το βιβλίο “Black Power” του Θανάση Μήνα για την ιστορία των αφροαμερικανικών κινημάτων – από το Black Power των 60s και ό,τι προηγήθηκε, μέχρι το Black Lives Matter

Την αγάπη του Θανάση Μήνα για τη μαύρη μουσική (το αισθητικό και το κοινωνικοπολιτικό κομμάτι της) την έχω κατά νου περισσότερο από μια 15ετία, πρώτα και κύρια μέσω της σχετικής αρθρογραφίας του στο περιοδικό «Jazz & Tζαζ» της τελευταίας φάσης του. Τα θυμάμαι ακόμη, αλλά έψαξα και τα βρήκα κιόλας, τα κείμενά του για τον παραγωγό του r&b και της soul, από την Νέα Ορλεάνη των 50s-60s, Cosimo Matassa [τεύχος #241, Απρ. 2013], για τις ανθολογίες της εταιρείας Soul Jazz “Lover’s Rock”, οι οποίες πραγματεύονταν την επέλαση της reggae στη Βρετανία των 70s [τεύχος #234, Σεπτ. 2012], για την Arhoolie Records, μία κορυφαία ετικέτα από το χώρο της αμερικανικής λαϊκής μουσικής [τεύχος #217, Απρ. 2011], για τον Charley Patton, τον ηγήτορα του blues του Δέλτα [τεύχος #215, Φεβ. 2011], για το δισκογραφικό και όχι μόνο Black Power, με αφορμή το βιβλίο τού Pat Thomas “Listen Whitey: The Sights and Sounds of Black Power 1965-1975” και μιας σχετικής συλλογής της εταιρείας Light In the Attic [τεύχος #232/233, Ιούλ. 2012] και άλλα διάφορα. Και κάπως έτσι, “Black Power” δηλαδή, αποκαλείται και το πρόσφατο (δεύτερο) βιβλίο του Θανάση Μήνα, που κυκλοφορεί τώρα από τις εκδόσεις Πόλις.

Το βιβλίο αναπτύσσεται σε 372 σελίδες, διαθέτει οκτώ κεφάλαια, δύο εισαγωγές, επίλογο και δύο παραρτήματα. Είναι ένα βιβλίο προσεγμένο αισθητικά, με πολλές σημειώσεις (418), που παρατίθενται κάπως σαν βιβλιογραφία, σχεδόν κάτω από κάθε σελίδα του. Εκ πρώτης όψεως, λοιπόν, φαίνεται πως ο συγγραφέας το έχει ψάξει γερά το θέμα του, και από διάφορες πλευρές, κάτι που δημιουργεί μία πρώτη ισχυρή θετική εντύπωση για το ανάγνωσμά του. Όπως διαβάζουμε στο οπισθόφυλλο του “Black Power”:
«Το βιβλίο αυτό παρακολουθεί τα αφροαμερικανικά κινήματα από τους πρώτους υπέρμαχους της κατάργησης της δουλείας, τους λεγόμενους Abolitionists, στο Black Power των 60’s και, από εκεί, έως το πρόσφατο Black Lives Matter. Το “κίνημα για τα πολιτικά δικαιώματα” δεν είναι ενιαίο· είναι ένα πολυπλόκαμο άθροισμα κινημάτων, που διακρίνονται μεταξύ τους ανάλογα με την ιδεολογία, τις πρακτικές, τις θρησκευτικές πεποιθήσεις και τους επιμέρους στόχους που βάζουν στο τραπέζι της συζήτησης. Το βιβλίο εστιάζει στις προσωπικότητες που τέθηκαν στην εμπροσθοφυλακή αυτών των κινημάτων. Όχι κατ’ ανάγκην επειδή ήταν χαρισματικές· οι μεμονωμένες προσωπικότητες λειτουργούν περισσότερο ως οδοδείκτες, ως συμβολικοί αντιπρόσωποι των συλλογικών αγώνων ενός καταπιεσμένου λαού».
Το πρώτο κεφάλαιο αποκαλείται «Mississippi Goddam: Εμφύλιος, Ανασυγκρότηση, Μεγάλη Ύφεση (1860-1939)» (σελ.27-82) και από αυτό αντιλαμβάνεσαι αμέσως τον τρόπο που «δουλεύει» ο Μήνας. Υπάρχουν τα βασικά ιστορικά στοιχεία και επιπλέον οι αναφορές σε συγκεκριμένα πρόσωπα της μαύρης κοινωνίας, διανόησης και καλλιτεχνίας, τα οποία, το ένα μετά το άλλο, παίρνουν τη θέση τους στην αφήγηση. Έτσι λοιπόν, μέσα απ’ αυτές τις μεγάλες ιστορικές περιόδους (Εμφύλιος, Ανασυγκρότηση, Μεγάλη Ύφεση), αναδεικνύονται o συγγραφέας Frederick Douglas και η ακτιβίστρια-συγγραφέας Ida B. Wells, ο κοινωνιολόγος, συγγραφέας, παναφρικανιστής W.E.B. Du Bois και ο πολιτικός ακτιβιστής Marcus Garvey, ο bluesman Robert Johnson και η blueswoman Bessie Smith, ο «πατριάρχης της αφροαμερικανικής αστυνομικής λογοτεχνίας» Chester Himes, o τραγουδιστής ηθοποιός Paul Robeson, ο ποιητής-συγγραφέας Langston Hughes, ο πρωτοπυγμάχος Joe Louis και άλλοι διάφοροι. Στο βιβλίο εξετάζεται, συνοπτικά, το έργο όλων αυτών, οι διασυνδέσεις τους και βεβαίως η προσφορά τους στη μαύρη χειραφέτηση.
Στο δεύτερο κεφάλαιο, το «Strange Fruit: Μποϊκοτάζ και πικετοφορίες κατά του φυλετικού διαχωρισμού (1940-1959)» (σελ.83-100), πρωταγωνιστεί, όπως όλες και όλοι αντιλαμβάνονται η Billie Holiday, λόγω του θρυλικού τραγουδιού “Strange fruit” (που περιγράφει μια σκηνή λιντσαρίσματος), ενώ γίνεται λόγος για την νομικό-εργατολόγο Pauli Murray και διαφόρους άλλους συνδικαλιστές-ακτιβιστές, συγγραφείς, αθλητές κ.λπ. (A. Philip Randolph, Ralph Ellison, Bill Russell, Emmett Till, Rosa Parks κ.ά.), που θα έφερναν τον αγώνα για τα δικαιώματα της μαύρης φυλής, όχι χωρίς προσωπικές συνέπειες, σ’ ένα μπροστινό επίπεδο.
Στο κεφάλαιο 3, που επιγράφεται «A Change Is Gonna Come: Ο δρ Martin Luther King (1929-1968)» (σελ.101-127), πρωταγωνιστεί φυσικά ο πάστορας από την Ατλάντα της Georgia και διακεκριμένος πολιτικός ακτιβιστής Martin Luther King Jr. Ο Μήνας εξετάζει, συνοπτικά, όλη τη διαδρομή τού King, που προπαγάνδιζε τη μη-βίαιη δράση και διαμαρτυρία, κάτι που θα βοηθούσε, όπως ο ίδιος πίστευε, στην «εκτεταμένη κάλυψη από τα μέσα ενημέρωσης του αγώνα για την ισότητα των μαύρων και το δικαίωμα ψήφου». Στο κεφάλαιο εξετάζεται ακόμη η συνύπαρξή του με την τραγουδίστρια των γκόσπελ Mahalia Jackson, οι συνθήκες που προηγήθηκαν της δολοφονίας του, μα και ό,τι επακολούθησε σε σχέση με την απόδοση ευθυνών και την καταδίκη «του ενός» (James Earl Ray), που υποτίθεται ότι έδρασε μεμονωμένα κ.λπ.
 
