
    Όχι, δεν υπήρχε κανένας απολύτως λόγος για να αναφερθεί αυτό, εδώ - γιατί το ποστ έγινε μόνο για τα παιξίματα. Αυτά τα είχα γράψει αναλυτικά, το 2022... >>Τι διασκευάζουν, εδώ, οι Athenians of Toronto; Σημειώστε... “Everybody’s everything” των Santana, από το “Santana” [Columbia, 1971], “25 or 6 to 4”, “Make me smile”, “Colour my world” και “Now more than ever” των Chicago από το 2LP “Chicago” [Columbia, 1970], “Light my Fire” των Doors από το “The Doors” [Elektra, 1967], “Proud Mary” των Creedence Clearwater Revival από το “Bayou Country” [Fantasy, 1969], καθώς και το “One fine morning” των Lighthouse από το “One Fine Morning” [GRT, 1971]<<

    Christos Nastos
    εχεις γραψει καποιο αφιερωμα για τους Athenians Of Toronto?
    Θα ηθελα το link...

    Φώντας Τρούσας
    https://www.lifo.gr/.../treis-simantikes-epanekdoseis-apo...
    Τρεις σημαντικές επανεκδόσεις από την ιστορία του ελληνικού ροκ | LiFO

    Christos Nastos
    ευχαριστω πολυ!!!

    Φώντας Τρούσας
    παρακαλώ!

    Παύλος Κύκλος
    Ο άνθρωπος έδωσε μια χρήσιμη πληροφορία αλλά εσύ εκνευρίστηκες. Κακώς. Μη φοβάσαι, εκτιμούμε όλοι τις γνώσεις σου, γι αυτό είμαστε εδώ και διαβάζουμε τις αναρτήσεις σου. Αλλά εσύ φαίνεσαι να είσαι λίγο επηρμένος.

    Φώντας Τρούσας
    Δεν εκνευρίστηκα, και δεν έδωσε απλά "χρήσιμη πληροφορία", αλλά μου κάνει παρατήρηση λέγοντας πως "θα ήταν σωστό να αναφερθεί" - ότι τάχα εγώ ξέχασα κάτι δηλαδή., που είχα την υποχρέωση να το γράψω, ενώ δεν έχω ξεχάσει απολύτως τίποτα. Όταν έπρεπε να το γράψω αυτό, το έγραψα το 2022, όπως του απάντησα.

    Κωνσταντίνος Κωνσταντίνου
    Τιμιοτατοι

    George Floudas
    Εντάξει!
    Η drive είναι ακαταμάχητη
    -θα μπορούσε να είναι Manchester sample αν το ξέρανε-
    το brass πάει τραίνο
    ο τρόπο που λέει το ρ είναι πολύ αστείος
    και οι στίχοι… η Πούλια κι ο Αυγερινός.
    Κομματάρα!!

    Φώντας Τρούσας
    τραγουδιστικά είναι σαν φεστιβάλ θεσσαλονίκης - αυτό εννοώ με το φλωράδες - δεν έχει καμία σχέση με ροκ - Santana, Chicago κ.λπ., που υποτίθεται ότι τους είχαν επηρεάσει

    Lefteris Baltzoglou
    άκουσα το ''σαν σκοτεινιάζει''και μου θύμισε η χροιά της φωνής του τραγουδιστή το σάκη παπανικολάου...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Σχόλια από το fb στο ποστ "Προφανώς τα χρόνια «1970-1973» ήταν γόνιμα για το ελληνικό ροκ"...

    Akis Perdikis
    Λογοκρισία πάντως υπήρχε... Στο μικρό διάστημα που έπαιξα ντραμς στους ΜΟRΚΑ, μεταξύ άλλων προβάραμε και μια όμορφη μπαλάντα που θα έβγαινε σε σινγκλ, αλλά δεν άρεσαν οι στίχοι στους συνταγματαρχαίους - "Φύλλα του Νοέμβρη σκορπισμένα..." (ή κάπως έτσι τέλος πάντων) - είχε προηγηθεί το Πολυτεχνείο και το εξέλαβαν ως αναφορά στον Νοέμβρη του '73.

