Τρίτη 20 Σεπτεμβρίου 2016

FRANCISCO PAIS LOTUS PROJECT

Θυμάμαι ακόμη την εντύπωση που μου είχε προκαλέσει το πρώτο (μάλλον) CD τού Francisco Pais, που έφθασε κάποια στιγμή στ’ αυτιά μου. Ήταν 7 Ιουνίου του 2013, όταν έγραφα για το “Raise Your Vibration” [Product of Imagination, 2012] εδώ στο δισκορυχείον:
«Ο Francisco Pais δεν είναι μόνον ένας απολαυστικός τραγουδιστής (με falsetto, φυσικά, ασυναγώνιστο), είναι ακόμη άσσος κιθαριστής και περαιτέρω στιχουργός και συνθέτης. Ένας πλήρης τραγουδοποιός που κινείται με απαράμιλλη άνεση μεταξύ pop-jazz και soft-rock, έχοντας δίπλα του παικταράδες.(…) Άψογες μελωδίες, αρμονική τελειότητα, ωραία πνευστά παιξίματα και βεβαίως κιθάρα που δοκιμάζει ακόμη και σε σκληρά ροκ τοπία, δίχως ποτέ να απεμπολεί τη λεπτότητά της. Δύσκολο να ξεχωρίσεις τραγούδι απ’ αυτό το άλμπουμ. Δύσκολο να επαναλάβεις κάτι. Το επαναλαμβάνεις όλο (διαρκεί εξάλλου μόλις 41 λεπτά) και καθαρίζεις».
Χαίρομαι, γιατί μετά από 3+ χρόνια συναντώ και πάλι τον Francisco Pais σ’ ένα άλμπουμ (το τρίτο του;) ακόμη πιο ωραίο και βεβαίως ωριμότερο του “Raise your Vibration”. Αυτό θα πει εξέλιξη!
Το νέο CD έχει τίτλο “Verde” [Product of Imagination, 2016], έχει περισσότερα ορχηστρικά παρά τραγούδια και είναι χάρμα ώτων. Ο Pais, που ως τραγουδιστής πάντα θα φέρνει στη μνήμη μου τον Sting, στις πιο «μπαλαντικές» στιγμές του, αγαπά εξ ίσου την jazz και το rock, μα ακόμη και το blues – και μάλιστα όλα τούτα… σε όλα τους τα παρακλάδια. Στο “Verde” δηλαδή υπάρχουν τα πάντα. Και θαυμάσιες τζαζ στιγμές, στις οποίες κυριαρχούν τα μελωδικά μοτίβο, και rock, το οποίον άλλοτε κινείται σε περισσότερο bluesy κατευθύνσεις, άλλοτε «παγιδεύεται» ωραία στο pop-psych των british sixties και άλλοτε «σκάει» πιο κοντά στο country-rock.
Το “Drake-ish”, που ανοίγει το άλμπουμ, δεν ξέρω αν έχει κάποια σχέση με τον Nick Drake (δεν μπορώ να καταλάβω τι του βρίσκουν σήμερα – εμένα ποτέ δεν μ’ έπιασε γερά αυτός ο τραγουδοποιός), εκείνο που ξέρω είναι πως πρόκειται για ένα πολύ καλοβαλμένο jazz/ blues/ fusion instro με υπέροχες μελωδικές απολήξεις, και κάπως… δραματική ατμόσφαιρα. Το “The painter” που ακολουθεί είναι ένα καθαρό bop μέσα στην περιπέτειά του, ενώ το “Gold hill” είναι ένα έξοχο country/blues (όχι country-blues). Από ’κει και κάτω δεν συναντάς αδιάφορο κομμάτι, αν και, όπως συνήθως συμβαίνει, πάντα θα υπάρχουν κάποια tracks που θα ξεχωρίζουν, όπως το “Going south” π.χ., που είναι ένα τελείως στοιχειωμένο blues (τεφαρίκι για το ρεπερτόριο της Fat Possum). Το “Million galaxies away” είναι το δέκατο track του “Verde”, αλλά το πρώτο πραγματικό τραγούδι και στιγμές-στιγμές είναι σαν ν’ ακούς κάτι χαλαρό των Colosseum, ενώ πολύ καλό (τραγούδι) είναι και το “Sunset full of moons”, που, και εδώ, ανακαλείς στη μνήμη σου κάτι παλιό (το swamp-rock του Tony Joe White).
Το πολύ καλό “Verde” του Francisco Pais θα κλείσει με το… techno-jazz “Yeahaa-do”, αλλά αυτό κάνω πως δεν το ακούω…
Επαφή: www.franciscopais.com

