τρία πρόσφατα βιβλία – δύο μουσικά κι ένα μυθιστόρημα

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ: Γιατί, Εσείς Ποιοι Είστε; / 60 χρόνια ελληνικό ροκ (ιστορίες για ήρωες...) [Όγδοο, 3/2026]
Η φιλολογία γύρω από το ελληνικό ροκ συνεχίζει να αναπτύσσεται, με το πιο πρόσφατο πόνημά της να υπογράφεται από τον τραγουδοποιό Δημήτρη Μητσοτάκη. Λέω για το βιβλίο «Γιατί, Εσείς Ποιοι Είστε; / 60 χρόνια ελληνικό ροκ (ιστορίες για ήρωες...)», στο οπισθόφυλλο του οποίου διαβάζεις:
«Στα χέρια σας κρατάτε ένα μπουκέτο με ιστορίες. Άλλες βρομάνε καπνό και ξενύχτι, άλλες ζοριλίκια και απατεωνιά. Κάποιες είναι ποτισμένες με το άρωμα του νεανικού ονείρου που γυρεύει τη χώρα της φαντασίας. Μερικές θα σας φανούν κωμικές –κι όντως ήταν– αν τις ζούσες μεθυσμένος από τον ηλεκτρισμό της μουσικής, την ανάγκη για να παίξεις και τις ατελείωτες διαδρομές. Άλλες, πάλι, ίσως πονέσουν λίγο. Κάποιες μπορεί να σας θυμίσουν τον εαυτό σας, έστω κι αν δεν ανεβήκατε ποτέ σε σκηνή. Είναι όλες, πέρα για πέρα αληθινές, όσο κι αν μοιάζουν απίστευτες. Μου τις διηγήθηκαν άνθρωποι που τις έζησαν. Προχωρήστε με δική σας ευθύνη. Σβήστε τα φώτα, βάλτε ένα ποτό και ψιθυριστέ μια αγαπημένη μελωδία. Έτσι ταιριάζει. “Α, και πού ’σαι; Θυμήσου, μπορεί να μην αλλάξουμε τον κόσμο, αλλά τουλάχιστον δεν θα τον αφήσουμε ήσυχο...”».

Εδώ έχουμε μία κλασική περίπτωση... προφορικής ιστορίας, ένα... σεντούκι αναμνήσεων, το οποίο ανοίγει προκειμένου να ξεπεταχτούν από μέσα του συμβάντα, που άλλοτε αποτέλεσαν κομμάτια της συλλογικής μνήμης, και άλλοτε συνδέθηκαν στενότερα με πιο «προσωπικές» καταστάσεις. Τις ιστορίες τις αφηγήθηκαν οι πρωταγωνιστές τους στον Δ. Μητσοτάκη και αυτός τις καταγράφει.
Οι συντριπτικά περισσότερες ιστορίες αφορούν την περίοδο από το 1980 και μετά (οι 34 από τις 39), ενώ υπάρχουν και λίγες (5) για, ή από, τα 60s-70s. Στο βιβλίο μιλούν πολλοί και διάφοροι από τους Δημήτρη Πουλικάκο, Νίκο Πορτοκάλογλου και Γιάννη Δρόλαπα, μέχρι τους Αντώνη Μιτζέλο, Ηλία Ζάικο και Στέλιο Σαλβαδόρ και από τους Δημήτρη Δημητράκα, Θοδωρή Βλαχάκη και Tommie Bouzianis, μέχρι τους Τόλη Μαστρόκαλο, Χριστόφορο Κροκίδη και Μιχάλη Πούγουνα.
Τα ευτράπελα, που βγαίνουν μέσα απ’ αυτές τις ιστορίες, έχουν οπωσδήποτε ενδιαφέρον, με το ωραιότερο όλων να το διηγείται ο Γιάννης Δρόλαπας. Σχετίζεται με την περιβόητη συναυλία των Μουσικών Ταξιαρχιών στην Καρδίτσα, τον Απρίλιο του ’81, που θα ολοκληρωνόταν στα... δικαστήρια. Διαβάζουμε κάπου:
«(...) Η δίκη έγινε Τετάρτη. Κράτησε από τις δέκα το πρωί ως τις δέκα το βράδυ, με δίωρη διακοπή το μεσημέρι. Από τη μια, οι μάρτυρες κατηγορίας: μπάτσοι, ο πρόεδρος του συλλόγου πολυτέκνων, ο καθηγητής του γυμνασίου, με επιχειρήματα “να σώσουμε τα παιδιά μας”, “το έθνος”, “την πίστη μας”, τους “θεσμούς”. Από την άλλη, διάφορα φρικιά-φίλοι που ανέβηκαν για τη δίκη και δικηγόροι, με κύρια ασχολία την υπεράσπιση διαδηλωτών, καταληψιών κ.ά. Η γραμμή τους ήταν του στιλ “καλά κάνουν τα παιδιά και σατιρίζουν τα κακώς κείμενα, που η κοινωνία μας κρύβει κάτω από το χαλί” και άλλα τέτοια. Εμείς προσπαθούμε να δείχνουμε σοβαροί στο εδώλιο, αλλά κάποιες φορές λυγίζουμε ακούγοντας διάφορες δικηγορίστικες τερατολογίες, για παράδειγμα “όταν πέρσι ήρθαν οι Sex Pistols στην Ελλάδα, κύριε πρόεδρε, και έδειχναν τα γεννητικά τους όργανα στη σκηνή δεν ενοχλήθηκε κανένας”. Φυσικά οι Sex Pistols δεν είχαν παίξει ποτέ στην Ελλάδα.(...)».
Επαφή: https://ogdooshop.gr/%CE%92%CE%B9%CE%B2%CE%BB%CE%AF%CE%B1/Giati_Eseis_Poioi_Eiste