Η συνέχεια εδώ...
https://www.lifo.gr/culture/vivlio/biblio-black-power-toy-thanasi-mina-gia-tin-istoria-ton-afroamerikanikon-kinimaton

το πολιτικό, κοινωνικό και καλλιτεχνικό underground της Τουρκίας στη μακρά δεκαετία του ’60 – ένα βιβλίο για την γείτονα, σε επιμέλεια Νίκου Χριστοφή, που πληροφορεί για όσα δεν γνωρίζουμε

Παρότι μια βιβλιογραφία στα ελληνικά υπάρχει –τουλάχιστον από το 1974 και μετά– έχω τη γνώμη, πως, γενικώς, υπερισχύει η άγνοια για την γείτονα Τουρκία, σε σχέση με τα κοινωνικοπολιτικά κινήματα και τον ρόλο της συνακόλουθης πολιτιστικής παραγωγής της στα long sixties. Μπορεί να γράφονται λεπτομέρειες (στην Ελλάδα) για τις ανάλογες καταστάσεις σε ΗΠΑ και Δυτική Ευρώπη (Μεγάλη Βρετανία, Γαλλία, Γερμανία, ίσως και αλλού), αλλά από την άλλη μεριά υπάρχει σκοτάδι για τις συντριπτικά περισσότερες περιοχές του κόσμου, κοντινές ή μακρινές μας, και σε σχέση πάντα με τις δικές τους εκφράσεις του κοινωνικού και καλλιτεχνικού underground και της μαχόμενης κουλτούρας.
Σε πολλές περιπτώσεις οι αφορμές όλων εκείνων των «εκρήξεων» ήταν κοινές, παρά τις τοπικές, κάθε φορά, ιδιαιτερότητες, και το 1968 υπήρξε μια χρονιά σταθμός όχι μόνο για τα μητροπολιτικά κέντρα της Δύσης, μα και για χώρες της περιφέρειας – όπως είναι η Τουρκία. Το βιβλίο «Από το Παγκόσμιο στο Τοπικό / Η Τουρκία στη μακρά δεκαετία του ’60» [Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης / Ιστορία και Κοινωνία, 2025], που έχει επιμεληθεί ο πανεπιστημιακός Νίκος Χριστοφής, δεν είναι απλώς πρωτότυπο –καθώς ασχολείται με μια χώρα τόσο κοντινή μας και τόσο άγνωστη ταυτόχρονα, όσον αφορά τα συγκεκριμένα ζητήματα–, αλλά και ουσιαστικό.
Το βιβλίο αποτελείται από δέκα κεφάλαια, με τα οκτώ να είναι γραμμένα από τούρκους μελετητές-ερευνητές των κοινωνικών και καλλιτεχνικών κινημάτων της πατρίδας τους, ενώ δύο είναι γραμμένα από τον Χριστοφή – με το υλικό να δημοσιεύεται για πρώτη φορά στο περιοδικό «Turkish Historical Review», για να μεταφραστεί στην πορεία στα ελληνικά (από τα αγγλικά) από τον Χρίστο Μάη.

Το πρώτο κεφάλαιο είναι γραμμένο από τον Χριστοφή και έχει τίτλο ίδιο με τον τίτλο του βιβλίου, δηλ. «Από το παγκόσμιο στο τοπικό / Η Τουρκία στη μακρά δεκαετία του ’60» (σελ.15-41). Εδώ από τη μια μεριά επεξηγείται το γιατί, το 1968, υπήρξε ένας παγκόσμιος σταθμός, μια «παγκόσμια στιγμή», ενώ παράλληλα ορίζονται τα τουρκικά long sixties – εντός των οποίων το ’68, αποκτά τη δική του καθοριστική σημασία. Τα όρια τούτων καταδεικνύονται από την... «πολιτική και οικονομική κρίση του 1958, η οποία κλόνισε την κυβέρνηση του Αντνάν Μεντερές οδηγώντας τελικά στη στρατιωτική ανατροπή της στις 27 Μαΐου 1960» και την 12η Μαρτίου 1971 όταν... «οι παρασκηνιακές κινήσεις του στρατού επέβαλαν την απομάκρυνση της εκλεγμένης κυβέρνησης και την επιβολή στρατιωτικού νόμου». Υπάρχουν λοιπόν αυτά τα δύο έτη ορόσημα για την τουρκική περίπτωση, το 1958 και το 1971 – αν και κάποιοι μελετητές μπορεί να μεταθέτουν το δεύτερο όριο ακόμη πιο βαθιά στα σέβεντις. Στην περίοδο αυτή η Τουρκία βρίσκεται υπό σφοδρή αμερικανική εξάρτηση (και υπό άλλων δυτικών στρατιωτικών και οικονομικών οργανισμών), υπάρχει αντιαμερικανισμός στη χώρα, με το ριζοσπαστικό φοιτητικό κίνημα να διαθέτει αντιιμπεριαλιστικά, «τριτοκοσμικά» και κεμαλικά χαρακτηριστικά. Όπως διαβάζουμε σχετικώς: «Αυτός ο λόγος, ή η αντίληψη, δεν περιοριζόταν στην ριζοσπαστικοποιούμενη νεολαία αλλά ήταν ευρέως διαδεδομένος στην τουρκική Αριστερά, συμπεριλαμβανομένου του Κόμματος Εργαζομένων Τουρκίας (Türkiye İşçi Partisi, ΤİP), του εκπροσώπου της Αριστεράς μέσα στην Τουρκική Εθνοσυνέλευση. Με άλλα λόγια, ο Κεμαλισμός προσλήφθηκε από τη νέα γενιά ως “συνώνυμος της ανεξαρτησίας, της ανάπτυξης και της προόδου, ‘σκοπών’, που ‘προδόθηκαν’ ή εγκαταλείφθηκαν από τη φιλοδυτική και ‘αντιδραστική’ εξουσία του Μεντερές κατά τη δεκαετία του 1950”. Η νέα πρωτοπορία έγινε γνωστή ως η συμμαχία ανάμεσα “στο στρατό και τη νεολαία”».
Το δεύτερο κεφάλαιο αποκαλείται «Τα κινήματα του ’68 στον κόσμο και την Τουρκία / Ένα ή πολλά κινήματα;» (σελ.43-73) και είναι γραμμένο από τον Ömer Turan. Βασικά εδώ προάγεται η άποψη πως υπήρχαν πολλά «1968» και όχι ένα και πάνω σ’ αυτή τη βάση εξετάζεται το τουρκικό «1968», ως μια συνέχεια της κεμαλικής «επανάστασης» (πραξικόπημα) του 1960, διαθέτοντας συγχρόνως αντιπολεμικά (λόγω του πολέμου στο Βιετνάμ), αντιαμερικανικά και αντινατοϊκά χαρακτηριστικά. Εδώ μπαίνει και η ίδρυση της Ομοσπονδίας της Επαναστατικής Νεολαίας Τουρκίας, γνωστής και ως Dev-Genç (για την οποία έγραφε και το δεύτερο τεύχος της πρώτης περιόδου του «Αντί», που δεν το άφησε η χούντα να εκδοθεί, το 1972), η οποία δεν ήταν αντίθετη «σ’ ένα αριστερό πραξικόπημα ενός συνασπισμού “προοδευτικών” φραξιών εντός του στρατού». Πάντα σ’ ένα σχήμα πινγκ-πονγκ ο Turan μεταφέρει συνεχώς τον αναγνώστη από το γενικό «1968» στο ειδικό, κάνει λόγο για τον Herbert Marcuse και τη δημοτικότητά του σε μια μεγάλη μερίδα των ακτιβιστών του ’68 (τη διετία 1968-69 θα μεταφράζονταν στην Τουρκία τα βιβλία του «Έρως και Πολιτισμός», «Ο Μονοδιάστατος Άνθρωπος» και «Σοβιετικός Μαρξισμός»), γίνεται λόγος για το πολιτικό περιοδικό “Yön”, που κυκλοφορούσε μεταξύ 1961-1967, επιβάλλοντας κατά μίαν έννοια, στον δημόσιο λόγο, λέξεις σαν τις «σοσιαλισμός» και «μαρξισμός», ενώ καθίσταται σαφής η ύπαρξη του κουρδικού ζητήματος, που αντιμετωπίζεται και αυτό μέσα στο πλαίσιο της «σοσιαλιστικής επανάστασης». Ο Turan κάνει λόγο, επίσης, για διανοούμενους, λογοτέχνες και ποιητές (Sencer Divitçioğlu, Ahmed Arif, İdris Küçükömer), τα βιβλία των οποίων έπαιξαν ρόλο στην προοδευτική αφύπνιση (που διέθετε κυρίως κεμαλικά-αριστερά χαρακτηριστικά, αλλά όχι μόνο), με το κεφάλαιο να κλείνει κατά μίαν έννοια με μια διερεύνηση της δράσης, έτσι όπως εκείνη εκφραζόταν μέσα από τα ποιήματα των Ataol Behramoğlu και İsmet Özel.
Το τρίτο κεφάλαιο, που είναι γραμμένο από τον Νίκο Χριστοφή κι έχει τίτλο «“Η Τουρκία θα γίνει η δεύτερη Γαλλία, αν δεν ικανοποιηθούν τα αιτήματά μας” / Το τουρκικό φοιτητικό κίνημα κατά τη μακρά δεκαετία του 1960» (σελ.73-104), είναι αρκετά εμπεριστατωμένο σε σχέση με την πορεία της αντιιμπεριαλιστικής-«τριτοκοσμικής»-κεμαλικής φοιτητικής νεολαίας, μια πορεία που θα κατέληγε σε αδιέξοδο. Όπως διαβάζουμε: «Πάντως, και χωρίς να θέλουμε να αδικήσουμε τη ριζοσπαστικοποίηση και μαχητικότητα των φοιτητών, αληθεύει πως εντός ενός χρόνου από το τέλος του στρατιωτικού νόμου του 1973, ο φοιτητικός ριζοσπαστισμός μετασχηματίστηκε και χαρακτηριζόταν ολοένα και περισσότερο από την ένοπλη βία, την αιματοχυσία, το αντάρτικο κ.ο.κ., που δεν ίσχυε κατά τη δεκαετία του 1960. Το μόνο που πέτυχε η στρατιωτική καταστολή του 1971 ήταν να δημιουργήσει αντιστάσεις όχι μόνο στους ακτιβιστές αλλά σε όλα τα επίπεδα της τουρκικής κοινωνίας. Επιπλέον, η στρατιωτική παρέμβαση του 1971 και η δολοφονία αρκετών από τους πιο ριζοσπάστες επαναστάτες φοιτητές έθεσε ένα προσωρινό τέλος στη βία, με κόστος όμως τις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σύμφωνα με σημαντικές αναφορές για τη χρήση βασανιστηρίων. Η Τουρκία οδηγήθηκε σ’ έναν χαμηλής έντασης εμφύλιο πόλεμο ανάμεσα στις οργανώσεις της Αριστεράς και της Δεξιάς από το 1976 και έπειτα».
 