Δευτέρα 19 Σεπτεμβρίου 2016

BENT BY SORROW «σκληροί» και μελετημένοι

Δεν είναι παλαιό (ελληνικό) συγκρότημα οι Bent by Sorrow, παρά ταύτα έχουν ήδη ένα CD στην κατοχή τους, σε δική τους ανεξάρτητη παραγωγή από το 2013, ενώ πριν λίγο καιρό τέθηκε σε κίνηση και η δεύτερη κυκλοφορία τής μπάντας (“Through Fire and Water”), ένα βινύλιο έξι κομματιών, που γυρίζει στις 45 στροφές, και που κόπηκε σε 150 αριθμημένα αντίτυπα από την B-otherSide Records.
Οι Bent By Sorrow παίζουν rock, σκληρό rock στα όρια του «μετάλλου», με πλείστες όσες αναφορές από τη σκηνή του ’80, όχι παλαιότερα – αν και το πρώτο κομμάτι τους, το οργανικό “Through fire and water” θα μπορούσε να αναφέρεται ακόμη και στους May Blitz (αυτή την γκρουπάρα από τα early seventies, την οποία δεν ξέρω πόσοι νεότεροι την ξέρουν και την εκτιμούν).
Δεύτερο track στη σειρά το τραγούδι τους “A never sending letter” που στέκεται καλά, και σκάει ακόμη καλύτερα. Οι Metallica μάλλον είναι μια διαχρονική «αγάπη» των Bent By Sorrow, καθώς το κομμάτι στηρίζεται σε μια ωραία μελωδική γραμμή, που υποστηρίζεται από ανεβάσματα και κατεβάσματα τής έντασης και βεβαίως από τα ανάλογα κιθαριστικά soli.
Το μακάβριο θέμα του “Entering the tomb” (αν διαβάσει κανείς του στίχους στο ένθετο, πριν ρίξει το βινύλιο στο πικάπ) σε προετοιμάζει για ένα ακόμη πιο πιστό heavy track, με τα riffs να σκάνε από παντού και με τα φωνητικά να τονίζουν (με τον τρόπο και τη δύναμή τους) ακόμη περισσότερο τη… μεταλλική κατασκευή.
Οι Giannakis Dimi ηλεκτρικές κιθάρες, Vanx P. ντραμς, Dim. Arap. φωνητικά και Dimitris Efr. “Deadend” μπάσο κάνουν σωστή δουλειά, δείχνοντας πως γνωρίζουν τους κώδικες του είδους.
Η δεύτερη πλευρά ανοίγει με το “Things to come, in a port of shadows”, ένα κάπως υπαρξιακό τραγούδι με πολύ ωραία… διαρρύθμιση. Σωστές φωνές και φωνητικά, πενιές σε ισχυρές αλλά όχι ατελείωτες δόσεις, riffs που επιτείνουν και ενδυναμώνουν τα νοήματα και κυρίως όλα αυτά (και άλλα πολλά) δοσμένα με μια σιγουριά, την οποίαν αντιλαμβάνεσαι στα λεγόμενα «μεγάλα συγκροτήματα».
Οι Bent By Sorrow δεν είναι ένα «μαύρο» συγκρότημα, και όσο και να ξεγελάνε τραγούδια όπως το “Between black and grey” (ένα από τα καλύτερα, αν όχι το καλύτερο τού άλμπουμ), στην πράξη εκείνο που πηγάζει από το άκουσμα τού “Through Fire and Water” είναι πως… εν τέλει μπορούμε να πάμε παρακάτω, αφήνοντας όλες τα σκοτάδια πίσω μας.
Το ίδιο θα έλεγα ακούγοντας και το τελευταίο κομμάτι του LP τους, το “Betrayed by desires”, που ολοκληρώνεται με τα στιχάκια:
“I don’t know how to change a world that is already dying/ I don’t know how to win this war, maybe I deserve to die/ Tell me you prefer the truth, or you prefer a lie…/ Tell me you prefer to walk or you prefer to fly…”.
Οι Bent By Sorrow είναι ένα καλό ή και πολύ καλό ελληνικό «σκληρό» συγκρότημα, που έχει τη δυνατότητα να βελτιωθεί κι άλλο σε όλους τους τομείς, αν κρίνω από τα καλύτερα tracks αυτού τού παρθενικού βινυλίου τους. 
Επαφή: www.b-otherside.gr

Κυριακή 18 Σεπτεμβρίου 2016

τέσσερις ενδιαφέρουσες φωτογραφίες

Η σχέση τού ιταλικού rock, progressive rock και folk-rock, με την αριστερά των seventies υπήρξε μεγάλη. Έχω έτοιμα κείμενα, για να καταδείξουμε ή για να υπενθυμίσουμε το γεγονός, αλλά, δυστυχώς, δεν τα έχω σε word, που σημαίνει πως θα πρέπει να τα δακτυλογραφήσω από την αρχή. Όμως, επειδή είναι μεγάλα σε έκταση, όλο το αναβάλλω.
Εδώ βλέπουμε τέσσερις φωτογραφίες που έχουν το δικό τους νόημα.
Πρόκειται κατ’ αρχάς για ένα τεύχος του περιοδικού Il Manifesto, που ξεκίνησε να τυπώνουν τον Ιούνιο του ’69 ο Lucio Magri και η Rossana Rossanda (βουλευτίνα του PCI στο Μιλάνο –βουλευτίνα και όχι «βουλεύτρια», μια κακόηχη λέξη, που την ακούω από ’δω κι από ’κει τώρα τελευταία– πρώην διευθύντρια του πολιτιστικού τομέα του κόμματος), ενώ μαζί τους θα συνεργάζονταν ο Aldo Natoli (βουλευτής του PCI στη Ρώμη), ο Massimo Caprara (βουλευτής του PCI στη Νάπολι) και ο Luigi Pintor (πρώην αναπληρωτής εκδότης της l'Unità από το Κάλιαρι).
Εν συνεχεία έχουμε μια φωτογραφία τής Il Manifesto, από την εποχή που είχε εξελιχθεί σε καθημερινή εφημερίδα (28/12/1975).
Για να ακολουθήσει μια φωτογραφία του ιστορικού 2LP “1979 / il concerto ommagio a Demetrio Stratos” [Cramps 5203 001], που αποτυπώνει την ιστορική συναυλία της 14ης Ιουνίου 1979, στην Arena Civica του Μιλάνου, στη μνήμη τού Demetrio Stratos (που είχε φύγει από τη ζωή την προηγούμενη μέρα, στη Νέα Υόρκη, στα 34 χρόνια του). Προσέξτε τις γραμματοσειρές τού/τής Il Manifesto και του “Il Concerto” (το εξώφυλλο του “Il Concerto” μοιάζει σαν πρωτοσέλιδο της Il Manifesto).
Στην τελευταία φωτογραφία ο Quentin Tarantino κοιτάζει-διαβάζει ένα φύλλο της κομμουνιστικής εφημερίδας Il Manifesto. Μάλιστα, βλέπουμε και κάτι ελληνικές σημαίες στην πρώτη σελίδα κι έναν τίτλο να λέει: «Η Ελλάδα στo χείλος της ρήξης. Εκρήγνυται η κοινωνική εξέγερση» ή κάτι τέτοιο τέλος πάντων...