ΖΩΗΣ ΛΟΥΒΑΡΗΣ: Παρασκηνιακές Ιστορίες / Μάγοι, δράκοι, ξωτικά και γκρούβαλοι από πίσω [OPPORtUNA, 2026]
Ο Ζώης Λούβαρης είναι συγγραφέας-φωτογράφος. Βασικά είναι φωτογράφος και συγγραφέας γίνεται, επειδή προλογίζει ο ίδιος τις φωτογραφίες του. Το πρόσφατο βιβλίο του «Παρασκηνιακές Ιστορίες / Μάγοι, δράκοι, ξωτικά και γκρούβαλοι από πίσω» εντάσσεται και αυτό στη σύγχρονη φιλολογία του ελληνικού ροκ – του πιο πρόσφατου όμως, εκείνου που πρόλαβε να φωτογραφίσει ο Λούβαρης. Όπως διαβάζουμε στο σάιτ της Opportuna, το βιβλίο περιλαμβάνει... «Φωτογραφίες και ιστορίες από τα παρασκήνια για τους: Στάθη Καλυβιώτη, Πάνο Γαβαλά (σ.σ. εννοεί Γιώργο Γαβαλά), Alex Κ., Νίκο Τσιλογιάννη, Angel Lo Verde, Νίκο Δεληγιάννη, Απροσάρμοστους, Τάκη Ανδρούτσο, Μάρκο Παπασηφάκη, Αντουάν Παρίνη, Θόδωρο Παπαντίνα, Τόλη Μαστρόκαλο, Νίκο Σπυρόπουλο, Κάτω από το δέντρο, Δημήτρη Πουλικάκο, Γεια σου Τάκη, Θέκλα Τσελεπή».
Και όπως (ξανα)διαβάζουμε στο back cover του βιβλίου:
«Μια περιπλάνηση στους χώρους που γεννιέται και παίρνει σχήμα η μουσική. Ετοιμόρροπα καμαράκια, μικρά οικιακά στούντιο, προβάδικα, στούντιο κανονικά. Και οι άνθρωποι πίσω από τη μουσική. Γιατί με αυτούς αρχίζει και σε αυτούς τελειώνει όλη η ιστορία. Ξεκίνησα πολύ νωρίς, με λάθος φωτογραφική μηχανή και ελάχιστες γνώσεις. Ψάχνοντας για τις φωτογραφίες που έχω στο κεφάλι μου. Σαν κι αυτές που μου άρεσε να κοιτάω με τις ώρες. Δεν το ήξερα τότε, το έμαθα αργότερα. Οι φωτογράφοι που μου άρεσαν ζούσαν τη μουσική με τον ίδιο σχεδόν τρόπο που τη ζουν οι μουσικοί. Ε, κάπως έγινε κι αυτό. Κάτι αποδώ, κάτι αποκεί, έγινε. Χοντρικά, το βιβλίο καλύπτει 35 χρόνια ζωής δίπλα τους, σε κάποιους από αυτούς τουλάχιστον. Μαζί τους έζησα και ένοιωσα όσα είχα διαβάσει σε άρθρα, βιβλία, οπισθόφυλλα και ένθετα δίσκων και συνεντεύξεις και ήταν αυτό που από την αρχή ονειρευόμουν να ζήσω. Μένουν κάποια πραγματάκια ακόμα που δεν έχω ζήσει. Θα δούμε, θα δούμε...».
Ο Λούβαρης ξεκινάει να φωτογραφίζει, χοντρικά, από τα late 80s, φθάνοντας έως τα πιο πρόσφατα χρόνια (2024). Οι φωτογραφίες του είναι Α/Μ –τουλάχιστον ασπρόμαυρα τυπώνονται στο βιβλίο– με τα κείμενα να διακρίνονται για την προφορική αμεσότητά τους.
Επαφή: https://opportuna.gr/pubs/louvaris/ 

ΠΕΝΥ ΡΑΜΑΝΤΑΝΗ: Άδηλος Χρόνος [Όγδοο, 3/2026]

Το τρίτο βιβλίο είναι ένα μυθιστόρημα γραμμένο από την Πένυ Ραμαντάνη. Όπως διαβάζουμε στο βιογραφικό της, που υπάρχει στο σάιτ της:
«Η Πένυ Ραμαντάνη (γενν. 1980 στην Αθήνα) είναι Ελληνίδα τραγουδίστρια, τραγουδοποιός και συγγραφέας(...). Από το 1999 μέχρι το 2012 ήταν ιδρυτικό μέλος και φωνή του συγκροτήματος Όναρ, με το οποίο ηχογράφησε πολλές δισκογραφικές δουλειές και συνεργάστηκε συναυλιακά με πολλούς γνωστούς Έλληνες καλλιτέχνες. Μετά το διάλειμμα από τους Όναρ, συνέχισε τη μουσική της πορεία ως μέλος του συγκροτήματος Ντο Δίεση (Nto Diesi) μαζί με τον μουσικό Δημήτρη Νίτη – με αρκετές εμφανίσεις, συναυλίες και κυκλοφορίες.(...) Κατά τη διάρκεια της καριέρας της, έχει συνεργαστεί δισκογραφικά και συναυλιακά με πολλούς σημαντικούς καλλιτέχνες της ελληνικής μουσικής σκηνής, όπως Βασίλη Παπακωνσταντίνου, Γιώργο Νταλάρα, Πυξ Λαξ και άλλους και έχει εμφανιστεί σε πλήθος χώρων και φεστιβάλ σε Ελλάδα και Κύπρο. Η Πένυ Ραμαντάνη είναι επίσης ενεργή συγγραφέας(...). Μυθιστορήματα: “Υπέροχα Μόνοι”, “Άδηλος χρόνος”. Παιδικά Βιβλία: “Το Αστέρι κι ο Κωστής”, “Ο Λουλουδάκος”. Συλλογές & Διηγήματα: “Το παγκάκι και μικρές ιστορίες του”. Τα έργα της χαρακτηρίζονται από ευαισθησία, λυρισμό και ανθρώπινη θεώρηση – απευθυνόμενα τόσο σε ενήλικες όσο και σε παιδιά.(...)».
Η υπόθεση του μυθιστορήματος είναι η εξής (από το οπισθόφυλλο):
«Στο μικρό νησί του Αιγαίου, τον Άη Στράτη, μεγαλώνει ο Παύλος τη δεκαετία του ’50. Όταν είναι δώδεκα χρόνων, το ’53, στο νησί φτάνει η δεκάχρονη Φωτεινή με την εκτοπισμένη μητέρα της, μαζί με τις υπόλοιπες γυναίκες που έφτασαν στον Άη Στράτη από ένα άλλο νησί της εξορίας, το Τρίκερι. Η ιστορική συγκυρία, οι πρωτόγνωρες και ιδιάζουσες συνθήκες, αλλά και η γνωριμία τους σε εκείνη την τρυφερή ηλικία, τους ακολουθούν για το υπόλοιπο της ζωής τους. Γιατί ο χρόνος της αγάπης είναι άδηλος. Η ιστορία αυτή, που διατρέχει το δεύτερο μισό του περασμένου αιώνα, εμπνέεται από πρόσωπα υπαρκτά και ιστορίες αληθινές. Πήρε τον τίτλο της από το Μουσείο Δημοκρατίας στον Άη Στράτη, όπου σε έναν από τους τοίχους των εκθεμάτων, υπάρχει η επιγραφή “Ο άδηλος χρόνος”. Ο σπαρακτικά άγνωστος χρόνος στην εξορία. Όπως και στην αγάπη».
Επαφή: https://ogdooshop.gr/%CE%92%CE%B9%CE%B2%CE%BB%CE%AF%CE%B1/Adilos_Xronos