    Φώντας Τρούσας
    λογοκρισία υπήρχε μέχρι το 1991 στη δισκογραφία, προφανώς θέματα που αφορούσαν το Πολυτεχνείο δεν ήταν δυνατόν να περάσουν στο τραγούδι επί χούντας - αυτό δε σημαίνει όμως πως η χούντα κυνήγαγε το ροκ - και ελαφρολαϊκό να ήταν, για το πολυτεχνείο, δεν θα πέρναγε

    Akis Perdikis
    - Θυμάσαι τις ειδήσεις - τα Επίκαιρα - που παιζόντουσαν στα σινεμά πριν από τα έργα? Είχα θείο οπερατέρ στη Γενική Γραμματεία Τύπου & Πληροφοριών και κάποιες φορές με έπαιρνε μαζί του στην οδό Ζαλοκώστα, όπου περνούσαν από έλεγχο οι καινούργιες ταινίες σε μια μικρή αίθουσα προβολής. Πιο κομπλεξική κριτική επιτροπή δεν πρέπει να έχει υπάρξει (με μέλη στρατιωτικούς εν στολή, ιερωμένους, κ.α.). Μόλις έβλεπαν ένα ζευγάρι βυζιά, άκουγες "Να κοπεί αυτό!". Είναι κι ο λόγος που ενώ έβλεπες μια ταινία στο σινεμά, ξαφνικά η μουσική "πηδούσε", ούτε καν ένα υποτυπώδες editing δεν κάθονταν να κάνουν.

    Φώντας Τρούσας
    Άλλα θέματα τώρα αυτά. Το τι συνέβαινε με το γυμνό στο σινεμά. Τίποτα δεν μπορεί να εξηγηθεί με 2 γραμμές - θα πρέπει να γράφουμε μέχρι αύριο και χρόνος δεν υπάρχει. Μόνο σε μεγάλα κείμενα αυτά, ή προφορικά.

    Akis Perdikis
    - Sorry, παρασύρθηκα...

    Jimi Sokratis
    Λογοκρισία είχε κι ο Άκης Πάνου, δεν έχει να κάνει με το ροκ, ήταν γενικά αν κάτι δεν άρεσε. Ο Θεοδωράκης ήταν ολικά απαγορευμένος.

    Δέσποινα Μεϊμάρη
    Θυμάσαι τη συναυλία των Ρόλινγκ Στόουνς στο γήπεδο του παναθηναϊκού; Εγώ τη θυμάμαι πολύ καλά.
    Οι συνταγματάρχες και τα τσιράκια τους μόνο τσάμικα καταλάβαιναν, τη ροκ απλά την ανέχτηκαν γιατί η νεολαία θα αντιδρούσε. Την ανέχτηκαν κυρίως στη λάϊτ εγχώρια μορφή της, όπως ανέχτηκαν και τις καμπάνες, τις φαβορίτες και τα κακόγουστα ρούχα που αποθεώθηκαν στις γελοίες ταινίες μιούζικαλ της εποχής, τα μίνι της Δέσποινας και άλλα πολλά.
    Ήταν ένας τρόπος να δείχνουν ένα ήπιο πρόσωπο στην κοινωνία. Τη ροκ ακόμη και οι κνίτες την πολέμησαν.
    Θυμάμαι τον εαυτό μου να διαπληκτίζεται σε μία συνοικιακή κόβα γιατί κάποιοι ήθελαν να απαγορευτεί γιά τα μέλη. Αξέχαστες εποχές.
    Μιά χαρά τα λέει και ο Καλύβας.