Η συνέχεια εδώ...
https://www.lifo.gr/culture/vivlio/politiko-koinoniko-kai-kallitehniko-underground-tis-toyrkias-sti-makra-dekaetia-toy

ΜΙΚΡΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΑΠΟ ΤΟ FACEBOOK 645

12/6/2025
Είμαι στην ευχάριστη θέση να κάνω μία πρώτη ανακοίνωση για ένα δικό μου βιβλίο, που θα βρίσκεται στα βιβλιοπωλεία τις επόμενες 10-15 μέρες, από το Όγδοο.
Το βιβλίο αυτό, κατ’ αρχάς, θα είναι τριπλάσιου όγκου, όχι σελίδων, από το «Ραντεβού στο Κύτταρο», καθώς μιλάμε για έναν βαρύ τόμο, στον οποίον έχει καταγραφεί μία πυκνή σε γεγονότα και καταστάσεις μουσικο-κοινωνικο-πολιτική ελληνική 18ετία.
Απλά να πω πως τέτοιο βιβλίο με τη συγκεκριμένη θεματολογία, δεν έχει γραφτεί ποτέ στην Ελλάδα, και πως μέσω αυτής της έκδοσης συμπυκνώνονται δεκαετίες ενασχόλησής μου με αυτά τα ζητήματα.
Προφανώς το βιβλίο θα έχει μοναδικές λεπτομέρειες για πολλά θέματα, οι οποίες για πρώτη φορά θα βγουν στο φως, και προσωπικά πιστεύω πως θα γράψει κι αυτό, στην πορεία, τη δική του ιστορία – είμαι δε σίγουρος πως αυτή θα είναι πολύ μεγαλύτερη από εκείνη του «Ραντεβού στο Κύτταρο». Θα είναι ένα βιβλίο «αναφοράς» θέλω να πω για το είδος του –με τέτοιο στόχο το έκανα εξάλλου–, το οποίο θα παραμένει αδιατάραχτο μέσα στις μέρες, στους μήνες και τα χρόνια. Περισσότερα σε λίγες μέρες...

[αυτό το μικρό κολάζ δεν έχει σχέση με το εξώφυλλο, πιάνει όμως κάτι από το πνεύμα του βιβλίου]

11/6/2025
To γεγονός ότι δεν ήξερε σερφ o Brian Wilson, αλλά παρ' όλα αυτά φωτογραφιζόταν και μεγαλωμένος με τις σανίδες είναι κάπως συγκινητικό. Θα το έκανε ωραίο διήγημα ο Μπόρχες...

11/6/2025
Να συμμετάσχω κι εγώ στην αρκουδολογία των ημερών, μ' ένα τραγουδάκι...
Κάπου λέει ο Mayall...
All the men of Canned Heat are part of my family
Οπότε όταν μιλάει για Aρκούδα,
Well the sun is shining down and the Bear is rolling in the shade
μιλάει για τον Bob Hite…
https://www.youtube.com/watch?v=FKYA5Rn5z7s

10/6/2025
Δεν μπορεί να λειτουργήσει η Βουλή με 297, να πάρουν τους... Δημήτρη Ευθυμάκη, Αλέκο Παπαναστασίου και Ανδρέα Στασινό του Προταγκών να συμπληρωθεί η 300άδα.

10/6/2025
Είχα αγοράσει την επανέκδοση όταν βγήκε, το 1989, από το Happening – 1800 δραχμές τότε, όταν τα πειρατικά έκαναν 2800. Τώρα αυτή η reissue στην See for Miles κάνει 70 ευρώ, ενώ τα πειρατικά μπορείς να τα πουλήσεις φτηνά, μόνο χέρι με χέρι, αφού από τις αγορές είναι εξορισμένα.
Υποτιμημένο βρετανικό folk/soft-rock από τον Pete Dello και τους Φίλους του. Τα originals, σε καλές καταστάσεις πουλιούνται γύρω στα 700 ευρώ, αν ποτέ βρεθούν...

Όταν οι δίσκοι, εννοώ τα τραγούδια, φτιάχνονταν με... τελείως αγνά υλικά και με το απαιτούμενο ταλέντο φυσικά.

9/6/2025
Πάει και ο Sly Stone. Πολλές οι τραγουδάρες...
https://www.youtube.com/watch?v=oPEIFMSAkcQ

9/6/2025
Ντίσκο, XT και Κώστα Γανωτή...
https://www.youtube.com/watch?v=tlokF7xFo58

9/6/2025
Την είχα παρεξηγήσει με τα... χάρτινα καλαμάκια και τη... φαιοπράσινη ενέργεια. Με τον αντιλαϊκό οικολογικό ακτιβισμό των βορείων προαστίων.

https://diskoryxeion.blogspot.com/2021/08/rebekka-karijord-jon-ekstrand-ost-i-am.html

7/6/2025
Μίμης Παπαϊωάννου πρώτη εκτέλεση, το 1971. Παίζει και ο Kadir İnanır, ο... Διονύσης Ξανθός της Τουρκίας. Μπύρα πίνει μόνον ο άντρας... αν πίνει κι αυτός.
https://www.youtube.com/watch?v=ibMPATGTYZ8

6/6/2025
Ροκ, όχι τρίχες, με πολύ συναίσθημα, από μουσικάρες από Θεσσαλονίκη μεριά. Seahorse, δεύτερο άλμπουμ...
https://www.youtube.com/watch?v=dJRkCVdgfMM

6/6/2025
Μ’ αρέσει στις θαμπές τις ετικέτες (σ.σ. των δίσκων 78 στρ. εννοεί) / χρυσά σβησμένα γραμματάκια να κοιτώ / να μου ζητούν πληροφορίες οι συλλέκτες / που όλο ψάχνουν για καινούργιο υλικό…
https://www.youtube.com/watch?v=Zp6RH075b9M

5/6/2025
«Η γραπτή επικοινωνία είναι παθητική και ψυχρή. Το βιβλίο μπορεί να χρησιμεύσει ως εγχειρίδιο, για να το διαβάζει ο καθένας μόνος του κι έπειτα να χρησιμοποιεί τις πληροφορίες και τα δεδομένα στη συλλογική δουλειά. Εκείνο που είναι σήμερα πιο σημαντικό είναι το πραγματικό δεδομένο, το γεγονός, το ντοκουμέντο, το κείμενο. Όχι πια κρυπτογραφήματα, ελιτίστικες ασκήσεις, διανοητικά παιγνίδια, καλλιτεχνικές μεταφορές, προσωπικές φαντασίες».
[Μario Maffi “Underground”]

ΜΙΚΡΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΑΠΟ ΤΟ FACEBOOK 635

10/4/2025
Θα μιλήσει και η Αλβανία στην Κίνα για τους δασμούς και όλα θα πάνε κατ' ευχήν...

10/4/2025

Ένα από τα λίγα άλμπουμ που αγόρασα διαβάζοντας κριτική στον Ήχο στα 80s - δεν θυμάμαι ποιος την είχε γράψει. Δεν έκλαψα τα λεφτά μου (μου άρεσε τότε - και τώρα μ' αρέσει), αλλά μετά από κάποια χρόνια το έδωσα (όταν ξεφορτώθηκα διάφορα τέτοια).
https://www.youtube.com/watch?v=k3Sf1q9MR8M

9/4/2025
Και αυτό το περιοδικό του Καββαθά για το διάστημα και την επιστημονική φαντασία, που το ξέρουν λίγοι. 