Σάββατο 17 Σεπτεμβρίου 2016

LUCIO MAGRI ένα βιβλιαράκι του 1974

Ο Lucio Magri (1932-2011) υπήρξε σημαντικότατη φυσιογνωμία της κομμουνιστικής αριστεράς στην Ιταλία με πορεία και δράση ποικίλη, η οποία απλώθηκε σε μισόν αιώνα. Παρά ταύτα στην Ελλάδα δεν ήταν τόσο γνωστός. Έγινε, όμως, περισσότερο γνωστός μετά τον «επιδιωκόμενο» θάνατό του, το 2011, και τότε γράφτηκαν και μεταφράστηκαν (στο δίκτυο) πολύ ενδιαφέρουσες νεκρολογίες.
Χωρίς ποτέ να εγκαταλείψει την κομμουνιστική ιδεολογία, ο Magri βρέθηκε, από νωρίς σχετικά, σε πορεία σύγκρουσης με το PCI (Partito Comunista Italiano), το Ιταλικό Κομμουνιστικό Κόμμα δηλαδή, όταν τον Ιούνιο του ’69 ένας πυρήνας τής αριστερής τάσης του (Luigi Pintor, Valentino Parlato, Lucio Magri και Rossana Rossanda), εξέδωσε την ανεξάρτητη, μηνιαία στην αρχή, επιθεώρηση Il Manifesto. Λίγους μήνες αργότερα η ομάδα γύρω από την Manifesto, θα απομονωθεί από το κόμμα, με αποτέλεσμα να αποκτηθεί ακόμη περισσότερη αυτονομία και ελευθερία κινήσεων, που θα μετέτρεπε το περιοδικό σε καθημερινή πλέον εφημερίδα (1971).
Το 1974 ο Magri θα βρεθεί στο PdUP (Partito di Unità Proletaria), όταν το Κόμμα της Προλεταριακής Ενότητας θα συνδεθεί με την Manifesto, πριν (ο Magri) προσχωρήσει και πάλι στο PCI το 1984, λίγο πριν τον θάνατο τού Enrico Berlinguer, καθώς το ΙΚΚ θα εγκατέλειπε την καταστροφική πολιτική τού «ιστορικού συμβιβασμού», επιχειρώντας μια πιο αριστερή στροφή. Φυσικά, ο Magri θα δήλωνε παρών και στις διεργασίες που θα ακολουθούσαν την πτώση του «υπαρκτού σοσιαλισμού», συμμετέχοντας στην ίδρυση της Κομμουνιστικής Επανίδρυσης (Partito della Rifondazione Comunista) το 1991…
Το 1974 (μάλλον μετά τη Μεταπολίτευση) είχε κυκλοφορήσει ένα βιβλίο του Lucio Magri στην Ελλάδα που είχε τίτλο... για ένα μαρξιστικό επαναστατικό κόμμα/ ο γαλλικός μάης κι η επανάσταση στη δύση [σύγχρονα κείμενα]. Ο Magri και τότε και βεβαίως μέχρι το θάνατό του δεν έπαυσε να πιστεύει στην ιδέα της αλλαγής, την οποία συνέδεε, πάντα, με τους νέους ανθρώπους και τα νέα άφθαρτα κόμματα (με τον ίδιον να στέκεται μονίμως απέναντι όχι μόνο στον συγκεντρωτισμό, αλλά και στη σοσιαλδημοκρατία). Θεωρούσε, δηλαδή, πως η πορεία μετάβασης προς μια αταξική, μη εκμεταλλευτική κοινωνία μπορεί να ξέμεινε από καύσιμα μέσα στον 20ον αιώνα, αλλά υπήρχε πάντα το έδαφος ώστε να πάρει ξανά μπροστά η μηχανή, τραβώντας το όχημα από τη λάσπη.
Δείτε τι έγραφε στις αρχές του ’70 (από το ελληνικό βιβλίο του)…