o Γιάννης Μουγγολιάς στην «Καθημερινή» για το «100 Χρόνια Ελληνική Τζαζ»

>>Ο συγγραφέας δεν μεταφέρει τίποτα αβασάνιστα, τίποτα που έχει καθιερωθεί εκ προοιμίου ως θέσφατο. Αντιθέτως, η εξονυχιστική τεκμηρίωση μέσω έγκυρων, αναμφισβήτητων πηγών, συμβάλει στην ψύχραιμη αποτίμηση γεγονότων και καταστάσεων. Τα τεκταινόμενα εντάσσονται στο κοινωνικοϊστορικό τους πλαίσιο. Το βιβλίο απαλλαγμένο από στείρες ακαδημαϊκές ακαμψίες, διαβάζεται με εξαιρετικό ενδιαφέρον.<<
Ευχαριστώ πολύ τον Γιάννη Μουγγολιά, για όσα γράφει στο φύλλο της «Καθημερινής» της Κυριακής, για το «100 Χρόνια Ελληνική Τζαζ» [Όγδοο, 2025].

Έχω σκαναρισμένο σε υψηλή ανάλυση όλο το άρθρο, που είναι ευρύτερο και που τιτλοφορείται «Το θαύμα της ελληνικής τζαζ», ώστε να μπορεί να διαβαστεί με άνεση αν το κάνετε copy και το μεγεθύνετε.

EDDIE DARK touch my elektroniks

Το δεύτερο LP του Eddie Dark στην Inner Ear, μετά από το “Disko-Terrorista” του 2024, έχει τίτλο “Touch my Elektroniks” (2026) και κινείται πάνω σε σκληρές synth-punk / EBM ράγες.

Υπάρχει ισχυρή-σκοτεινή χορευτικότητα εδώ («Ο ακάλεστος», “I wanna kill your vibe”, “Touch my elektroniks”), αγγλικά και ελληνικά λόγια, και βασικά υπάρχει θυμός, πρόκληση και... αναίδεια – όλα ταιριαστά, σε κάθε περίπτωση, μ’ εκείνο που έχει στο νου του ο Eddie Dark, και το οποίο υλοποιεί άμεσα και χωρίς περιστροφές.
Ο δίσκος προφανώς θα βιωθεί σωστότερα στα κλαμπ, στην ένταση που του αρμόζει (αν υπάρξουν άνθρωποι, που θα τον σπινάρουν), όμως και μέσω των ακουστικών σου μπορείς να εισπράξεις κάποια απ’ αυτά τα εκτονωτικά, σε κάθε περίπτωση, vibes, που εκτοξεύει κατά κύματα ο Eddie Dark στο “Touch my Elektroniks” – ένα άλμπουμ που είναι τοποθετημένο εξ αρχής «στο κόκκινο» και που παραμένει εκεί όσο εξελίσσεται.
Επαφή: https://eddiedark.bandcamp.com/album/touch-my-elektroniks

GAZUAMA SINCHARTCHAS / MICHAEL JANETAKIS AND MEDOOSA από τα τρίσβαθα του ελληνικού ροκ – ξεχασμένες αλλά άξιες ηχογραφήσεις από τα 70s, που ξαναβγαίνουν τώρα στο φως

Η B-otherSide Records έχει ειδίκευση στο digging, που σχετίζεται με το ελληνικό ροκ, καθώς, τα τελευταία 18 χρόνια, μας έχει τροφοδοτήσει με πολλούς σχετικούς δίσκους. Δίσκους, που είτε κυκλοφόρησαν στον καιρό τους, για να περάσουν μάλλον απαρατήρητοι, είτε δημιουργήθηκαν από την εταιρεία, προσφέροντας υλικό άγνωστο και ανέκδοτο. Τα δύο πρόσφατα βινύλια, για τα οποία θα γράψω στη συνέχεια, επιβεβαιώνουν το προφίλ, τους στόχους και την προσφορά της B-otherSide.