Είχα γράψει παλιά στο δισκορυχείον, Δες το λινκ...
https://diskoryxeion.blogspot.com/2013/02/blog-post_19.html

9/4/2025
Από τα περιοδικά του Καββαθά, που πέθανε σήμερα, αγόραζα μόνο τον Ήχο. Σταθερά στα 80s και στην αρχή των 90s. Κάποια τεύχη τα έχω φυλαγμένα από τότε, αλλά τα περισσότερα τα πέταξα. Μια φορά, προς το 1980, θυμάμαι πως είχα αγοράσει και τους 4Τροχούς, μετά από ψηστήρι φίλου, αλλά αντιλήφθηκα αμέσως πως δεν με ενδιέφεραν και δεν τους ξαναγόρασα. Τα μεταγενέστερα χρόνια θα αγόραζα από τα παλιατζίδικα και μερικά τεύχη του Ήχου από τα σέβεντις, που θα τα εύρισκα φτηνά, πολύ φτηνά, ένα ευρώ το ένα (δεν είναι να δίνεις περισσότερα για τέτοια πράματα), για λόγους μελέτης πιο πολύ... και αυτό που σας βάζω εδώ είναι από το πρώτο τεύχος του περιοδικού, τον Απρίλιο του ’73.
Οι άνθρωποι στην Ελλάδα, το 1973, δεν ήξεραν τι σημαίνει δισκοκριτική. Δεν υπήρχε αυτό το πράγμα τότε στη χώρα. Στην πορεία μάθανε, και αφορμή τους έδωσε ο Ήχος βέβαια. Υπό αυτή την έννοια η παρέμβαση του Καββαθά (ως εκδότη) υπήρξε θεμελιώδης.

Η κριτική για το Βρώμικο Ψωμί είναι ανώνυμη – και είναι μικρότερη σε έκταση από εκείνη για το δίσκο του Πασχάλη που ακολουθεί. Η προηγούμενη αφορά τους MAD…

9/4/2025
"Medusa" ή "Tracce di veleno in una coppa di champagne" (1973) του Gordon Hessler -μια παραγωγή του Θόδωρου Ρουμπάνη γυρισμένη στη Ρόδο, με πρωταγωνιστές τον ίδιο και τους George Hamilton, Cameron Mitchell, Νόρα Βαλσάμη, Luciana Paluzzi κ.ά.- στις "Cult Οψεις του Ελληνικού Κινηματογράφου [LiFO Books, 2024]

8/4/2025
Λεβέντικο σκληρό ροκ από πατριάρχες του είδους. Όχι στονεράδικα και χαρντροκάδικα αναμασήματα εδώ... (1971)
https://www.youtube.com/watch?v=sY7ZF6A_NzY

7/4/2025
Ακούστε εδώ τραγούδι που έγραψε ο τεράστιος Ψυχογιός για τον Φλωρινιώτη. Το 1978 η κουλτούρα (δηλαδή... 5-10) άκουγε Εκδίκηση της Γυφτιάς, αλλά ο κόσμος άκουγε τούτα δω...
https://www.youtube.com/watch?v=vEI-0b4ctMM

7/4/2025
"Οι Εκβιασταί" (1972) του Παύλου Φιλίππου, με τους Λάκη Κομνηνό, Αντρέα Μπάρκουλη, Σάσα Καστούρα, Άννα Βαγενά κ.ά., και τη μουσική του Γιάννη Σπανού στις "Cult Όψεις του Ελληνικού Κινηματογράφου" [LiFO Books, 2024]

6/4/2025
Με τέτοια κομμάτια μάσαγαν και τους Black Sabbath...
https://www.youtube.com/watch?v=sfu-k9CKq2w

5/4/2025
 «Και ο Ginsberg όταν ήρθε παλιά (σ.σ. το 1961), κατά κάποιο τρόπο, κατάφερνε και ίσως ήταν καλύτερα γι’ αυτόν, να περπατάει σαν άγνωστος, έχοντας μόνο μερικούς φίλους, παρά όταν ήρθε και έγινε ολόκληρο σούσουρο (σ.σ. το 1993), όπου κάθε δημοσιογράφος που δεν είχε τι να γράψει, έγραφε για τον Ginsberg και το έλεγαν και τα κανάλια, interviews και τέτοια (σ.σ. μέχρι και στον Λάλα είχε δώσει συνέντευξη για Το Βήμα). Απογοητευτικό, που το underground λειτουργεί σήμερα σαν overground. Μπορεί (παλιά) κάποιος να μην ήταν αναγνωρίσιμος, αλλά για τους λίγους με τους οποίους θα ερχόταν σε επαφή, η γνωριμία αυτή ήταν πιο χορταστική, έστω μια χειραψία, από το να μάθεις (σήμερα) ότι βρίσκεται στο τάδε μέρος και να πας στη δεξίωση που θα μιλήσει. Καλύτερα λίγο και καλό, παρά πολύ και σκατά. Το πράγμα χάνει όταν διαλύεται στη μάζα και οι περισσότεροι είναι άσχετοι».
[Κουτρουμπούσης]

4/4/2025
Ταχτσής... Πολλά νοήματα μαζεμένα εδώ, σε τόσο λίγες αράδες...

4/4/2025
>>Αναφερόμενος στην υπόθεση των Τεμπών, διεμήνυσε πως «τώρα πιστεύω πως έχει έρθει η σειρά της ΑΛΗΘΕΙΑΣ να αντεπιτεθεί», προσθέτοντας: «Υπήρξε μια προσπάθεια ΣΥΓΚΑΛΥΨΗΣ της αλήθειας και χειραγώγησης της κοινής γνώμης. Κάποιοι επιχείρησαν να εργαλειοποιήσουν τον ανθρώπινο πόνο για πολιτικά οφέλη»<<
Η απόδοση της ΑΛΗΘΕΙΑΣ, που βαλτώνει κάτω από τις απόπειρες ΣΥΓΚΑΛΥΨΗΣ των πραγματικών περιστατικών, είναι έννοιες και συνθήματα των συλλαλητηρίων για τα Τέμπη, τα οποία (συνθήματα) μετέρχεται ο ΠΘ, τώρα, προκειμένου να αφοπλίσει εκείνους που τα υπερασπίζουν, δηλαδή την κοινωνία.
Την «απογύμνωση του εχθρού», που επιχειρεί ο ΠΘ την περιγράφει παραστατικά ο Γεωργαλάς στη μνημειώδες βιβλίο του «Η προπαγάνδα / Μεθοδική και τεχνική της αγωγής των μαζών».

4/4/2025
"O Ζεστός Μήνας Αύγουστος" (1966) του Σωκράτη Καψάσκη, με τον Γιάννη Φέρτη και την Μπέττυ Αρβανίτη, στις "Cult Όψεις του Ελληνικού Κινηματογράφου" [LiFO Books, 2024]

3/4/2025
Πέφτουν σωρηδόν σχόλια και λάικ σ' ένα ποστ που είχα κάνει πριν από 5 χρόνια για την Άννα Βίσση. Τι διάολο συμβαίνει και γιατί;

3/4/2025
Μην πυροβολείτε (τα πόδια σας) τους ακροκεντρώους...

3/4/2025
Πρόεδρε πώς θα γλιτώσει ο πλανήτης από τούτον εδώ; 500% δασμοί για κάθε τραγούδι που θα... εξάγει από το στόμα του καλά είναι;

2/4/2025
>>«Το παλαιότερο δίλημμα από την Αριστερά κανόνια ή βούτυρο, είναι σαθρό»<<
Ποια αριστερά τώρα, εδώ μέχρι και οι χουντικοί δήμαρχοι, που ψήφιζαν στο Φεστιβάλ Ελαφρού Τραγουδιού της Θεσσαλονίκης το '71, ήταν υπέρ του... βουτύρου και κατά των κανονιών.
https://www.youtube.com/watch?v=2GDkan0lbbI

ΜΙΚΡΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΑΠΟ ΤΟ FACEBOOK 634

2/4/2025
Το "Έγκλημα στο Καβούρι" (1974) του Κώστα Καραγιάννη, με τους Λάκη Κομνηνό και Βαγγέλη Σειληνό στις "Cult Όψεις του Ελληνικού Κινηματογράφου" [LiFO Books, 2024]

2/4/2025
Οι Graham Bond, Dick Heckstall-Smith, Jack Bruce και Ginger Baker θυμίζουν, με τις κινήσεις τους, φιγούρες από την τηλεοπτική διαστημική σειρά με κινούμενες κούκλες Thunderbirds, που βλέπαμε και στην Ελλάδα, σαν παιδιά, στα σέβεντις (προβαλλόταν στην Αγγλία από το ’64). Απίστευτο κλιπ, από την weird κωμωδία του Robert Hartford-Davis “Gonks Go Beat” (1964).
https://www.youtube.com/watch?v=bUwrjbeXK-0