Σήμερα είναι πάλι πλατιά διαδομένη η πεποίθηση ότι στην τωρινή μας κοινωνία η επανάσταση αποτελεί μια πραγματική και πιεστική αναγκαιότητα. Ο όψιμος καπιταλισμός κατόρθωσε να διατηρήσει πολύ λιγότερο απ’ τους προδρόμους του τού 19ου αιώνα την εμπιστοσύνη στο «ανθρώπινο και προοδευτικό μέλλον». Ακόμα και πολλοί μη μαρξιστές διαπιστώνουν με διάφορους τρόπους ότι το σύστημα στο οποίο ζούμε είναι εσφαλμένο, ότι η παραπέρα ανάπτυξή του εντείνει ακόμα περισσότερο τις εγγενείς αντιθέσεις του και κάνει ακόμα πιο οφθαλμοφανή την απανθρωπιά του. Η κοινωνία αυτή, που χαρακτηρίζεται απ’ τον πλούτο επιστημονικών γνώσεων και τεχνολογικών δυνατοτήτων, αντί να οδηγεί στην απελευθέρωση του ανθρώπου και στην κυριαρχία του πάνω στον κόσμο, επισφραγίζει τον οριστικό του υποβιβασμό σε παραγωγικό εργαλείο. 
Η εργασία, μετά τη νίκη της στον αγώνα κατά της φύσης μπορούσε επιτέλους να μεταβληθεί σε ελεύθερη και δημιουργική έκφραση της προσωπικότητας του ανθρώπου. Αντί γι’ αυτό, όμως, οι μορφές και οι σκοποί τής εργασίας αποξενώνονται συνέχεια περισσότερο από τον άνθρωπο. Η κατανάλωση θα μπορούσε να ξεπεράσει τα όρια της παθητικότητας και της απλής οικειοποίησης των πραγμάτων. Αντί να υποτιμηθεί σε μιαν απλή παραγωγική προτροπή, σε σταθεροποιημένη απραξία, σε ιδιοκτησία και σπατάλη, θα μπορούσε να πλουτίζει το άτομο και το σύνολο. 
Το μορφωτικό επίπεδο ανεβαίνει και τα μέσα επικοινωνίας καταργούν τα σύνορα και τις αποστάσεις, το κάνουν όμως μόνο για να διαρθρώσουν αποτελεσματικότερα μια παράλογη δραστηριότητα και για να ενισχύσουν τον παραλογισμό καινούργιων μύθων. Οι πολιτικοί θεσμοί δείχνουν να γίνονται πιο σταθεροί και οι κανόνες παιχνιδιού της τυπικής δημοκρατίας φαίνονται να γίνονται πιο αξιόπιστοι, ωστόσο η πραγματική εξουσία συγκεντρώνεται σε ολοένα λιγότερα χέρια, η καταπίεση επιδρά βαθειά στη συνείδηση του μεμονωμένου ατόμου με τη βοήθεια όλο και πιο εκλεπτυσμένων και δραστικών μέσων, ενώ αυτός που αποτραβιέται απ’ τους ολοκληρωτικούς μηχανισμούς αντιμετωπίζεται βίαια. 
Ο κόσμος ενοποιείται, οι εθνικοί και θρησκευτικοί φραγμοί πέφτουν, ωστόσο ο ρατσισμός κι ο εθνικισμός αναβιώνουν πάνω σε νέους όρους και επινοούνται καινούργια σύμβολα για τα καθεστώτα και τις κάστες. Τι θα πρέπει να συμβεί ακόμα για να επισφραγίσει το τέλος του ρεφορμιστικού φιλελεύθερου ή σοσιαλιστικού οπτιμισμού; 
 

Tι κάνει μια ομάδα ελληνική, αν όχι οι έλληνες παίκτες της; Κάποιοι έλληνες παίκτες της τέλος πάντων…

Προχθές ο Ολυμπιακός αντιμετώπισε την ελβετική Γιούνγκ Μπόις στο πλαίσιο των ομίλων του Europa League. Ο αγώνας έγινε στην Ελβετία, με τους… Πειραιώτες να καθαρίζουν το ματς (1-0) μ’ ένα γκολ του Αργεντινού Καμπιάσο στο 42ο λεπτό. Δεν είδα τον αγώνα –δεν έχω χρόνο να στήνομαι μπροστά στην τηλεόραση σχεδόν, πια, για κανένα λόγο–, όμως μου έκανε εντύπωση ένα πράγμα. Η σύνθεση που κατέβασε ο προπονητής του Ολυμπιακού, ο Πορτογάλος Πάουλο Μπέντο… Δείτε την…

Λεάλι, Φιγκέιρας, Μποτία, Ντα Κόστα, Ντε λα Μπέγια, Μιλιβόγεβιτς, Καμπιάσο, Ελιουνούσι, Μάριν, Σεμπά, Ιντέγε

