Δευτέρα 28 Ιανουαρίου 2019

ΜΙΚΡΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΑΠΟ ΤΟ FACEBOOK 140

28/1/2019
Έφυγε χθες από τη ζωή ο Γιώργος Καρυπίδης, ένας από τους ελάχιστους έλληνες σκηνοθέτες της γενιάς του (για να μην πω ο μοναδικός) που μπορούσαν να συλλογιστούν πάνω στο δίπολο πραγματικό-φανταστικό με αναμφισβήτητα καλλιτεχνικά αποτελέσματα. Έχω δει τρεις ταινίες τού Καρυπίδη στις αίθουσες, τις Επικίνδυνο Παιχνίδι (1982), Στη Σκιά του Φόβου (1988) και Μαγεμένοι (1995) και μπορώ να πω πως οι δύο πρώτες παραμένουν μεταξύ των κορυφαίων ελληνικών υπαρξιακών-καφκικών θρίλερ (πέραν από στυλ και εποχές). Ειδικά το Στη Σκιά του Φόβου βάζει γυαλιά στο πρόσφατο… weird greek cinema.  
Ο Γιώργος Κώνστας (φωτογραφία), ένας εξαιρετικός ηθοποιός, που χάθηκε σχετικά νέος, είναι ένας μουσικός, που συλλαμβάνεται και ανακρίνεται με την κατηγορία της παραχάραξης. Κάποια στιγμή αφήνεται «ελεύθερος» και τότε αρχίζει το προσωπικό ταξίδι του στον κόσμο των ενοχών (αληθινών ή κατασκευασμένων από τον ίδιο κανείς δεν ξέρει) και των ψευδαισθήσεων, ενώ εκείνοι που τον διώκουν (στην πράξη ή στη φαντασία του;) εξακολουθούν να παρακολουθούν κάθε βήμα του. Ο φόβος τον κατακυριεύει και τον εκμηδενίζει – έναν φόβο, τον οποίον οι αρχές ελέγχουν μακρόθεν, ανεβάζοντας και πραΰνοντας την έντασή του κατά το δοκούν, βαθαίνοντας πάντα την τάφρο ανάμεσα στον εξουσιαστή και τον εξουσιαζόμενο. Η ταινία είχε αποθεωθεί στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης 1988, λαμβάνοντας 7 βραβεία (καλύτερης ταινίας, σκηνοθεσίας, α’ ανδρικού ρόλου, φωτογραφίας, μουσικής, σκηνογραφίας και ΠΕΚΚ καλύτερης ταινίας), περνώντας όμως απαρατήρητη στις αίθουσες. Κρίμα, πολύ κρίμα, να αγνοείται ακόμη και σήμερα.
Έξοχη ταινία ήταν και το Επικίνδυνο Παιχνίδι (1982) με τον Άρη Ρέτσο και τη Ζωή Λάσκαρη στους πρώτους ρόλους (ο κορυφαίος ρόλος της Λάσκαρη στο σινεμά – και δεν το λέω επειδή την αντιπαθώ ως Στεφανία κ.λπ. στα σίξτις). Η ταινία δομείται πάνω στην επικοινωνία του «είναι» με το «μη είναι». Ό,τι βλέπουμε συνέβη στην πραγματικότητα ή δεν συνέβη; Υπάρχει φόνος ή ατύχημα; Βλέπουμε ένα όνειρο ή ένα όνειρο μέσα σ’ ένα άλλο όνειρο, άρα ένα όνειρο που εξελίσσεται μέσα σε κάτι αληθινό; Μ’ ένα εκπληκτικό σκηνοθετικό εύρημα στην αρχή και στο τέλος του φιλμ (εκεί όπου εμφανίζεται η θεία του κεντρικού ήρωα, η Μαρίκα Νέζερ, που πάσχει υποτίθεται από γεροντική άνοια) ο Καρυπίδης δίνει καίρια και μαγικά την απάντηση. Τον ήρωα δεν τον θυμάται ούτε η θεία του! Άρα υπάρχει ή δεν υπάρχει; Ο ίδιος ο κινηματογράφος, εξάλλου, είναι το πιο μεγάλο ψέμα! 