1/4/2025
Την Πρωταπριλιά του 1983, λίγο πριν δώσω πανελλαδικές, είχα παρατήσει τα διαβάσματα (τον Σπανδάγο, τον Κουγιουμτζόπουλο και τους Κορέση-Ντάση) και ήμουν στημένος στην τιβί για να δω τον Σαββόπουλο στο Παλαί ντε Σπορ. Τα Τραπεζάκια Έξω δεν είχαν κυκλοφορήσει ακόμη, αλλά είχαμε πληροφορηθεί πως οσονούπω θα βρίσκονταν στα δισκάδικα, και πως στη Θεσσαλονίκη θα ακούγονταν και καινούρια κομμάτια (από το επερχόμενο άλμπουμ). Τον Σαββόπουλο τον είχα δει ήδη δύο φορές live και το γεγονός ότι δεν ήμουν στο Παλαί εκείνη τη νύχτα θα πρέπει να το αποδώσω, μάλλον, σ’ ένα κακό παιγνίδι της τύχης, αφού λίγες μέρες αργότερα θα ήμασταν για την 5ήμερη της εποχής στη Θεσσαλονίκη! Είχα προσπαθήσει, δε, να την αλλάξω την ημερομηνία της εκδρομής, γιατί κάτι ήμουνα τότε στο 15μελές –δε θυμάμαι τι– αλλά δεν το ‘χα καταφέρει... Πάντως η συναυλία αυτή είναι από τις λίγες, τις ελαχιστότατες, για τις οποίες λέω πως παρότι δεν ήμουν εκεί, κατά βάθος ήμουν...
https://www.youtube.com/watch?v=0YT20rPza8I

1/4/2025
>>Ήτανε ιδιόμορφος. Γιατί... κοιτάξτε να δείτε... παντρεύτηκε με τη Μαρινέλλα και σε δυο χρόνια χώρισαν<<
Και τι έγινε άμα χώρισαν σε δυο χρόνια; Ένα ζευγάρι μπορεί να χωρίσει για χίλιους-δυο λόγους και σ’ ένα μήνα. Και γιατί έφταιγε η «ιδιομορφία» του Στέλιου και όχι της Μαρινέλλας ή και των δυο μαζί; Και γιατί να ήταν η «ιδιομορφία» ο λόγος του χωρισμού και όχι, απλά, το γεγονός πως δεν ταιριάζανε; Ήμασταν παρόντες κι έχουμε γνώμη, για το τι μπορεί να συνέβη ανάμεσα σ’ ένα ζευγάρι; Ή έχουμε πληροφορίες μόνο από το ένα μέτωπο; Γιατί να προσάπτεται στο Στέλιο μια τέτοιου τύπου ρετσινιά, στηριζόμενη, μάλιστα, σ’ έναν αποτυχημένο γάμο; Και τι σημαίνει... αποτυχημένος γάμος; Τι μπορεί να σημαίνει αυτό, για το χαρακτήρα ενός ανθρώπου;
Ό,τι να ’ναι...
--------------------------------
>>Σπατάλησε τον εαυτό του με την πρώτη του γυναίκα (σ.σ. την τρίτη εννοεί). Έπεσε σε μεθύσια, ναρκωτικά και τον έσωσε η Γκερέκου<<
Είχε ντύσει στα χρυσά ο Τόλης τη Μαρινέλλα και όταν χωρίσανε, τον ρώτησε ο Μάτσας, αν τα πήρε πίσω...
Δηλαδή για κάτσε, με συγχωρείς τώρα... Υπάρχει άντρας που θα κάνει κάποιο δώρο σε μια γυναίκα –μικρό, μεσαίο, μεγάλο, δεν έχει σημασία, ο καθείς και το βαλάντιό του– και μετά, όταν χωρίσουνε, θα πάει να το ζητήσει πίσω; Ρε, σ’ εσάς το λέω, το δώρο να πας να το ζητήσεις πίσω; Ρε τι ακούμε πρωταπριλιάτικα;
Μήπως υπήρχαν κι άλλοι φίλοι και γνωστοί του Τόλη και του τα λέγανε αυτά, και γι’ αυτό το ριξε στα… μεθύσια και τα ναρκωτικά;

1/4/2025
Έχω δει-ακούσει κανα-δυο αφηγήσεις του Μάκη Μάτσα στον άσχετο Πορτοσάλτε και δεν μπορείς να βγάλεις άκρη. Το λέω, γιατί δεν υπάρχει πουθενά μια έστω και περίπου χρονολόγηση των όσων ακούς. Λέει ο Μάτσας π.χ. ότι ο Μαχαιρίτσας είχε πιάσει δουλειά στη Μίνως σαν κούριερ, αλλά δεν λέει πότε. Αυτό πρέπει να συνέβη προς το τέλος των σέβεντις ή έστω στην αρχή των έιτις. Αφήνω το γεγονός πως η λέξη κούριερ είναι άστοχη, γιατί δεν την χρησιμοποιούσε κανείς τότε. Διανομέας ήταν η λέξη της εποχής. Τέλος πάντων με τα λίγα με τα λιγότερα ο Μάτσας μας λέει πως ήταν αυτός που ανακάλυψε κατά μίαν έννοια τον Μαχαιρίτσα(!), όταν ο Μαχαιρίτσας δισκογραφούσε ήδη μια δεκαετία, πριν τραγουδήσει για πρώτη φορά στη Μίνως.
Πορτοσάλτε ασχολήσου με το Μητσοτάκη, με τον Αντρουλάκη, και με τους υπολοίπους και άσε τη δισκογραφία για καναν άλλονε. Να βγάλει και κανας άλλος κανα φράγκο, που να ξέρει και πέντε πράματα δηλαδή.
(Και δεν αναφέρομαι στον εαυτό μου, καθότι δεν έχω καμία όρεξη να συζητάω ούτε στη τιβί, ούτε στο ραδιόφωνο για τέτοια θέματα. Αν έχω να πω κάτι προτιμώ να το γράφω.)
Σας έπιασε η καΐλα τώρα, όλους, με τη δισκογραφία – αφού πρώτα τη θάψατε...

31/3/2025
Κεφάλια ψηλά, στην τσέπη λιανά
σιωπηλή πλειονότης
Στο ράφι τιμές και δόξες παλιές
λαμπρή αρχαιότης
Σφιχτές αγκαλιές, βροχή καρπαζές
στο γύψο νεότης
Yamaha, hot-pants, ασφάλεια και τανκς
πλήρης ισότης
Εμπρός όλοι μαζί παιδιά
για μια καινούρια μεγάλη Ελλάδα!
Εφάμιλλο του «Σκόνη, πέτρες, λάσπη» και το ίδιο διαχρονικό. Από τα καλύτερα κομμάτια του Πουλικάκου / Εξαδάκτυλου...
https://www.youtube.com/watch?v=aswGv_9gI_o

31/3/2025
"Πειραματόζωο" (1975) του Γιάννη Κοκκόλη στις "Cult Όψεις του Ελληνικού Κινηματογράφου [LiFO Books, 2024]

29/3/2025
Το είχα βάλει σε σχόλιο, πριν από κάτι βδομάδες, αλλά τώρα το κάνω ποστ. Έτσι θα έπρεπε να γράφονται τα λαϊκά τραγούδια σήμερα. Με τέτοιο drive...
https://www.youtube.com/watch?v=l8NhZ39gHKo

29/3/2025
Πότε θα ξανανοίξει να ξαναπάμε, ν' ακούσουμε καμιά τζαζιά (λέμε τώρα);

28/3/2025
>>Αυτοψία στο Καλλιμάρμαρο διενέργησε η Λίνα Μενδώνη το πρωί της Παρασκευής (28/3), μετά από δημοσίευμα εφημερίδας που έκανε λόγο για «κατασκευή-έκτρωμα» στον χώρο μπροστά από το Παναθηναϊκό Στάδιο.<<
Περίμενε την εφημερίδα να βγει μπροστά, για να πάρει χαμπάρι τη βαρβαρότητα που συμβαίνει μπροστά από το Στάδιο. Να δω τώρα τι θα κάνει... Θα τους πει να το γκρεμίσουν; Ποιοι έδωσαν άδειες, έστω και προσωρινές, γι’ αυτό το έκτρωμα; Δεκάδες αίθουσες υπάρχουν στην Αθήνα. Τι μαγκιά είναι αυτή να θες να "χτίσεις" μπροστά από το Στάδιο... έστω και για μια ώρα, και να βρίσκεις άτομα που να σου λένε «ναι»;

28/3/2025
Οι συζητήσεις μας με τον Ανδρέα Σταματόπουλο, στον Flash 99,4 της Θεσσαλονίκης, για τις "Cult Όψεις του Ελληνικού Κινηματογράφου" [LiFO Books, 2024] και το "Ραντεβού στο Κύτταρο" [Όγδοο, 2024]. Για τις φίλες και τους φίλους, που ενδεχομένως δεν τις έχουν ακούσει...
https://www.youtube.com/watch?v=kquYlelUI_I
https://www.youtube.com/watch?v=TKSpPy4nh4U