Ούτε ένας… Πειραιώτης (λέμε τώρα). Ούτε ένας Έλληνας βρε αδελφέ. Ή έστω ένας Ελληνοκύπριος, ένας Ελληνοαμερικάνος, ένας Ελληνοκογκολέζος… κάτι τέλος πάντων... Μάλιστα, στην πορεία τού αγώνα έγιναν και τρεις αλλαγές, οι οποίες –ακόμη κι αυτές(!!)– αφορούσαν σε ξένους, αφού κάποια στιγμή μπήκαν στο τερέν και οι Ρομαό, Μάρτινς και Καρντόσο.
Λέγεσαι ελληνική ομάδα, ο θρυλικός Ολυμπιακός Πειραιώς να πούμε, και κατεβάζεις 14άδα να παίξει στο γήπεδο με 14 ξένους; Αυτά είναι ανήκουστα πράγματα. Δεν ξέρω αν έχει ξαναγίνει κάτι τέτοιο, αλλά και να μην έχει ξαναγίνει… θα έχει γίνει κάτι σχεδόν ίδιο.
Η δεξιά στήλη αποκαλείτα εντεκάδα... ελληνικής ομάδας
Υπάρχει μια βλακώδης φιλολογία στα αθλητικά φόρα-φόρουμ (πείτε τα όπως θέλετε) γύρω από το θέμα, που προσωπικώς με βγάζει από τα ρούχα μου. Ότι… εμείς, οι φανατικοί Γαύροι ρε παιδί μου, βλέπουμε φανέλα και όχι παίκτες, ότι μας ενδιαφέρει να κερδίζει η ομάδα μας και τίποτ’ άλλο... και άλλα τέτοια κουραφέξαλα. Μάλιστα, υπάρχουν και κάποιοι… διεθνιστές του κώλου, κάποιοι κοσμοπολίτες της δεκάρας, που κατηγορούν κιόλας για ρατσισμό (άκουσον, άκουσον!) όσους διαμαρτύρονται γι’ αυτή την κατάντια.
Το λέω, γιατί σ’ ένα ποδοσφαιρικό φόρουμ που μπήκα ένας φουκαράς «χεσμένος» Γαύρος, αφού πρώτα άκουσε τα εξ αμάξης, τόλμησε στο τέλος να ψελλίσει… «σιγά ρε παιδιά, μια κουβέντα είπαμε, ας έβαζε έστω έναν Έλληνα (σ.σ. άκουσον, άκουσον!), έστω τον Καπίνο».
Αυτό με το «ρατσισμό» έχει καταντήσει τελείως κουράδα – δεν χρειάζεται να το πω. Δεν μπορείς να μιλήσεις, δεν μπορείς ν’ ανοίξεις το στόμα σου και το κάθε τσογλάνι, ο κάθε «επιστήμονας», έτσι με το καλημέρα, σε αποκαλεί «φασίστα», «ρατσιστή» κι άλλες τέτοιες παπαρίες.
Ρε άθλιοι εμείς μάθαμε να τιμούμε τους ξένους παίκτες που έπαιξαν και στους Γαύρους (το λέω γιατί δεν είμαι Γαύρος), τον μεγάλο Μίλτον Βιέρα (που πέρασε και από την κάποτε ΑΕΚάρα μας), τον απίθανο Χούλιο Λοσάντα, τον ογκόλιθο Νοβοσέλατς, τον ασταμάτητο Σέστις, τον μάγο Ντέταρι, τους τρεις… Παίδες εν καμίνω (Προτάσωφ, Σάβιτσεφ, Λιτόφτσενκο), τον γίγαντα Τζώρτζεβιτς, ακόμη και τον «τρελό» Λούα-Λούα… και θα ’ρθείτε εσείς οι ουτιδανοί, τα τσουτσέκια του Σόρος, να μας μιλήσετε για ρατσισμό; Ου να μου χαθείτε παλιολεμέδες!
Το πρόβλημά μας δεν είναι τα πρόσωπα, ρε γίδια, ούτε οι καταγωγές. Είναι ο ΑΡΙΘΜΟΣ. Δυο-τρεις καλοί ξένοι είναι χρήσιμοι σε μια ομάδα. Άμα είναι παικταράδες βοηθάνε και τους διάφορους δικούς μας... ξυλοκόπους ν’ ανέβουν λίγο ένα σκαλί. Αλλά δυο-τρεις, τέσσερις, άιντε πέντε… Όχι δεκατέσσερις. Αυτό είναι ντροπή ρε. Είναι αίσχος. Τελεία και παύλα.
Και προσέξτε ε… Μη σας δω, εσάς που βλέπετε φανέλες μόνο, να βαράτε μπουνιές τα τραπέζια, όταν η Εθνική ξεφτιλίζεται από τις Φερόες Νήσους, γιατί θα σας τα κόψω σύρριζα…
Άιντε να χαθείτε… Παλιοσαρδέλες…

Παρασκευή 16 Σεπτεμβρίου 2016

MICHELANGELO ANTONIONI το θρυλικό 7λεπτο μονοπλάνο του στο «Επάγγελμα: Ρεπόρτερ»