27/1/2019
Δεν θυμάμαι τους τελευταίους πολλούς μήνες να έχει μπει κάποιος ελληνικός δίσκος στη λίστα με τα 30 ακριβότερα, που πουλιούνται κάθε μήνα στο discogs. Οι έλληνες πωλητές μπορεί να ζητάνε τη… μάνα τους και τον πατέρα τους για τα λεγόμενα «σπάνια» ελληνικά LP και singles, αλλά ελάχιστα απ’ αυτά πουλιούνται, τελικά, σε υψηλές τιμές. Η πλειονότητα μένει απούλητη. Ας πρόσεχαν… 
Το πρώτο 45άρι του Νταλάρα όμως, από το 1967 (που το υπογράφει ως… Νταράλας), στη μικρή εταιρεία Αυλός, πουλήθηκε προσφάτως 1363 δολάρια (περίπου 1200 ευρώ) και έπιασε τη θέση 20 στη λίστα των «ακριβότερων» του περασμένου Νοεμβρίου.

26/1/2019
Πέθανε ο γάλλος συνθέτης Michel Legrand στα 87 του. To “You Must Believe in Spring” [Polydor, 1974] είναι ο ωραιότερος τζαζ δίσκος με τραγούδια του. Βασικά, δεν είναι δίσκος του Michel Legrand, αλλά της κορυφαίας νορβηγίδας τραγουδίστριας Karin Krog. Λεπτομέρειες… μεγάλης όμως σημασίας.
Εδώ ακούμε πάντως μιαν εκπληκτική διασκευή σ’ ένα θρυλικό τραγούδι του…

25/1/2019
Ευάγγελος Αβέρωφ-Τοσίτσας, θρυλικός έλλην… γλωσσολόγος και διακεκριμένος γιέσμαν-ατλαντιστής, ο οποίος εν έτει 1959 (όπως ελάλησεν απόψε και ο Τσίπρας) απεφάνθη τα γνωστά περί «μακεδονικής γλώσσας», «γραμματικής» και «συντακτικού» (ομνύοντας υπέρ Γιάνκηδων, οίτινες έγλειφαν για ίδια συμφέροντα τον αποστάτη Τίτο), προβλέποντας περαιτέρω τη διάλυση του κομμουνιστικού μπλοκ ου μην αλλά και της ίδιας της Γιουγκοσλαβίας, δημιουργώντας και… επιστημονικά τετελεσμένα.
Ναι, ο Ευάγγελος Αβέρωφ-Τοσίτσας είχε προβλέψει και τον θάνατο του Τίτο…