27/3/2025
 «Τα σκληρά ναρκωτικά είναι το γουρούνι της κοινότητάς μας. Είναι το όπλο του Ανθρώπου εναντίον μας, μεταμφιεσμένο σαν ένα κομμάτι του περιθωρίου. Το μεγαλύτερο ψέμα που κυκλοφορεί για την ηρωίνη είναι ότι σε σκοτώνει, ότι σου κάνει κακό σαν άτομο, ότι είναι επικίνδυνη. Αυτά είναι μπούρδες. Θα σκοτώσει την κοινότητά μας, την επανάστασή μας, πολύ πριν σκοτώσει μεμονωμένα άτομα».
Julius Lester
https://www.youtube.com/watch?v=x4xxCnvlYUM

27/3/2025
Κάποτε είχα αγοράσει τον δίσκο (LP) μόνο και μόνο γι' αυτή τη φοβερή μοντάδικη-νόρθερν σόουλ διασκευή. Ακούγεται, δε, και στον ελληνικό κινηματογράφο η εκτέλεση, γιατί το Sunny με τους Alan Bown Set είχε κυκλοφορήσει και σε ελληνικό 45άρι...
https://www.youtube.com/watch?v=xbSGQCzPLFQ

26/3/2025
Φοβεροί μουσικοί, παικταράδες, πολύ δεμένο συγκρότημα, αλλά τραγούδια... ό,τι να'ναι. Αυτό το οργανικό τους, πάντως, το γουστάρω πολύ - παρότι είχαν πάρει μπροστά τα σύνθια στη δισκογραφία, αντικαθιστώντας τα κλασικά πληκτροφόρα (χάμοντ, φαρφίζες κ.λπ.). Sunset.
https://www.youtube.com/watch?v=uLP_LpRqTTQ

26/3/2025
"Από Μπουζούκια σε Μπουζούκια" (1962) του Πάνου Κουτρουμπούση στις "Cult Όψεις του Ελληνικού Κινηματογράφου" [LiFO Books, 2024]

25/3/2025
Ο Πετρίδης στα έιτις δεν έβαζε στο ράδιο Henry Cow, Faust και Gong, επειδή τα γούσταρε. Τα έβαζε, επειδή αυτά τα γκρουπ είχανε ηχογραφήσει στη Virgin. Γιατί, αν τα γούσταρε τότε θα έβαζε και Stormy Six, και Samla Mammas Manna, και Univers Zero, και Wha ha ha, και Iconoclasta, και άλλα παρεμφερή...
[Με αφορμή και το προηγούμενο ποστ]

25/3/2025
Ρε Νίκο έδωσες την κόκκινη κάλτσα των Henry Cow, για να πάρεις Queen; Αν είναι δυνατόν! Δηλαδή διώχνεις την γκρουπάρα, για να πάρεις, τώρα, ό,τι να ’ναι; Δικαιολογείσαι, όμως, γιατί ήσουνα πιτσιρικάς. Και μπράβο, γιατί επανόρθωσες μεγάλος... Από το σημείο που δείχνω στο λινκ...
https://www.youtube.com/watch?v=WRZmbBHcaXI&t=2008s

ΜΙΚΡΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΑΠΟ ΤΟ FACEBOOK 629

28/2/2025 

Σαββόπουλος '94 

28/2/2025

Οι επικοινωνιολόγοι τους έχουν πάθει μεγάλη ζημιά. Δεν ξέρουν πώς να διαχειριστούν αυτή την πρωτόγνωρη κατάσταση. Κάτι που ξεπερνά κάθε προηγούμενη λαϊκή δράση επί του πεδίου. Δεν υπάρχει σύγκριση θέλω να πω ούτε με τις συγκεντρώσεις για το δημοψήφισμα του Τσίπρα, το ’15, ούτε με τα μνημόνια το ’12, ούτε καν με την «αλλαγή» το ’81.
Όποιος ήταν σήμερα στην Αθήνα το αντιλήφθηκε αυτό με το που βγήκε από το σπίτι του, βλέποντας τον κόσμο να συρρέει προς το κέντρο κατά κύματα. Να γεμίζουν τα στενά και οι ρούγες από παρέες όλων των ηλικιών. Μνημόσυνο, μα και γιορτή ταυτόχρονα.
Το μόνο που τους μένει, λοιπόν, να κάνουν είναι να θυματοποιήσουν τον εαυτό τους, για το εφφέ. Να γελοιοποιηθούν με το να ζητάνε «συγγνώμες» από δω κι από κει (λες και πατήσανε κανέναν, κατά λάθος, στο λεωφορείο), να διαδηλώνουν κατά των εαυτών τους, να μουτζώνουν τις φωτογραφίες τους και να πληρώνουν για να τους βρίζουνε ολημερίς κι ολονυχτίς, προκειμένου να καλμάρουν την οργή της κοινωνίας, υποσχόμενοι νέες και ταχύτερες... μεταρρυθμίσεις.

Περιττό να το πω πως ο κόσμος σε όλα τούτα έχει ήδη απαντήσει.

27/2/2025
>>Κι από πάνω φέγγουν φώτα, οι χειρούργοι έχουν δουλειά,
σ’ αγαπώ όπως και πρώτα και ορμάω στα σκαλιά
και ορμάω στο μονοπάτι, κουκουρίκου ο πετεινός,
αν στραφώ, να γίνω αλάτι και να μη χαρώ το φως.<<
Το είχε απορρίψει η πρωτοβάθμια επιτροπή λογοκρισίας (θα το επέτρεπε η δευτεροβάθμια, και γι’ αυτό θα το ακούγαμε τελικά στο «Βρώμικο Ψωμί») «λόγω λέξεων και νοημάτων ανοήτων και απαραδέκτων».
Μάλλον το «χειρούργοι» τους είχε κάτσει άσχημα λόγω του «ασθενούς τον οποίον έχομε επί της χειρουργικής κλίνης και τον οποίον εάν ο χειρουργός δεν προσδέσει κατά την διάρκειαν της εγχειρήσεως» και τα λοιπά, και τα λοιπά...

Από τα πιο ροκ κομμάτια του Σαββό αυτό, και από τα πιο αγαπημένα μου, με φοβερό cow-bell από τον Καραμήτρο, και επηρεασμένο μουσικά καταφανώς από το “Whiskey train” των Procol Harum…

27/2/2025
Οι γνωστοί κλακαδόροι παρουσιάζουν τόνους από γραφήματα, πίνακες και αναλύσεις, δίχως να προβαίνουν σε καμία αξιολόγηση, σε καμία περίληψη, δίνοντας στον κόσμο με λίγα και απλά λόγια την εικόνα της κατάστασης. Τα πράγματα είναι σαφή, για μένα, και θα το πω με δυο στιχάκια από τραγούδια, γιατί βαριέμαι τα πολλά-πολλά...
«Όλοι στο χορό» (Χωρίς Περιδέραιο)
«Να φύγει αυτός ο χειμώνας» (Δημήτρης Πουλικάκος)

27/2/2025
"O Φόβος" (1966) του Κώστα Μανουσάκη στις "Cult Όψεις του Ελληνικού Κινηματογράφου" [LiFO Books, 2024]

27/2/2025
Ήτο καλλίφωνος. Του πήγαιναν γάντι αυτά τα παλιά αριστουργήματα. Σπονδή, σε όσα λατρέψαμε παιδιά...
https://www.youtube.com/watch?v=swZo2HmPuro

26/2/2025
>>Η Ευρώπη πρέπει να ξυπνήσει από τον διπλωματικό και πολιτικό της λήθαργο.<<
Θέλουν να «ξυπνήσουν» την Ευρώπη, για να πάρουν και την τελευταία δεκάρα από τον κοσμάκη, για να την κάνουν στρατούς, όπλα, αεροπλάνα, ντρονς, πυρηνικά κτλ.
Τόσα χρόνια που τους παρακαλάγανε κάποιοι να τυπώσουν ευρωομόλογα, για να σώσουν το Νότο, σφυρίζανε αδιάφορα.
Αφού οι εταιρείες τους, με τα εδώ τσιράκια τους, λήστεψαν πρώτα ό,τι υπήρχε και δεν υπήρχε, από την εποχή των έργων, της ολυμπιάδας κτλ., και αφού οι τράπεζές τους σώθηκαν, με το να ρίξουν το ΑΕΠ μας σε επίπεδα κανονικού πολέμου, τώρα θέλουν να ξαφρίσουν και ό,τι έχει απομείνει από υγεία, παιδεία, πρόνοια, συντάξεις κτλ. βάζοντάς μας να υπερασπίσουμε τα σύνορα της κάθε Λιθουανίας. Αν είναι δυνατόν!
Πότε θα ανασάνουμε, ρε ξεφτιλισμένοι, εμείς εδώ κάτω, στον πάτο της Ευρώπης;

26/2/2025
Πολύ κρίμα για τον Μανώλη Λιδάκη. Στην αρχή των 90s ήταν στην καλύτερη ερμηνευτικά φάση του, και το «Καράβι Απόψε το Φιλί» (1992) ήταν ο καλύτερος δίσκος του – κι ένας από τους 5-10 καλύτερους «εντεχνολαϊκούς» της δεκαετίας. Βέβαια μας τα είχαν πρήξει τότε με τη «Χαλκίδα», που την άκουγες παντού και συνέχεια, αλλά έτσι συμβαίνει με τις «επιτυχίες».