    Vassilis Serafimakis
    Μα όλα όσα αναφέρετε, δηλ στυλ ρούχων, στυλ εμφάνισης, κτλ, ήταν χαρακτηριστικά τής δυτικής νεολαίας! Και συνεπώς δεν αποτελούσαν κάποια πολιτισιμική απειλή γιά το φανατικά αντικομμουνιστικό και αμερικανόφιλο καθεστώς τών Απριλιανών.
    Ας θυμηθούμε ότι η "σύγχρονη μουσική" τότε, δηλ ροκ και ποπ, ακουγόταν καθημερινά 24 ώρες το 24ωρο από τούς Αμερικανικούς ραδιοφωνικούς σταθμούς στη χώρα μας, από Σούδα ως Γλυφάδα κι ακόμα παραπέρα.
    Οσο γιά το ότι οι στρατοκράτες είχαν κάποιο λόγο να "φοβούνται αντίδραση τής νεολαίας", αυτό δεν έχει καμμία πραγματική βάση. Διαμαρτυρίες υπήρχαν και συχνά αρκετά δυναμικές, με τη γνωστή κορύφωση τού Πολυτεχνείου αλλά το καθεστώς έτριζε χωρίς να κινδυνεύει. Μιά χαρά τούς ερχόταν η νεολαία να διασκεδάζει με αμερικάνικη μουσική, εκτός απ'την δημοτική, να χορεύει στα κλαμπάκια και να πίνει κόκα κόλα.

    Δέσποινα Μεϊμάρη
    γιά την αντίδραση της νεολαίας δεν επιμένω. Γιά τα χαρακτηριστικά της δυτικής νεολαίας ένα έχω να πω. Ψάξτε φωτογραφίες από σοβιετική νεολαία της ίδιας εποχής. Τα Soviet Visuals είναι μία καλή πηγή.

    Vassilis Serafimakis στην Δέσποινα Μεϊμάρη
    η νεολαία τού Ανατολικού μπλόκ σε μεγάλο βαθμό αντέγραφε την κουλτούρα τής δυτικής νεολαίας - ντύσιμο, μουσική, χορός. Οι ανατολικές ηγεσίες δυστροπούσαν. Οχι αβάσιμα (όσο κι αν μάς φαίνεται εκ τών υστέρων αστεία η στάση τους!) μιάς και ξέρουμε ότι ακόμα και τη τζάζ χρησιμοποιούσαν ως επηρεαστικό υλικό οι Αμερικανικές υπηρεσίες που ήταν υπεύθυνες γιά "τη διάδοση τού Αμερικανικού τρόπου ζωής."

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Φώντας Τρούσας στην Δέσποινα Μεϊμάρη
      Δεν πρόκειται να πιάσω συζήτηση εδώ μέσα για τόσο σύνθετα θέματα, γιατί δεν έχω χρόνο - και διαφωνώ με κάποια απ' αυτά που διαβάζω.

      Vassilis Serafimakis
      θα ψάξω προσεκτικώτερα τότε.

      Φώντας Τρούσας
      δεν το είπα σε σένα Βασίλη

      Φώντας Τρούσας στην Δέσποινα Μεϊμάρη
      Προτείνω να δείτε αυτό...
      https://www.lifo.gr/.../i-shesi-toy-kke-me-tin-pop-kai...
      Η σχέση του KKE με την ποπ και το ροκ μέσα στις δεκαετίες | LiFO

      Δέσποινα Μεϊμάρη
      το διάβασα, πολύ καλό. Τα περισσότερα γνωστά, αλλά είναι χρήσιμο σαν υλικό αρχείου.

      Φώντας Τρούσας
      Δεν ξέρω τι ακριβώς είναι γνωστό, γιατί αυτά που διαβάζω μέσα στα χρόνια για το εν λόγω θέμα μου δείχνουν να καταλάβω πως η πλειονότητα των όσων γράφω είναι άγνωστη στον πολύ κόσμο.