o ΓΙΑΝΝΗΣ ΓΕΩΡΓΙΛΑΣ είναι βασικά συνθέτης

Ο Γιάννης Γεωργιλάς είναι βασικά συνθέτης. Εννοώ πως στο άλμπουμ του «Σιωπή ν’ ακούσουμε» [Χρωμοδιάσταση ΕΠΕ / MLK, 2018] γράφει τις μουσικές (στα δύο ορχηστρικά και στα έντεκα τραγούδια), ενώ οι στίχοι είναι γραμμένοι από εννέα διαφορετικούς στιχουργούς, με τα τραγούδια να αποδίδονται από δέκα διαφορετικούς τραγουδιστές (το εντέκατο το λέει ο ίδιος ο συνθέτης, άρα οι συνολικές φωνές είναι έντεκα – μία για κάθε τραγούδι). Είναι λογικό, λοιπόν, αυτή η λεκτική και φωνητική πολυμορφία (εγώ θα την πω και πολυδιάσπαση) να επηρεάζει και τις μουσικές του Γεωργιλά, που, ενώ είναι ωραίες (έχουν ενδιαφέρον, διαθέτουν καλές μελωδίες), δεν βοηθούν, σε συνδυασμό με την πληθωρική ενορχήστρωση (μπάσο, κρουστά, πιάνο, βιολί, βιόλα, φλάουτο, κλαρινέτο, μπάντζο, ακορντεόν, πλήκτρα, κιθάρες) στην αποτύπωση ενός κλίματος. Ο δίσκος κυλάει σαν ν’ ακούς συλλογή από διάφορους δίσκους του καλλιτέχνη (που δεν υπάρχουν φυσικά, καθότι το «Σιωπή ν’ ακούσουμε» είναι ο πρώτος του).
Ξεκάθαρα πράγματα. Ο Γεωργιλάς ξέρει να συνθέτει, καθώς πολλά από τα τραγούδια του είναι ωραία, ξέρει και να τραγουδά επίσης (καθώς το τραγούδι «Στο ποτάμι» είναι, από πάσης πλευράς, ένα από τα καλύτερα τού άλμπουμ), οπότε το ερώτημα είναι προφανές. Γιατί ο Γεωργιλάς δεν εμπιστεύτηκε τον εαυτό του, ώστε να πει, μόνος του, όλα τα τραγούδια του δίσκου του και απευθύνετε σε άλλους; Και το λέω τούτο με όλο το σεβασμό προς το μεγάλο τραγουδιστή Θανάση Γκαϊφύλια («Διέξοδος») και προς όλους τους υπόλοιπους, άλλους πιο γνωστούς (Βελεσιώτου, Βεληβασάκη, Θεοχαρίδης, Θωμαΐδης, Καζούλης) και άλλους λιγότερο ή καθόλου (Δερμιτάσογλου, Παπανικολάου, Πρατσινάκης, Στεφανόπουλος).
Στιχουργικά επίσης γίνεται κατανοητό, το γιατί ό,τι ακούμε διαφέρει από τραγούδι σε τραγούδι. Και τα λόγια διαφέρουν και ως προς τα νοήματά τους, αλλά και ως προς τον τρόπο που είναι, τεχνικώς, διαρθρωμένα (τα λόγια). Φυσικά, ο Γεωργιλάς επιχειρεί να ενοποιήσει όλο αυτό το υλικό και κάποιες φορές είναι αλήθεια πως τα καταφέρνει πολύ καλά. Και το λέω τούτο έχοντας κατά νου τα τραγούδια «Οι τρελοί του κόσμου» (στίχοι Ε. Καραμόσχου, απόδοση Β. Πρατσινάκης), «Κραυγή» (στίχοι Π. Καραγκιαβουρίδης, απόδοση Π. Θεοχαρίδης), «Η μάσκα που ο χρόνος μας φορά» (στίχοι Κ. Χρυσανθάκης, απόδοση Ε. Δερμιτάσογλου), συν τα υπόλοιπα που προανέφερα.
Νομίζω πως ο Γεωργιλάς πρέπει να εμπιστευτεί περισσότερο τις δυνατότητές του (στο τραγούδι και γενικότερα), να επιμείνει στο είδος της ροκ-μπαλάντας, που αν και κάπως ξεπερασμένο «του πάει» (και μπορεί να δράσει ανανεωτικώς ως προς το είδος), στενεύοντας περισσότερο και τις ενοργανώσεις του και επιλέγοντας στίχους από λίγα πρόσωπα (αν όχι από ένα), δουλεύοντας πάνω σ’ ένα τέτοιο πλάνο. Τότε τα αποτελέσματα θα είναι ακόμη καλύτερα. Έτσι φρονώ.
Εντάξει, αυτή είναι η δική μου γνώμη. Εκείνος θα πράξει ό,τι θέλει ο ίδιος.

Κυριακή 27 Ιανουαρίου 2019

MOPPA ELLIOTT o τζαζ δίσκος της χρονιάς, του 2019 εννοώ!