GAZUAMA SINCHARTCHAS: Ανύψωση-Αποτίναξη-Εκφυγή [B-OtherSide Records / JMV, 2026]
Πρόκειται για το συγκρότημα με την πιο παράξενη ονομασία στην ιστορία του ελληνικού ροκ. Οι Gazuama Sinchartchas σχηματίστηκαν στην αρχή της δεκαετίας του ’70 στην Τερψιθέα της Γλυφάδας, ηχογράφησαν ένα 45άρι, το 1972, με τα κομμάτια «Ανύψωση-αποτίναξη-εκφυγή (part I) / Ανύψωση-αποτίναξη-εκφυγή (part II)» στην Pan-Vox, για να χαθούν έκτοτε και δια παντός.
Σήμερα, 54 χρόνια μετά από την ηχογράφηση εκείνου του σινγκλ έχουμε την επανακυκλοφορία του σ’ ένα 12ιντσο EP, που γυρίζει και αυτό στις 45 στροφές και που έχει στην πρώτη πλευρά του τα «Ανύψωση-αποτίναξη-εκφυγή (part I+ΙΙ)», όπως κυκλοφόρησαν το ’72, και στην δεύτερη τα ίδια κομμάτια όπως ηχογραφήθηκαν στην αυθεντική μπομπίνα, με πρώτο το “Part II” και μετά το “Part I”, παρουσιάζοντας και πρόσθετο υλικό, συν την περαιτέρω νέα στουντιακή επεξεργασία, ώστε να ακουστούν καθαρότερα και τα λόγια, που ήταν «θαμμένα» στην αρχική κυκλοφορία.
Οι Gazuama Sinchartchas (Γκαζουάμα Σινχάρτχας) δεν ήταν ένα άγνωστο γκρουπ, το 1972, που δεν το πήρε κανένας χαμπάρι – το λέω, γιατί και στην τηλεόραση είχαν εμφανισθεί και έγραφαν τα περιοδικά γι’ αυτούς. Θέλω να πω πως ήταν ένα από τα πρωταγωνιστικά σχήματα εκείνης της χρονιάς, καθώς συμμετείχαν σε live δίπλα στους Πελόμα Μποκιού, Poll, Socrates Drank the Conium, Μαρίζα Κωχ, Εξαδάκτυλος, Μπουρμπούλια, Blue Birds, Morka κ.ά.
Το όνομα του συγκροτήματος είχε να κάνει με το πραγματικό όνομα του Βούδα, που ήταν Siddhattha Gotama ή Siddhārtha Gautama, το οποίο όνομα κάπου θα το είχαν διαβάσει οι φίλοι μας, υιοθετώντας το. Βεβαίως το όνομα γράφτηκε κάπως... ανορθόγραφα και όπως-όπως πάνω στην ετικέτα του δίσκου (και στις αφίσες των συναυλιών), αλλά σε κάθε περίπτωση στον Βούδα αναφέρονταν οι συμπατριώτες μας. Εξάλλου, αυτό (το περί Βούδα) το είχαν πει οι ίδιοι οι Gazuama Sinchartchas στην Όλγα Μπακομάρου, στο «Φαντάζιο», τον Ιούλιο του ’72.
Από το συγκρότημα είχαν περάσει διάφοροι μουσικοί, ενώ στην πιο μεστή εποχή του τους αποτελούσαν οι Μπάμπης Κατσιμπάρδης κιθάρα, Νίκος Μίντζης φλάουτο, φλογέρα, κρουστά, Γιάννης Μασμανίδης μπάσο και Γιάννης Μελάχρης ντραμς. Οι Μελάχρης και Μίντζης ήταν από τα πιο παλαιά μέλη του γκρουπ, καθώς είχαν ξεκινήσει να παίζουν στο εξωτερικό (σε Αγγλία και Γερμανία, όπως αναφέρεται στο «Φαντάζιο»), οπότε ερχόμενοι στην Ελλάδα αποφάσισαν να σχηματίσουν τους Gazuama Sinchartchas, παίζοντας τις μουσικές που άκουγαν έξω. Το ύφος τους ήταν το... «underground rock, με πολλά στοιχεία κλασικής, δημοτικής και ανατολίτικης μουσικής, που κάνει τις δημιουργίες τους ένα κοκτέιλ ήχων, με πολύ πρωτότυπη γεύση». Ή, όπως έλεγαν και οι ίδιοι στην Μπακομάρου:
«Τα κομμάτια μας, δικές μας συνθέσεις, προσπαθούμε να είναι όσο το δυνατό επηρεασμένα από την ξένη μουσική. Η διάρκειά τους είναι μεγάλη, ξεπερνάει πάντα τα οκτώ λεπτά και προσπαθούμε να δίνουμε ιδιαίτερη έμφαση στα όργανα, θέτοντας τη φωνή και το φωνητικό σε δεύτερο πλάνο. Όσο για το στίχο μας, πιστεύουμε πως είναι πρωτοποριακός και δένει απόλυτα με τη μουσική μας».
Η αλήθεια είναι πως η μουσική, η ροκ μουσική (ασχέτως αν ακόμη τότε κυριαρχούσε ο όρος «ποπ») των Gazuama Sinchartchas ξεχωρίζει μέσα στο σύνολο των ελληνικών γκρουπ της εποχής, καθώς τούτη έχει τον χαρακτήρα του jam. Είναι ελεύθερη, εξελίσσεται απρόβλεπτα, διατηρώντας στοιχεία σκληρού ροκ (εκείνου που οι ίδιοι αποκαλούσαν... αντεργκράουντ), ανακατεμένα με παραδοσιακά ελληνικά θέματα («Καραγκούνα») και άλλα διάφορα.
Το μοναδικό κομμάτι που δισκογράφησαν, το «Ανύψωση-αποτίναξη-εκφυγή», έχει απρόσμενα κιθαριστικά riffs, μη αναμενόμενα κοψίματα και αλλαγές, ιδιαίτερη χρήση φλάουτου, φλογέρας και κρουστών, breaks από ντραμς και, το ξαναλέω, μια ελευθερία στην ανάπτυξή του, που το κάνει ξεχωριστό (τουλάχιστον σαν μια πρώτη προσπάθεια). Αυτή την ελευθερία εξέφραζε εξάλλου και η διάρκειά του, που άγγιζε τα εννέα λεπτά.
Τι μπορεί να είχαν ακούσει τα μέλη του γκρουπ στο εξωτερικό, εκείνη την εποχή, σε live ή σε δίσκους, δυστυχώς δεν μας αποκαλύπτεται σε πρώτο χρόνο (στο «Φαντάζιο» εννοώ). Να είχαν ακούσει τους Edgar Broughton Band; Δεν το αποκλείω. Το ότι μπορεί να είχαν ακούσει ακόμη και Amon Düül II, το “Yeti” ας πούμε του 1970, δεν πρέπει ούτε αυτό να το αποκλείσουμε. Σε κάθε περίπτωση το δισκάκι τους ερχόταν να πλασαριστεί μεταξύ των πιο αξιόλογων εκείνης της σημαδιακής χρονιάς για το ελληνικό ροκ, οπότε μια βινυλιακή επανέκδοσή του ήταν, όπως και να το κάνουμε, επιβεβλημένη. [350 αριθμημένα αντίτυπα, για τους vinyl-junkies, μαζί με 4σέλιδο ένθετο, με πολλές πληροφορίες και φωτογραφίες].
Επαφή: : https://www.b-otherside.gr/?pgid=j7929zej-25a0a1b3-bb8c-44c4-a9f2-4984a97e919b
 