      Δέσποινα Μεϊμάρη
      επιγραμματικά, όσα γράφτηκαν στα '70s και '80s η ειπώθηκαν από Φαράκο, Θεοδωράκη κλπ τα διάβασα και τα άκουσα στην εποχή τους, μου αρέσει όμως που τα βρήκα συγκεντρωμένα στο άρθρο.
      Στα φεστιβάλ του Οδηγητή επίσης πήγαινα μέχρι το 1980 περίπου, που έκοψα επαφή.
      Υπάρχουν βέβαια και άγνωστες λεπτομέρειες, γι αυτό μίλησα γιά χρήσιμο υλικό.

      Edmond Dandes
      Μια απορία που την εχω,ειναι αν η Χούντα έπεφτε πχ το 1969 η 1970,θα υπήρχε γόνιμη εποχή για ροκ ή θα το παράσερνε σαν χείμαρρος το πολιτικο τραγούδι ?

      Φώντας Τρούσας
      Καλή ερώτηση αυτή. Πάντως από το 1974 και μετά το ροκ δεν εμποδίστηκε από το πολιτικό τραγούδι, καθώς ήταν παντού πεθαμένο (το ροκ). Δεν είχε νόημα να ακούς ροκ στην Ελλάδα το 1975.

      Edmond Dandes
      Αρα ίσως θα ειχαμε κάποια λυσσαλέα μαχη μεταξύ των ειδών αυτών,με άγνωστα αποτελέσματα.

      Vassilis Serafimakis
      Αξίζει να το αγοράσω το βιβλίο τών Καλύβα & Τριανταφύλλη λες; Ως συμπλήρωμα απόψεων, τουλάχιστον.
      (Προσωπικά, τυχαίνει να συμφωνώ με την οπτική που καταθέτεις γιά κείνη την εποχή.)

      Φώντας Τρούσας
      Πήγαινε ξεφύλλισέ το Βασίλη σ' ένα βιβλιοπωλείο και αποφάσισε μόνος σου. Δεν μπορώ να πω κάτι άλλο. Καταλαβαίνεις.

      Jimi Sokratis
      Για αυτό στις χώρες της περιφέρειας μετά το 70 έχουν αξιοπρόσεχτη παραγωγή progressive - hard rock γιατί είναι ο ήχος της εποχής και είναι η εποχή που αναπτύσεται το ροκ στις υπόλοιπες χώρες. Ακόμα και μετά με την γιουροντίσκο, την ευρωπαϊκή ποπ και την χορευτική σκηνή είναι αποτέλεσμα ακριβώς αυτής της επέκτασης των αγγλόφωνων ακουσμάτων και εδραίωσης τους μετά το 70.

      Φώντας Τρούσας
      Μέχρι και το 1977, ή και το 1980, ή και το 1982 ακόμη, βγάζανε prog στην Ευρώπη, αλλά ήταν τελείως περιθωριακό πια, δεν απασχολούσε κανέναν. Βέβαια στη Γαλλία το 1975 ας πούμε υπήρχε πολύ ισχυρό prog, με απήχηση, λόγω Magma βασικά και των συναφών σχημάτων. Η Γαλλία όμως είναι ειδική περίπτωση με δικό της ξεχωριστό κοινωνικό φορτίο.

      Jimi Sokratis
      Ναι επέζησε λίγο περισσότερο από την διαφορά φάσης.

      Φώντας Τρούσας
      Σκέψου ότι και στην Ελλάδα έβγαινε prog το 1980 (Pete and Royce, Apocalypsis). Ποιοι τα άκουγαν αυτά τότε; Ροκάδες και φρικιά. Κάθε χώρα έχει τις ιδιαιτερότητές της. Το να κυκλοφορεί το Φαντάζιο με εξώφυλλο Hendrix το 1970 ήταν σωστό. Το να κυκλοφορεί το Ποπ και Ροκ με εξώφυλλο Hendrix το 1978 ήταν τρέχα-γύρευε. Προσωπικά ξέρω γιατί συνέβη αυτό, αλλά τώρα θέλει ώρα για να εξηγηθεί.

      Vassilis Serafimakis
      αυτό τώρα έχει ενδιαφέρον!

      Διαγραφή