Ωραία φωνή ο Λιδάκης, γλυκιά και στιβαρή μαζί, αλλά τα περισσότερα από τα «καλύτερά» του ήταν δεύτερες εκτελέσεις. Κάτι έψαχνε να βρει στο «χθες» ο άνθρωπος και διασκεύαζε πότε Περικλή Περάκη, πότε Λευτέρη Ψιλόπουλο κ.ο.κ. Ας είναι αναπαυμένος.

25/2/2025
Τα πιο σοβαρά πράγματα για το ροκ, στην Ελλάδα, τα έχουν γράψει... κνίτες, κουκουέδες, κομμουνιστές τέλος πάντων. Δεν λέω ότι όλοι οι κουκουέδες έχουν γράψει «σωστά» πράγματα για το ροκ (έχουν γράψει και βλακείες), αλλά τα σωστότερα τα έχουν γράψει «κόκκινοι πράκτορες», δεν τα έχουν γράψει ούτε οι Πετρίδηδες, ούτε οι Ζήλοι, ούτε οι Μηλάτοι, ούτε οι Κοντογούρηδες, ούτε κανείς απ’ αυτούς... Δε μιλάω τώρα για Μαστοράκηδες, Τσόγκες και Καρατζαφέρηδες... ασ’ τους εκείνους... 

Ποιος έχει γράψει στην Ελλάδα, ας πούμε, για το φοβερό γαλλικό περιοδικό Actuel, που έβγαινε σε διάφορες περιόδους, στην αρχή σαν αβάντ-τζαζ-φάνζιν και από τον Οκτώβριο του 1970 και έως τον Ιούνιο του ’75 (όταν το ροκ είχε τελειώσει πια, μαζί με την αντικουλτούρα) ως ένα καθαρά προχωρημένο, αλλά λαϊκό έντυπο – με σοβαρή κοινωνική ματιά (δεν λέω κοινωνιολογική, γιατί το Actuel δεν το γράφανε ψυχροί πανεπιστημιακοί, με γλώσσα ξύλινη και ακατάληπτη) σε κάθε χώρο του επιστητού;

Διαβάστε εδώ...
«Το περιοδικό έζησε γύρω στα πέντε χρόνια. Σ’ αυτό το διάστημα δημοσιεύτηκαν στις σελίδες του πολλά ενδιαφέροντα κείμενα, που κριτικάριζαν σκληρά τον γραφειοκρατικό μηχανισμό του κράτους, την αστική ηθική, το σύστημα της δικαιοσύνης, την εκκλησία, την τυφλή υπακοή στο στρατό, τη σχολική και την πανεπιστημιακή καθιερωμένη τάξη πραγμάτων. Τα δημοσιεύματα έθιγαν επίσης το πρόβλημα των ναρκωτικών, τον ελεύθερο έρωτα, τη ζωή στα νεανικά κοινόβια, την οικολογία, τη μουσική ποπ (σ.σ. δηλαδή το ροκ). Οι συγγραφείς τους προσπαθούσαν ν’ αποφύγουν την μονόπλευρη, την προκατειλημμένη αντιμετώπιση αυτών των προβλημάτων και συχνά καταδίκαζαν τους εξτρεμιστές του νεανικού κινήματος. Υπογράμμιζαν τη ζημιά από την κατάχρηση των ναρκωτικών, που τσάκιζαν την υγεία, προειδοποιούσαν τη νεολαία να μην υποκύπτει στο πάθος των ατέλειωτων ταξιδιών, που συχνά δεν είναι παρά μια ψευδαίσθηση απελευθέρωσης από την κοινωνία, κριτικάριζαν τους νέους που προσπαθούσαν να προβάλλουν σαν μοναδική λύση από τα δεινά τη λύση των προβλημάτων της οικολογίας, ή που εξυμνούσαν τη ζωή στα νεανικά κοινόβια, σαν πανάκεια θεραπείας κάθε κακού της ζωής. Αναγνωρίζοντας τη μουσική ποπ (σ.σ. δηλαδή το ροκ) σαν “σοβαρή δύναμη κρούσης” κατά της παραδοσιακής τέχνης, το περιοδικό θεωρούσε ταυτόχρονα πως τα πολυάριθμα και σκόρπια ρεύματα και φόρμες της νέας μουσικής κουλτούρας εμποδίζουν τη συγκρότηση του παγκόσμιου αντι-αστικού μετώπου. Αν και στη σύνταξή του το περιοδικό είχε πρώην γκοσιστές, αριστεριστές του 1968, ωστόσο τα έψελνε και στον ίδιο τον γκοσισμό, τον κατηγορούσε πως δεν είχε κανένα απολύτως θετικό πρόγραμμα, πως ήταν ανίκανος να αγωνιστεί με επιτυχία ενάντια στις “παραδοσιακές δομές”».
[Έντουαρντ Ρόζενταλ: Στους Λαβυρίνθους της Συνείδησης, Σύγχρονη Εποχή, 1982]
Λείπουν τέτοια έντυπα σήμερα, γιατί, βασικά, δεν υπάρχει αντικουλτούρα. Underground ίσως υπάρχει, δεν ξέρω, αλλά αντικουλτούρα δεν υπάρχει. Κι αυτό θα είναι πάντα ένα θέμα...

25/2/2025
The Battered Ornaments - My Love's Gone Far Away (1969)
https://www.youtube.com/watch?v=cYQCLyrSmA8

24/2/2025
Απίστευτη μοντάδικη εκτέλεση ενός τραγουδιού των Coasters από τους εγγλέζους Paramounts (οι... πριν από τους Procol Harum), που, 60 χρόνια μετά, εξακολουθεί να σπαρταράει. Η νεανική μουσική είναι αγέραστη. Όποτε και να την ακούσεις, είναι πάντα νέα. [Tα τραγούδια των Paramounts τα ακούω 40 χρόνια τώρα, από τη συλλογή-έκδοση της Edsel, που τη θεωρώ κορυφαία]
https://www.youtube.com/watch?v=czCqFs0Cs9k

24/2/2025
"Εις Θάνατον" (1967) του Γιάννη Κοκκόλη, με τους Πάνο Κατέρη και Κατερίνα Χέλμη στις "Cult Όψεις του Ελληνικού Κινηματογράφου" [LiFO Books, 2024]

22/2/2025

Μεγάλη ανατροπή. Μπαίνει "σφήνα" σε Πούτιν-Τραμπ ο Μητσοτάκης για τις σπάνιες γαίες... (γέλιο)

22/2/2025
Το είχα αγοράσει με το που βγήκε, γιατί το διαφήμιζε και η τηλεόραση. Τους ήξερα ήδη, βέβαια, από το προηγούμενο άλμπουμ τους, αλλά εδώ οι κιθάρες και βασικά ο Δρόλαπας τους έδινε μια άλλη οντότητα. Τους είχα δει και live τότε, αλλά ο δίσκος μου άρεσε περισσότερο. Κλασικό, παλιομοδίτικο ηχητικά, ελληνικό ροκ, που ακουγόταν ψυχωμένο. Και τότε και τώρα... [Αγάπανθος]
https://www.youtube.com/watch?v=IKXje15qTwM

21/2/2025
Και στα ελληνικά με τους Mariners, αλλά εδώ είναι ο μέγας Roberto... [γυρίζανε και στη Βραζιλία ό,τι να 'ναι]
https://www.youtube.com/watch?v=VJloltNF2qs

21/2/2025
"Μπλουζ με Σφιγμένα Δόντια" (1973) του Ροβήρου Μανθούλη στις "Cult Όψεις του Ελληνικού Κινηματογράφου"

MIKE POUGOUNAS δύο βιβλία για το ροκ (και το πανκ και άλλα τινά)