Η συνέχεια εδώ...
https://www.lifo.gr/culture/music/dyo-xehasmenoi-diskoi-apo-ta-trisbatha-toy-ellinikoy-rok

ένα δικό μου βιβλίο για το blues

Αυτό το βιβλίο έχει μια προσωπική ιστορία, που ξεκινάει τον Ιούνιο του 1986, ακριβώς 40 χρόνια πριν (γράφω αναλυτικά στον πρόλογο).
Είναι ένα βιβλίο για το blues όπως βλέπετε – ένα από τα ελάχιστα βιβλία για το blues, που έχουν κυκλοφορήσει στην Ελλάδα, κι ένα από τα ακόμη λιγότερα, μετρημένα στα δάκτυλα του ενός χεριού, που είναι γραμμένα από έλληνα συγγραφέα.

Ο πλήρης τίτλος του είναι «BLUES η μαύρη αναβίωση στα 60s (τα ονόματα που επηρέασαν το λευκό blues, το folk και το rock)», με το εκτεταμένο επίμετρο «blues & ρεμπέτικο» να προσδίδει σ’ αυτό κι ένα έξτρα ελληνικό ενδιαφέρον.
Το βιβλίο, που είναι τυπωμένο από το Όγδοο, και είναι έγχρωμο (το πρώτο έγχρωμο δικό μου), θα βρίσκεται σε λίγες μέρες στα βιβλιοπωλεία, ενώ υπάρχει και δυνατότητα προπαραγγελίας (από το σάιτ του Όγδοου).
https://ogdooshop.gr/%CE%92%CE%B9%CE%B2%CE%BB%CE%AF%CE%B1/Blues_I_Mauri_Anaviosi_Sta_60s

ΜΙΚΡΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΑΠΟ ΤΟ FACEBOOK 727

4/6/2026

>>Αλλά για εμένα θα είναι πάντα ο συνταγματάρχης Βαρτάνης του «Αγνωστου Πόλεμου».<<
Του Αγνώστου Πολέμου
>>Θυμάμαι τους άδειους δρόμους, όταν παιζόταν (Τρίτη και Παρασκευή νομίζω)<<
Το 1972, καλοκαίρι, παιζόταν Τετάρτη και Παρασκευή στην ΥΕΝΕΔ, 8:45
>>Και δεν ξέρω αν είχαμε πάρει χαμπάρι τότε τα περί μετρήσεων της τηλεθέασης, αλλά τα 80% που δίνουν οι μετέπειτα εκτιμήσεις, θεωρώ ότι και λίγα είναι.<<
Δεν μας ενδιαφέρουν οι «μετέπειτα εκτιμήσεις», αλλά το γεγονός πως το 1972 μετρούσε κανονικά τις τηλεοπτικές ακροαματικότητες η ICAP.
>>Παρόλο που διαδραματιζόταν στην περίοδο του αλβανικού πολέμου<<
Το σωστό είναι να πεις του ελληνοϊταλικού πολέμου.
>>Τον Αγγελο Αντωνόπουλο ως Βαρτάνη, την Γκέλυ Μαυροπούλου ως Χριστίνα Ψάχου και τον Νίκο Απέργη ως Εκτορα Ψάχο<<
Ο λοχαγός Έκτωρ Ψάχος ήταν ο Κώστας Καραγιώργης – τον Νίκο Απέργη δεν τον θυμάμαι, εννοώ δεν θυμάμαι ποιον ρόλο έκανε, αλλά ψάχνοντας βρήκα πως έκανε τον γερμανό αξιωματικό Χέρμαν Βόιλερ.
Τέτοια τσαπατσουλιά από δημοσιογράφους της (ηλικιακής) σειράς μου, για μένα, είναι ανεπίτρεπτη.

4/6/2026
Αυτές τις κουβέντες του υπολοχαγού τις θυμάμαι πιο πολύ απ’ όλες, από την «Εκδρομή» του Κανελλόπουλου. Ειδικά αυτό το «είναι ανελέητος», το οποίο λέει ο Αντωνόπουλος, μετά από μια μικρή παύση, ακριβώς για να το υπογραμμίσει –προφανώς, θα του είχε πει να το αποδώσει έτσι ο σκηνοθέτης– με έχει στοιχειώσει από παλιά. Είναι συγκλονιστική κουβέντα.

Πρέπει να ευγνωμονούμε τη ζωή, που δεν μας όρισε να φανούμε... ανελέητοι. Και μακάρι να μην οδηγηθούν να το κάνουν ούτε τα παιδιά μας.

3/6/2026
ALLEN GINSBERG 100 ΧΡΟΝΙΑ
Ιταλοί ήταν οι Living Music κι είχαν κάνει ένα πολύ ενδιαφέρον άλμπουμ αφιερωμένο στον Allen Ginsberg, το 1972. Τραγουδίστρια στο γκρουπ ήταν η Gianfranca Montedoro, που, πριν, ήταν στους Brainticket (είναι η Jane Free στο “Psychonaut”). 

Η Montedoro είχε έρθει και στην Ελλάδα εκείνη την εποχή –το γράφω και στο «Ροκ, Ελληνικό ροκ, Κοινωνία & Πολιτική στη Μακρά Δεκαετία του ’60» στη σελίδα 387– και, πολύ πιθανό, να είχε εμφανισθεί και στην τηλεόραση. Δεν πρέπει να τραγούδησε, όμως, Ginsberg στην τιβί, αν και τίποτα δεν μπορεί να αποκλειστεί... Δυστυχώς, τηλεόραση απέκτησε η Ελλάδα μετά το... 1990, αφού το 95% των προγραμμάτων από τα 70s έχει χαθεί.
[έχω και τραγούδι στα σχόλια]

DEN DER HALE σκληρά και ηλεκτρονικά

Με τέσσερα περίπου 10λεπτα κομμάτια (δύο ανά πλευρά βινυλίου) οι Σουηδοί Den Der Hale επανεμφανίζονται στη δισκογραφία μέσω του τρίτου άλμπουμ τους, που αποκαλείται “Larking About” [Sound Effect Records, 2026]. Το γκρουπ πρέπει να είναι τετραμελές, και όπως διαβάζουμε στο bandcamp του... «το LP αποτελεί μια εξερεύνηση πιο εκλεκτικών ηχοτοπίων από αυτά που παρουσιάσαμε στο παρελθόν, καθώς περάσαμε από αλλαγές στη σύνθεσή μας, αποφεύγοντας τον παραδοσιακό ήχο των ντραμς, των κιθάρων και του μπάσου, και δημιουργώντας αυτά τα κομμάτια μέσω tape loops, resampling και ακουστικών οργάνων».