Τα μονοπλάνα (οι λήψεις χωρίς cut δηλαδή) δεν είναι λίγα στην ιστορία του κινηματογράφου και υπάρχει λόγος γι’ αυτό. Παρότι είναι απαιτητικά στην εκτέλεσή τους εντούτοις χρησιμοποιούνται συχνά από τους σκηνοθέτες, επειδή έτσι προσδίδεται, συνήθως, μεγαλύτερη αίγλη στην αφήγηση. Ένα άψογο τεχνικά μονοπλάνο, που έχει στηθεί με την απαραίτητη φροντίδα, έχει τη δύναμη να «σηκώσει» μια ταινία. Καλλιτεχνικά, εννοώ, μπορεί να την τοποθετήσει πιο μπροστά, πιο πάνω. Φυσικά, για να συμβεί κάτι τέτοιο τον πρώτο λόγο θα τον έχει πάντα το ίδιο το φιλμ, γιατί ένα μέτριο ή κακό φιλμ δεν μπορεί να μετατραπεί σε αριστούργημα εξαιτίας ενός μονοπλάνου.
Μονοπλάνα έχουν «τραβήξει» μεγάλοι σκηνοθέτες στην ιστορία του σινεμά. Ο Άλφρεντ Χίτσκοκ στη Θηλιά (1948), ο  Όρσον Γουέλς στο Άγγιγμα του Κακού (1958), ο Ζαν-Λυκ Γκοντάρ στο Γουικέντ (1967), ο Θόδωρος Αγγελόπουλος στο Θίασο (1975), ο Αντρέι Ταρκόφσκι στη Θυσία (1986), ενώ στα πιο πρόσφατα χρόνια ξεχωριστά μονοπλάνα έχουν αφήσει ο Παρκ Τσαν-Γουκ στο Oldboy (2003), ο Αλφόνσο Κουαρόν στη Βαρύτητα (2013) και βεβαίως ο Αλεξάντερ Σοκούρωφ στη Ρώσικη Κιβωτό (2002) – μια ταινία, η οποία είναι ολόκληρη ένα μονοπλάνο!
Εννοείται πως στο δίκτυο υπάρχουν πάμπολλες λίστες με τα μακρύτερα στο χρόνο μονοπλάνα, τα ωραιότερα, τα «καλύτερα», τα πιο ιστορικά και λοιπά, και λοιπά.... Και όμως υπάρχουν λίστες που δεν περιλαμβάνουν το εκπληκτικότερο μονοπλάνο στην ιστορία του κινηματογράφου, το 7λεπτο προτελευταίο πλάνο της θρυλικής ταινίας του Μικελάντζελο Αντονιόνι Επάγγελμα: Ρεπόρτερ, από το 1975. Είναι ν’ απορείς…