Ο Mike Pougounas ή Μιχάλης Πούγουνας είναι γνωστός μουσικός του ευρύτερου rock, καθώς ο κόσμος τον ξέρει μέσα από τους δίσκους και τα live των συγκροτημάτων του Flowers of Romance, Nexus και New Zero God. Άλλοι μπορεί να τον ξέρουν (και) από τις ραδιοφωνικές εκπομπές του, ενώ τα τελευταία χρόνια ο Πούγουνας εμφανίζεται και ως συγγραφέας – αρχικά βιβλίων με υπόθεση, όπως είναι τα «Το Κλειδί της Εύας» (2020), για το οποίο υπάρχει αναφορά στο blog και «Μαύρο Χιόνι» (2021) και εν συνεχεία... ροκ βιβλίων. Γι’ αυτά τα τελευταία θα γράψουμε τώρα μερικά λόγια.
Κατ’ αρχάς να πούμε πως η ροκ βιβλιογραφία στην Ελλάδα, από έλληνες συγγραφείς (ας μείνουμε σ’ αυτούς), με θέματα που να αφορούν την κλασική εποχή του rock, είναι σίγουρα περιορισμένη, και κάθε έκδοση που μπορεί να συμβαίνει μέσα στο πέρασμα του χρόνου είναι, όπως και να το κάνουμε, καλοδεχούμενη. Ιδίως αν συζητάμε για εποχές σαν τη σημερινή, όπου το rock απασχολεί ελάχιστα τις νεότερες ηλικίες. Είμαι της γνώμης πως το rock (ας μείνουμε σ’ αυτό) σε επίπεδο πληροφόρησης δεν μαθαίνεται από το χάος του διαδικτύου, και πως πάντα ένα καλό βιβλίο θα μπορεί να χαράξει διαδρομές και να δώσει κατευθύνσεις και αφορμές σε κάθε παιδί, που θέλει ενδεχομένως να μάθει κάτι από τα «τι» και «πώς» της πιο σημαντικής νεανικής έκφρασης τα τελευταία εβδομήντα χρόνια. Εύχομαι, λοιπόν, να υπάρξουν νέοι και νέες αναγνώστες και αναγνώστριες, που θα ενδιαφερθούν για τα βιβλία του Πούγουνα – πέρα από εμάς τους μεγαλύτερους, που, όπως και να το κάνουμε, η σχέση μας με το rock είναι πιο οριοθετημένη και συγκεκριμένη.

MIKE POUGOUNAS: Rock ’n’ Roll Rules Ok? [Εκδόσεις στο Περιθώριο, 2/2023]
Το πρώτο βιβλίο έχει τίτλο “Rock ’n’ Roll Rules Ok?”, διαθέτει 120 σελίδες, και περιλαμβάνει κείμενα και ασπρόμαυρες φωτογραφίες – έχει δε εξώφυλλο τον Johnny Ramone, από μια εμφάνισή του στο Ρόδον το 1994.
Ίσως το εξώφυλλο να προδιαθέτει για ένα «πάνκικο» βιβλίο, αλλά στην πράξη η θεματολογία του Πούγουνα υπερβαίνει το punk, φθάνοντας έως και τις απαρχές του rock ’n’ roll, ή μάλλον ξεκινώντας από ’κει. Έτσι, το πρώτο κείμενο του βιβλίου του έχει να κάνει με τον Elvis Presley.
Τα κείμενα είναι γενικώς σύντομα, παρέχουν πληροφορίες, ενώ έχουν κι έναν προσωπικό τόνο. Προφανώς είναι και καλογραμμένα, κάτι που θα βοηθήσει τον νεότερο αναγνώστη να προσανατολιστεί σύντομα στο αντικείμενο, παίρνοντας τα σωστά ερεθίσματα.
Τα πρόσωπα και τα γκρουπ, τα οποία έχει διαλέξει ο Πούγουνας, για να σχολιάσει σ’ αυτό τον μικρό τόμο, μοιάζει να είναι τυχαία, αλλά αυτό δεν σημαίνει πως δεν είναι όλα σημαντικά. Θέλω να πω πως αντί γι’ αυτά –για τα απείρως περισσότερα τουλάχιστον– θα μπορούσε να ήταν δεκάδες άλλα στις θέσεις τους και το βιβλίο να έχει το ίδιο ακριβώς νόημα.
Η γκάμα είναι ευρεία πάντως. Κατ’ αρχάς υπάρχει η τριάδα Vince Taylor-Arthur Brown-Alice Cooper. Τραγουδοποιοί-τραγουδιστές, που στήριξαν πολλά στη σκηνική παρουσία τους υιοθετώντας άλλος λιγότερο και άλλος περισσότερο ένα είδος θεατρικότητας στις εμφανίσεις τους –με εξεζητημένα ντυσίματα, μακιγιάζ κ.λπ.– επηρεάζοντας στην πορεία πάμπολλους. (Το κεφάλαιο για τον Taylor δεν αποκαλείται τυχαίως «Ο πραγματικός Ziggy Stardust»).
Μετά υπάρχουν κάποια πρόσωπα-γκρουπ του παλαιού βρετανικού rock, όπως οι Steve Marriott, King Crimson, Robert Wyatt και Wilko Johnson, τελείως διαφορετικά μεταξύ τους, που οπωσδήποτε κάτι ξεχωριστό θα παρουσίαζαν εκείνη την εποχή (τα εντοπίζει αυτά, σε γενικές γραμμές, ο Πούγουνας), πριν γίνουν δύο στάσεις στη Γερμανία, με τους Eloy και τον μηχανικό ήχου-παραγωγό Conny Plank (μια «πίσω» βάση του krautrock), για να καταλήξουμε στην Αμερική, με Νέα Υόρκη, Johnny Thunders, Dee Dee Ramone, πριν επιστρέψουμε στη Βρετανία με Ruts, Don Letts, Steve Jones, Poison Girls κ.λπ.
Κλείνει έτσι ένας κύκλος για τον Πούγουνα, που έχει και τις εκπλήξεις του εν τω μεταξύ – και μια τέτοια έχει να κάνει με το κεφάλαιο «Το μονοπάτι των hippies» (με αναφορά και στο magic bus Αθήνας-Λονδίνου).

MIKE POUGOUNAS: Rock ’n’ Roll Rules Ok?, Vol. II [Εκδόσεις στο Περιθώριο, 5/2024]
Το δεύτερο βιβλίο του Μιχάλη Πούγουνα έχει τίτλο “Rock ’n’ Roll Rules Ok?, Vol. II”, έχει τον Lemmy στο εξώφυλλο (από συναυλία των Motörhead στο Ρόδον, το 1990), έχει και πάλι 120 σελίδες – αλλά είναι ωραιότερο από το πρώτο, γιατί έχει και καλύτερο χαρτί, και άρα καλύτερη εκτύπωση και περισσότερες και καλύτερες φωτογραφίες και λιγότερα κεφάλαια (μόλις επτά), πράγμα που σημαίνει πως για κάθε θέμα του (ο συγγραφέας) καταθέτει περισσότερες λεπτομέρειες και πληροφορίες.
Βασικός κορμός εδώ είναι το λεγόμενο UK ή british underground, καθώς από τα επτά κεφάλαια του βιβλίου τα τρία έχουν να κάνουν με τους Lemmy, Hawkwind και Mick Farren.
Ο Lemmy συνδεόταν ως γνωστόν με τους Hawkwind (ήταν μέλος τους εννοούμε από το 1971 έως το 1975), οπότε αυτά τα δύο κεφάλαια αλληλοσυμπληρώνονται, φθάνοντας σ’ ένα βάθος. Όπως και η ιστορία με τον Mick Farren έχει κοινά σημεία με τους Hawkwind, και κυρίως επεκτείνει το αφήγημα προς το πολιτικό underground (ξεπερνώντας το μουσικό), καθώς οι επαφές του Farren με σημαίνονται πρόσωπα της αντικουλτούρας, που ζούσαν είτε στη Βρετανία είτε στην Αμερική, δίνει στο συνολικότερο αφήγημα τις πρέπουσες διαστάσεις.
Το βιβλίο συμπληρώνεται μ’ ένα κείμενο για τον οραματιστή παραγωγό Joe Meek (1929-1967), επίσης τον DJ, παραγωγό, μάνατζερ συγκροτημάτων κ.λπ. Guy Stevens (1943-1981), που θα κατόρθωνε να συνδέσει το όνομά του, στη Μεγάλη Βρετανία, με τις εταιρείες Sue και Island και ακόμη με τους Procol Harum, τους Mighty Baby, τους Mott the Hoople, αλλά και με τους Clash (ήταν ο παραγωγός του άλμπουμ τους “London Calling”), με τον Πούγουνα να ολοκληρώνει γράφοντας για τους Damned, όπως και για το δίκτυο δίσκων Cartel («όλοι» έχουμε δίσκους που να γράφουν στα back covers π.χ. “Distributed by NINE MILE and THE CARTEL”), μιας συνεργατικής κίνησης δισκο-διανομών, που συνέστησαν οι εταιρείες Rough Trade, Red Rhino, Backs, Fast Product, Nine Mile, Probe, Revolver και Native, σπάζοντας το πολυεθνικό μονοπώλιο.
Η δική μου γνώμη είναι πως είναι ενδιαφέρον από μόνο του όλα αυτά να τα διαβάζεις σ’ ένα βιβλίο.
Επαφή: www.facebook.com/EkdoseisStoPerithorio