Σίγουρα, εδώ, ακούμε κάτι ιδιαίτερο από τους Den Der Hale, καθώς το ηλεκτρονικό μανιπουλάρισμα κυριαρχεί, ενσωματώνοντας στη δομή του οργανικούς ήχους, φωνές ή ό,τι άλλο. Δημιουργείται θέλω να πω ένα ρευστό πλαίσιο, εντός του οποίου καλείται ο ακροατής να πλοηγηθεί – με την προϋπόθεση να δείξει εμπιστοσύνη στο δρομολόγιο των Σουηδών. Ένα δρομολόγιο παράξενο, δύσβατο, βαρύ, αργό, υποβλητικό, σχεδόν αποκαλυπτικό, με πολλά στοιχεία τελετουργίας και εσωτερικής έντασης, το οποίο –δηλώνοντας συμμετοχή– είναι σίγουρο πως θα σε οδηγήσει κάπου. Αν και, όπως λένε σ’ αυτές τις περιπτώσεις, σημασία δεν έχει προορισμός, μα το ίδιο το ταξίδι.
Επαφή: https://www.soundeffect-records.gr/larking-about, https://denderhale.bandcamp.com/album/larking-about

ΜΙΚΡΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΑΠΟ ΤΟ FACEBOOK 726

3/6/2026
Καλό παράδεισο, όπως λέει και ο λαός, για τον Άγγελο... Εξάλλου είχε ξαναπεράσει από κει και όσο ζούσε...

https://www.youtube.com/watch?v=tlv1WW2F9z8&list=RDtlv1WW2F9z8&start_radio=1

2/6/2026
Τουλάχιστον τέσσερα χρόνια νωρίτερα, το 1972, είχε σκάσει ο Αθανασίου στο γυαλί, μέσω της εκπομπής «Σήμερα».

[τι να σου κάνει και η έρμη η ΑΙ με αυτά που τη βάζετε να ψάχνει]

2/6/2026
Εκτιμούσα τον Λευτέρη Κογκαλίδη, γιατί ήταν ένας βαθύς μουσικόφιλος. Ήταν εξάλλου ο ένας από τους δύο ανθρώπους, ο άλλος είναι ο Πετρίδης, που προώθησαν διαχρονικά την ξένη μουσική στην Ελλάδα (μέσα από το ραδιόφωνο, την τηλεόραση, τα έντυπα κ.λπ.) τα τελευταία 60+ χρόνια.
Ο Κογκαλίδης, άνθρωπος μιας άλλης γενιάς και αντιλήψεων (συντηρητικών κατά βάση), από τη Θεσσαλονίκη, είχε σχολιάσει στο δισκορυχείον, σ’ ένα ταπεινό μουσικό blog, και αυτό (για μένα) έδειχνε τον τρόπο που σκεφτόταν. Πάνω απ’ όλα η μουσική και η αγάπη μας γι’ αυτή.

Ήμασταν φίλοι κι εδώ μέσα και συχνά σχολίαζε με το δικό του τρόπο διάφορα ποστ μου. Ήταν πράος άνθρωπος και καθόλου συγκρουσιακός (αυτά έχω αντιληφθεί από την παρουσία του εδώ, γιατί δεν συναντηθήκαμε ποτέ από κοντά). Τον σεβόμουν. Τον έχω αναφέρει, δε, και σε κείμενά μου και στα βιβλία μου, για διαφόρους λόγους (δεν το είχε ανάγκη, το λέω για μένα), ενώ το αρχείο του για το Φεστιβάλ Τραγουδιού της Θεσσαλονίκης με βοήθησε πολύ σε πράγματα που έψαχνα μέσα στα χρόνια.
Τον θυμάμαι, εσχάτως, να υποστηρίζει πως τα ροκ γκρουπ δεν πρέπει να τα αποκαλούμε μπάντες, γιατί οι μπάντες είναι για τις παρελάσεις, τις γιορτές και τις κηδείες, κι εγώ του έλεγα... τότε τι θα κάνουμε με τους Band, τους Allman Brothers Band, τους Steve Miller Band, τους Plastic Ono Band, τους Band of Gypsys κ.λπ.; Δεν μου είχε απαντήσει. Εν Ειρήνη.

1/6/2026
>>Αν στείλεις μήνυμα χαράς, σημάδι πως με αγαπάς, αγαπημένη<<
Στέλνανε και το ’76; Πενήντα χρόνια μπροστά αυτό το άσμα, απ’ όποια πλευρά και να τ’ ακούσεις...
[θέλω να γράψω κάτι για τα Λαϊκά '76, αλλά το χειμώνα – «μέσα» θα είμαι και τότε]
https://www.youtube.com/watch?v=0nnMGf4kmXk&list=RDUpJsHFFF2WU&index=9

φίλοι αναγνώστες για τα βιβλία μου

Giorgis Christodoulou 

Για τους φίλους της τζαζ, ο Φώντας Τρούσας έγραψε ένα βιβλίο συγκεντρωτικό, χρήσιμο και, σίγουρα, εμπεριστατωμένο. Η λιτή και συγκινητική αφιέρωση στον Γιώργο Χαρωνίτη, κατά τη γνώμη μου εντάσσεται κι αυτή στον σεβασμό με τον οποίο δουλεύτηκε το βιβλίο αυτό. Αναζητήστε το! 

Petros Klampanis

Το νέο βιβλίο του Φώντα Τρούσα για τα 100 χρόνια της ελληνικής τζαζ είναι μια σημαντική καταγραφή αυτής της διαδρομής.
Χαίρομαι πολύ που βρίσκομαι κι εγώ μέσα σε αυτή την αφήγηση.
Τον ευχαριστώ θερμά για τη δουλειά, τη φροντίδα και τη συνέπειά του όλα αυτά τα χρόνια.