Ο Moppa Elliott είναι ο μπασίστας των Mostly Other People Do the Killing (MOPDtK) και άρα ένας από του πιο σημαντικούς συνθέτες της σύγχρονης jazz. Το «άρα», για να μην υπάρχουν… απορίες, αιτιολογείται από το γεγονός πως ο Elliott συνθέτει για τους MOPDtK, οι οποίοι είναι, απλώς, ένα κορυφαίο τζαζ γκρουπ του σήμερα. Στο δισκορυχείον έχουμε γράψει πολλές φορές τόσο για άλμπουμ των MOPDtK (“Paint, “Loafer’s Hollow”, “Mauch Chunk”, “Blue”, “Red Hot”, “Slippery Rock!”, “Forty Fort”), όσο και για τα προσωπικά τού Moppa Elliott (“Still, Up in the Air”). Φυσικά, έχουμε γράψει για πολύ περισσότερα άλμπουμ που σχετίζονται με τα κατά καιρούς μέλη και με τις δραστηριότητες αυτής της παρέας, που είναι από τις πιο δημιουργικές στη σύγχρονη τζαζ σκηνή, κάτι που επιβεβαιώνεται εξάλλου και από τις εγγραφές των Jon Lundbom & Big Five Chord, Sam Kulik, Bryan and The Haggards κ.λπ. Επανερχόμαστε, λοιπόν, στο κεφάλαιο, με αφορμή το νέο… τριπλό άλμπουμ (2CD) του Moppa Elliott, που τιτλοφορείται Jazz Band / Rock Band / Dance Band και που θα κυκλοφορήσει από την Hot Cup την 15η Φεβρουαρίου.
Σ’ αυτό το διπλό CD ο Moppa Elliott χωράει τρεις διαφορετικές μπάντες, με τις οποίες παίζει τρεις «διαφορετικές» μουσικές! Η πρώτη μπάντα είναι η Advancing On a Wild Pitch (Sam Kulik τρομπόνι, Charles Evans βαρύτονο σαξόφωνο, Danny Fox πιάνο, Moppa Elliott μπάσο, Christian Coleman ντραμς), που αποδίδει… τζαζ μουσική, η δεύτερη είναι η Unspeakable Garbage (Dr. Rocks δηλ. Jon Irabagon τενόρο σαξόφωνο, Nicky Picks δηλ. Nick Milivoi κιθάρα, Ronny Stabs δηλ. Ron Stabinsky πιάνο, πλήκτρα, The Mop δηλ. Moppa Elliott μπάσο, Daniel James Monaghan ντραμς), που αποδίδει… ροκ μουσική και η τρίτη είναι η Acceleration Due to Gravity (Nate Wooley τρομπέτα, Dave Taylor τρομπόνι, Matt Nelson άλτο & σοπράνο σαξόφωνα, Bryan Murray τενόρο, σοπράνο & balto σαξόφωνα –balto είναι ένα άλτο σαξόφωνο, στο οποίο έχει προσαρμοστεί επιστόμιο βαρύτονου–, Kyle Saulnier βαρύτονο σαξόφωνο, Ava Mendoza κιθάρα, George Burton πιάνο, Moppa Elliott μπάσο, Mike Pride ντραμς), που παρουσιάζει… χορευτική μουσική. Στην πρώτη μπάντα ανήκουν τα πρώτα έξι tracks από το Disc 1, στη δεύτερη ανήκουν τα τέσσερα τελευταία από το Disc 1 και τα πέντε πρώτα από το Disc 2, ενώ στην τρίτη ανήκουν τα έξι τελευταία από το Disc 2. 
Απλά, ουσιαστικά και κατανοητά είναι τα πράγματα και γι’ αυτό τόσο σπουδαία, όπως σπουδαία (δηλαδή το ένα καλύτερο από το άλλο!) είναι και τα 21 tracks, που ακούγονται εδώ (20 γραμμένα από τον Elliott και ένα, το “Power”, που είναι από τα «χορευτικά» και που ανήκει στον Kanye West – λέμε τώρα, καθώς το κομμάτι τού West έχει μέσα samples από Continent Number 6, King Crimson και Cold Grits).
Το να πιάσεις, λοιπόν, ένα-ένα τα tracks τού “Jazz Band / Rock Band / Dance Band” αρχίζοντας να γράφεις γι’ αυτά και λέγοντας πόσο «γαμάτα», «εξωφρενικά» και «δολοφονικά» είναι… είναι καθαρή ματαιοπονία! Ναι, ματαιοπονία, γιατί ό,τι ακούγεται εδώ έχει σοβαρό και απόλυτο λόγο ύπαρξης, καλύπτοντας άπαντα τα γούστα. Και του ακραιφνή jazzhead, που θέλει ν’ ακούσει μεγάλη σύγχρονη jazz, παιγμένη από παικταράδες, και του… ροκά ακροατή, που θα κατα-ευχαριστηθεί σύγχρονες… τζαζροκικές «προγκρεσιβιές» (με όραμα στο τώρα, και όχι αναγκαστικώς στο χθες), αλλά και του ψυλλιασμένου… χιτάκια ποπά, που θα μπορούσε να νοιώσει μια διαφορετική χορευτική μουσική – εκείνη, δηλαδή, που θα έπρεπε να κατακυριεύει τα charts, σπρώχνοντας στα αζήτητα τις γνωστές μας αστειότητες. Ναι «αστειότητες» και «γελοιότητες», αν βάλεις δίπλα τους τούτα εδώ τα συνεχή συγκλονιστικά κομμάτια (μοναδικά αριστουργήματα!), που φέρει εις πέρας ο σπουδαίος Moppa Elliott με τις τρεις… zappa-οειδείς παρέες του.
Δεν νομίζω πως θ’ ακούσω πολλά καλύτερα άλμπουμ απ’ αυτό μέσα στο 2019. Δηλαδή, το αποκλείω. Μην αμελήσετε αυτή την έκδοση! 
Επαφή: www.hotcuprecords.com