Η συνέχεια εδώ…

Πέμπτη 15 Σεπτεμβρίου 2016

ΤΑ ΡΟΚ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΑ μέρος ΙΙ

Πριν από λίγους μήνες κυκλοφόρησε ξανά το βιβλίο τού Γιώργου Τουρκοβασίλη Τα Ροκ Ημερολόγια από τις Εκδόσεις Στο Περιθώριο [πρώτη έκδοση Οδυσσέας, 1984]. Για το βιβλίο αυτό υπήρξε μιαν όχι και τόσο ανεξήγητη ζήτηση τα τελευταία χρόνια, ενταγμένη σ’ αυτό το «κλίμα επιστροφής» που καλλιεργήθηκε εν σχέσει με τα greek eighties. Αφού τυπώθηκαν ξανά κάμποσοι δίσκοι της περιόδου, αφού επανήλθαν στο προσκήνιο συγκροτήματα χαμένα από τότε, αφού γυρίστηκαν ταινίες, γιατί να μην κυκλοφορήσει εκ νέου και κανα βιβλίο; Συνέβη.
Τα καινούρια Ροκ Ημερολόγια έχουν διαφορετικό κασέ από το... original, έχουν περισσότερες Α/Μ φωτογραφίες, ενώ διορθώθηκαν λάθη, όπως και κάποιες πραγματολογικές χοντράδες, που υπήρχαν στην πρώτη έκδοση. Σαν επανέκδοση δηλαδή είναι περιποιημένη (διατίθεται και σε σωστή τιμή), αν και το βασικό μενού παραμένει το ίδιο και... βεβαίως «μπάζει». Και «μπάζει» περισσότερο, τώρα, απ’ όσο «έμπαζε» το 1984. Υπό αυτήν την έννοια και μόνον εγώ θα πω πως δεν ήταν αναγκαία η επανέκδοση τού βιβλίου. Θα προτιμούσα, με άλλα λόγια, ο Τουρκοβασίλης να κυκλοφορούσε ένα φωτογραφικό λεύκωμα π.χ., γιατί οι φωτογραφίες του είναι όντως ωραίες, παρά Τα Ροκ Ημερολόγια.
Στο βιβλίο υπάρχουν κάποια κείμενα τού φωτορεπόρτερ, μα κυρίως μεταφέρονται οι «απόψεις» τινών ροκάδων, φρικιών, πάνκηδων, νιουγουεβάδων και λοιπών «φυλών» της εποχής. Τι λένε όλοι αυτοί; Βασικά... ό,τι τους κατέβει, με τον Τουρκοβασίλη να καταγράφει χωρίς προσωπική κρίση. Τώρα, σε κάθε είκοσι αρλούμπες που θα διαβάσεις από τις «φυλές», μπορεί να υπάρχει και κάτι σωστό ανάμεσα, ok, όμως και αυτό χάνεται μέσα στη γενικότερη αφασία.
Πιθανώς ορισμένοι να πουν πως τα πράγματα, σήμερα, εν σχέσει με τον λόγο γύρω από τη μουσική, είναι ακόμη χειρότερα. Αν όντως συμβαίνει έτσι –και δεν έχω λόγους να μην το δεχθώ, ίσα-ίσα...– τότε το βιβλίο μπορεί να διαβαστεί και ως ένα εγχειρίδιο τής... ροκ κοτσανολογίας, στην Ελλάδα, από τα fifties έως και τώρα. Και υπό αυτή την έννοια η χρησιμότητά του, εν τέλει, ίσως να μην είναι και τόσο μικρή...
Στη συνέχεια σταχυολογώ κάποια λίγα «τρελά», από ’κείνα που καταγράφονται στο δεύτερο μισό τού βιβλίου και τα οποία αφήνω ασχολίαστα (στην ανάρτηση). Αν υπάρχει λόγος να πω κάτι θα το πω στα σχόλια. Στις πρώτες 90 (σελίδες) είχα αναφερθεί εδώ… http://diskoryxeion.blogspot.gr/2016/07/blog-post_31.html.
Ίσως η ωραιότερη φωτογραφία του Γιώργου Τουρκοβασίλη, που υπάρχει στο βιβλίο του. Σκαρφάλωνα κι εγώ για να δω αγώνες, αλλά όχι κι έτσι!
«Η αστυνομία μας κυνηγάει, κάνει ντου στα κλαμπ και μαζεύει ροκάδες για εξακρίβωση. Γιατί δεν πάνε στις γκιράπικες ντισκοτέκ; Εκεί θα βρουν αληθινούς εγκληματίες» (σελ.106)
«Εκείνο το βράδυ κατάλαβα ότι το ροκ δεν είναι μόνο μουσική αλλά και ιδεολογία, και ότι για να το κυνηγάνε τόσο πολύ θα πει ότι κουβαλάει κάποιες μεγάλες ιδέες» (σελ.106) 
ΧΟΥΛΙΓΚΑΝΣ
«Γέμισα χαρά· θα γινόμουν ο επίσημος φωτογράφος των χούλιγκανς! Μήπως έτσι δεν ξεκίνησε και ο Μελετζής, που μπήκε μεσ’ στο αντάρτικο, ανέβηκε στα βουνά και έγινε ο φωτογράφος της Αντίστασης; Η σύγκριση μπορεί να είναι ανευλαβική. Αλλά ποτέ κανείς δεν ξέρει τι θα φέρει ο χρόνος» (σελ.110) 
«Πού ξέρεις, αν αύριο, μετά από τριάντα χρόνια δεν αναγνωριστούν οι χούλιγκανς για την αντικοινωνική τους δράση, που εντωμεταξύ θα έχει φέρει ευεργετικά για την κοινωνία αποτελέσματα» (σελ.110)
«Συμφέρει το κράτος να αντιμάχονται μεταξύ τους πανκς και χέβυ μέταλ, όπως και χούλιγκανς μεταξύ τους. Γιατί αν ήταν όλοι αυτοί ενωμένοι, θα ήτανε για το κράτος κίνδυνος» (σελ. 117-120) 
«Σπας τη βιτρίνα ξέρω ’γω ενός δημοσίου κτιρίου· αφού είσαι αναρχικός καλά κάνεις· και ακόμα και του ταλαίπωρου του οικογενειάρχη, κι αυτουνού που του σπας τη βιτρίνα καλά του κάνεις…» (σελ.120)
«Την άλλη φορά ήσουνα που πλακώσανε τη μάνα του Ούφο; Πιωμένοι όλοι, “φύγε μωρή” της λένε, την πιάνουν και τη βάζουν κάτω από τα στρώματα και την πατάνε. “Τη μάνα μου ρε τη μάνα μου…” να κάνει το Ούφο» (σελ.123) 
«Οι χούλιγκανς! Κατάφεραν να τους εξαφανίσουν κι αυτούς. Σε λίγο δεν θα υπάρχουν ούτε χούλιγκανς, ούτε πανκς, ούτε νέοι. Θα υπάρχουν μόνο σοβαροί κύριοι με γραβάτα» (σελ.126)
ΗΛΙΑΣ Ο ΕΜΕΡΣΟΝ 
«Πήρε τ’ όνομα Έμερσον από τον μεγάλο θαυμασμό που είχε για τους Emerson Lake and Palmer, τους οποίους πρωτάκουσε το ’74, σ’ ένα καράβι, όπου δούλευε ναυτικός» (σελ.132)
«Έτσι όπως μεγάλωσε ο Έμερσον θα μπορούσε να είχε γίνει εγκληματίας, αλλά έγινε ποιητής» (σελ.132) 
«Έχω μεγάλη δύναμη καταστροφής μέσα μου, απλώς την κουμαντάρω» (σελ.132)
«Ο Έμερσον δεν αγάπησε ποτέ τον Καβάφη, το μπουζούκι και τους Beatles.(…) Μια φορά άκουσα ρεμπέτικο, όταν ήμουν μικρός, και κατάλαβα ότι δεν είναι αυτός ο δρόμος μου. Είπα, μακριά!» (σελ.133) 
«Καθαρά από ένστικτο, χωρίς γνώσεις, δημιουργούσε πράγματα που θα μπορούσαν να ανήκουν στη διεθνή πρωτοπορία» (σελ.133)
MAD CLUB 
«Η μουσική σκα είναι η εγγλέζικη εκδοχή του ρυθμού ρέγγε» (σελ.134)
«Άλλοτε εδώ δεν τολμούσες να γελάσεις, θα σε πλάκωναν στο ξύλο» (σελ.136) 
«Ευτυχώς τα λόγια των τραγουδιών αυτών δεν έχουν μεταφραστεί σε βιβλίο, κι έτσι τα ξέρουν μόνο αυτοί που πραγματικά τους καίει να ψάξουν και να τα μάθουν· δεν μ’ αρέσει ο κάθε άσχετος να μπορεί να πληροφορείται τα πάντα» (σελ.136)
BIRTHDAY PARTY – Η ΙΕΡΟΤΕΛΕΣΤΙΑ ΤΟΥ ΚΑΚΟΥ 
«Έλα μωρέ, όλοι οι παλιοί του ροκ είναι σκατάδες, με μόνη εξαίρεση τον Neil Young και τον Tom Robinson» (σελ.138)
ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΣΤΟ DRAGONFLY 
«Και μου ’λεγε και το άλλο (σ.σ. ο εγγλέζος σκιν): “Μαθαίνουμε ότι οι πανκς στην Ελλάδα είναι στην ξεφτίλα”. “Πώς το ξέρεις του λέω;”. “Ε, κυκλοφορούν πολλά” μου λέει “για τα περιθωριακά άτομα στην Ελλάδα”» (σελ.143)
«Παιδιά, έτσι και εμπορικοποιηθεί κι εδώ το πανκ ντύσιμο, εγώ θα ντυθώ “γυμνός” ή μάλλον θα βγω στο δρόμο με προβιές, μα την Παναγία!» (σελ.143) 
«Αλήθεια, γιατί δεν φέρνουν τους Crass ή τους Dead Kennedys; Άμα έρθουν αυτοί θα ξεσηκώσουν τον κόσμο και δεν συμφέρει την κυβέρνηση» (σελ.146)
«Ρε παιδιά, θυμάμαι, το άτομο να έχει πάρει χάπια, να καπνίζει και να βαράει ενέσεις. Ωραία εποχή ρομαντική! Τότε είχε πρωτοπαρουσιάσει το περιοδικό Φαντάζιο το πανκ κίνημα στην Αγγλία. Δεν ξέραμε τι μουσική είναι» (σελ.147) 
BAUHAUS 
«Μετά τη συναυλία, η εξομολόγηση ενός δεκαεξάχρονου αγοριού, μού έδινε να καταλάβω ποιο είναι το πραγματικό κοινό των Bauhaus, πέρα από πανκ και νιού γουέηβ. Μ’ έκανε να αισθανθώ τι είναι νεοψυχεδέλεια» (σελ.176)