Το Χασομέρι

Συγχαρητήρια Φώντα, αναμενόμενα εξαιρετικές δουλειές, να σαι καλά και καλή συνέχεια!

ΝΑΝΤΗ ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ / ΚΡΕΩΝ ΚΑΝΑΚΑΡΗΣ πότε κλείνουν οι στοές

Οι δύο τραγουδοποιοί, ο συνθέτης Κρέων Κανακάρης και η στιχουργός Νάντη Χατζηγεωργίου, είναι νέοι ή σχεδόν νέοι στο χώρο, οπότε πρέπει να γίνουν οι συστάσεις με τη βοήθεια των δύο μικρο-βιογραφικών τους, που υπάρχουν στο διαδίκτυο.
«Η Νάντη Χατζηγεωργίου μεγάλωσε στην Ερμούπολη της Σύρου. Σπούδασε Φιλοσοφία και Γερμανική Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Μελετά ανθρωπολογία, μουσική και χορό. Το πρώτο της βιβλίο με ποιήματα, “ήδη προς εξαφάνιση” (Θίνες, 2022), και το παραμύθι που έγραψε και εικονογράφησε, “Φτιάχνω έναν Πύργο” (Οι Εκδόσεις των Συναδέλφων, 2024), έχουν τιμηθεί με το βραβείο του περιοδικού “Αναγνώστης”. Γραπτά και σχέδιά της έχουν δημοσιευτεί σε έντυπα και ηλεκτρονικά περιοδικά».
«Ο Κρέων Κανακάρης είναι τραγουδοποιός. Γεννήθηκε στις Σέρρες το 1992 και ζει στην Αθήνα. Υπήρξε μέλος του πειραματικού μουσικού σχήματος Παράλληλο Πάρτυ. Το 2020 κυκλοφόρησε στο διαδίκτυο μια συλλογή μικρών κομματιών υπό τον τίτλο “Πικαρεσκο” (EP). Ο δίσκος “Λίβελοι, Καντάδες, Ζωγραφιές & Συναξάρια” (2026) είναι το πρώτο του λονγκ πλέι».

Η Νάντη Χατζηγεωργίου και ο Κρέων Κανακάρης συνεργάζονται, στο LP «Πότε Κλείνουν οι Στοές» [Ιδιωτική Έκδοση / Β-otherSide Records, 2026], σε μια σειρά από τραγούδια έντεχνου και εντεχνο-λαϊκού προσανατολισμού. Τα τραγούδια είναι ενορχηστρωμένα για μπουζούκι, κιθάρα, βιολί, διάφορα κρουστά και μπάσο, ενώ αποδίδονται από τους Κρέοντα Κανακάρη, Νάντη Χατζηγεωργίου και Χρήστο Σιορίκη.
Το κλίμα που διαμορφώνουν τα τραγούδια είναι απλό, λιτό, σπιτικό, κάπως lo-fi δηλαδή, με τα τραγούδια να αντιμετωπίζονται κάπως παρεΐστικα. Η Χατζηγεωργίου γράφει στίχους για να τραγουδηθούν, όχι... περισπούδαστους, με μέτρο και ομοιοκαταληξίες, και αυτό είναι θετικό – γιατί οι στίχοι είναι δομημένοι σωστά, πέραν των όποιων νοημάτων τους. Και αυτό το τονίζω, γιατί δεν είναι και το πλέον σύνηθες τελικά. Το ίδιο και ο Κανακάρης, μελοποιεί με την ίδια απλότητα, συγκεντρωμένος πάνω στην προσωδία των στίχων, που είναι από μόνοι τους σχεδόν τραγούδια.
Υπάρχουν ενδιαφέροντα κομμάτια εδώ και από την πρώτη πλευρά ξεχωρίζω τα «Έλα να σου πω για τραύμα (Ο αναπτήρας)» και «Μέσα στην τηλεφωνία», ενώ από την δεύτερη τα «Γράφω στίχους» και «Αναβολή».
Μία γενική, και συνάμα ουσιαστική παρατήρηση. Οι Χατζηγεωργίου και Κανακάρης θα πρέπει να αναζητήσουν, επειγόντως, νέες φωνές, για να αποδώσουν τα τραγούδια τους στο μέλλον. Δεν είναι απαραίτητο να τα τραγουδούν οι ίδιοι. Αυτό θα βοηθήσει –μία επαγγελματική φωνή εννοώ–, ώστε τα τραγούδια να αναδειχθούν όπως τους πρέπει ή τους αξίζει.
Επαφή: https://www.b-otherside.gr/?pgid=j7929zej-85b755d0-7dc9-423e-a481-12b111ee9700

TIMELESS AFTERNOON prog από την Πάτρα

Από την Πάτρα προέρχονται οι Timeless Afternoon, οι οποίοι εμφανίζονται τώρα (2026) μ’ ένα πρώτο άλμπουμ που φέρει ως τίτλο το όνομά τους [Private Pressing / Sound Effect Records, 2026]. Το συγκρότημα, ή εν πάση περιπτώσει τα βασικά μέλη του έχουν μια 30ετή ιστορία πίσω τους, και αυτό, εν πολλοίς, καθορίζει και τα ακούσματά τους – και από ’κει και πέρα τη μουσική, που αρέσκονται να προβάλλουν. Χοντρικά, οι Timeless Afternoon κινούνται στο χώρο του progressive rock, με επιρροές (στις συνθέσεις τους) από το blues ή και την jazz ακόμη. Σύνηθες τούτο, όπως και να το κάνουμε, στα σχήματα του είδους.

Το πατρινό γκρουπ –και τώρα λέμε για τα μέλη του– έχει κάποια προσόντα. Το πρώτο εξ αυτών έχει να κάνει με το γεγονός, πως το αποτελούν πολύ καλοί μουσικοί. Ο Kostas Pikoulas είναι σε φωνή, σαξόφωνο, φλάουτο, ο Harris Potsios είναι στις κιθάρες, ο George Nikolopoulos σε μπάσο, 12χορδη κιθάρα, φωνή, ο Nikos Petrellis στα πλήκτρα, ο George Amaxas στα ντραμς, ενώ βοηθάει και ο Alexandros Kakaroumbas στα strings. Έτσι, οι Timeless Afternoon κατορθώνουν να εμφανίσουν τις κάπως δυσκίνητες συνθέσεις τους μ’ έναν τρόπο λειτουργικό – κάτι που οφείλεται ασυζητητί στην εμπειρία τους.
Έχουμε λοιπόν τα ωραία παιξίματα, κάποιες καλές στιγμές συνολικά (“The wind sighs”, “Count the days”, “In vain”, “Missing worlds”), το track «Κανονικότητα», με τους στίχους του ποιητή Αντώνη Στασινόπουλου (1957-2015), που είναι και το μοναδικό με ελληνικά λόγια, αλλά έχουμε και θέματα που χρήζουν βελτιώσεων, με πρώτο όλων τη φωνή, ενώ και οι συνθέσεις μπορούν, κι αυτές, να γίνουν περισσότερο γλαφυρές και πιο... φιλικές προς τον ακροατή.
Σίγουρα μπορούν να ανεβούν πιο ψηλά οι Timeless Afternoon, γιατί είναι άξιοι μουσικοί, και θα περιμένω να το κάνουν – δηλαδή να τους ξανακούσω βελτιωμένους στα θέματα που είπαμε.
Επαφή: https://timelessafternoon.bandcamp.com/album/timeless-afternoon

JACKIE MITTOO ο τζαμαϊκανός οργανίστας της reggae, με τον άπιαστο groovy ήχο – οι διαχρονικές ηχογραφήσεις του από τις δεκαετίες του ’60 και του ’70

Το όνομα του τζαμαϊκο-καναδού κιμπορντίστα της reggae Jackie Mittoo (1948-1990) άρχισε να γίνεται ευρύτερα γνωστό μετά από το θάνατό του – και δεν εννοώ μόνο στην Ελλάδα, αλλά και στα κέντρα της παγκόσμιας ποπ. Γιατί είχε συμβεί αυτό; Πιθανώς, γιατί ο φανταιζί αυτός μουσικός δεν χώραγε ανάμεσα στα μεγαθήρια της reggae στα 70s (Bob Marley, Peter Tosh, Jimmy Cliff, Bunny Wailer κ.ά.), παρότι είχε με όλους συνεργαστεί στο ξεκίνημά τους.
Πρώτη φορά που είχα δει, σε περιοδικό, να γίνεται λόγος για τον Jackie Mittoo, ήταν σ’ ένα προ 30ετίας “Mojo”, στη στήλη “At Your Service”, η οποία αναφερόταν σε επισκιασμένους δίσκους, από την κλασική εποχή του βινυλίου. Εκεί υπήρχε η φωτογραφία του άλμπουμ των Jackie Mittoo and The Soul Vendors “Evening Time” [Coxsone, 1968] και ακόμη ένα μικρό κείμενο, που έλεγε ότι ο Mittoo είχε πεθάνει 42 ετών, πως είχε υπάρξει βασικός session-man σε πλήθος ηχογραφήσεων, που είχαν συμβεί στην Τζαμάικα, πως οι organ-drive δίσκοι του ανήκαν στην παράδοση των Booker T. & The MG’s, του Jimmy McGriff και του Jimmy Smith και τέλος πως η κόπια που είχε εξασφαλίσει το καλό περιοδικό είχε εντοπιστεί σ’ ένα παζάρι με τιμή μια λίρα, έχοντας πολλαπλάσια αξία στο χρηματιστήριο των συλλεκτών.

Όλα καλά, αν κι ένα από τα κυριότερα σημεία του βιογραφικού του Mittoo είχε περάσει στο ντούκου. Ο Mittoo, που είχε ξεκινήσει να παίζει με τους Rivals και τους Sheiks νωρίς στα σίξτις, είχε υπάρξει βασικό στέλεχος των Skatalites τη διετία 1964-65, στους οποίους έπαιζε πιάνο, έχοντας την ευκαιρία να συνυπάρξει με άλλους άξιους μουσικούς (Tommy McCook, Rolando Alphonso, Johnny Moore, Don Drummond, Lloyd Knibb...), κάτι που θα τον καθόριζε στην πορεία. Εννοώ πως η θητεία του στους Skatalites, ενός γκρουπ με εντελώς ιδιόμορφο ρεπερτόριο (movie scores, soul jazz κ.λπ.), περασμένο μέσα από το ska, θα τον επηρέαζε σφόδρα, τα επόμενα χρόνια και στις πιο προσωπικές ηχογραφήσεις του.
Μετά από τη διάλυση των Skatalites, o Jackie Mittoo μαζί με τον τενόρο σαξοφωνίστα Rolando Alphonso θα σχηματίσουν τους Soul Brothers, οι οποίοι θα γίνουν η in-house μπάντα του Studio One. Τούτο σημαίνει πως κάθε ηχογράφηση που θα συνέβαινε εκεί, στο διάστημα 1965-1968, θα περνούσε από τα χέρια του Mittoo, ο οποίος, έτσι, θα ήταν παρών, σε κάθε αισθητική αλλαγή ή ανατροπή, που θα αναπτυσσόταν εκείνα τα χρόνια (βασικά με τον ερχομό του rocksteady, το 1966).
Τα σχήματα Soul Vendors και Sound Dimension, που ακολούθησαν, ήταν κατά βάση, μετεξελίξεις των Soul Brothers, που είχαν τον τρόπο να ενσωματώνουν στις συνθέσεις τους ό,τι συνέβαινε στην Αμερική και την Αγγλία – σε σχέση με το hard bop, την soul music, τα groovy κινηματογραφικά scores και βεβαίως την ποπ. Όλα αυτά ανακατεμένα, με τις σωστές δόσεις και αναλογίες, θα προσέδιδαν στη νέα reggae, που έτσι κι αλλιώς ανανεωνόταν συνεχώς, καινούρια ζωή.
 
Η συνέχεια εδώ...
https://www.lifo.gr/culture/music/jackie-mittoo-o-tzamaikanos-organistas-tis-reggae-me-ton-apiasto-groovy-iho