Τετάρτη 14 Σεπτεμβρίου 2016

τρεις ποιητές

Εσχάτως έφθασαν στα χέρια μου τρεις ποιητικές συλλογές από ανθρώπους (ποιητές εννοώ), που με τον έναν ή τον άλλον τρόπο, άλλος λιγότερο και άλλος περισσότερο, έχουν κάποια σχέση, από πιο κοντινή έως πολύ μακρινή, με τη δισκογραφία (τη ροκ ή την περί το ροκ) ή με κάποιους ήρωές της.
Ο πρώτος είναι ο Άκανθος. Ποιητής, εικαστικός, φωτογράφος, γλύπτης, δημιουργός κοσμημάτων και ρούχων, σκηνοθέτης ταινιών μικρού μήκους κ.ά. Εσχάτως το όνομα τού Άκανθου το γνωρίσαμε μέσω τού εξαιρετικού CD των Βασίλη Λαγού και Γιώργου Δάγλα «Καντάδες για ένα Δαίμονα» [B-otherSide]. Ο Άκανθος ήταν εκείνος που έφερε κοντά τον συνθέτη με τον ποιητή, εκείνος που επιμελήθηκε εικαστικά το άλμπουμ (εξώφυλλο, ένθετο κ.λπ.).
Μία από τις πιο πρόσφατες ποιητικές συλλογές τού Άκανθου είναι η Τύχη και Ανάγκη [Φίλντισι, Παπάγου 2013], που κυκλοφορεί σ’ ένα πολύ ιδιαίτερο ιαπωνικό δέσιμο (μ’ ένα σχοινάκι που περιπλέκεται ανάμεσα σε τρύπες στην αριστερή πλευρά του βιβλίου) σε 300 αριθμημένα και υπογεγραμμένα αντίτυπα.
Ο Άκανθος είναι ποιητής της πόλης. Έτσι τουλάχιστον εμφανίζεται στα περισσότερα από τα ποιήματα τού βιβλίου του. Ο λόγος του είναι ασθμαίνων και τραχύς ταυτοχρόνως, κεντράροντας στο αστικό τοπίο με διάθεση βαθιά περιγραφική, δίνοντας έμφαση στη λεπτομέρεια, αναδεικνύοντας την ίδιαν ώρα τα πάθη και τα αδιέξοδα της καθημερινής ζωής. Επιλέγω ένα ποίημα του Άκανθου, μεταφέροντάς το όπως ακριβώς είναι τυπωμένο στο βιβλίο (δηλαδή με κεφαλαία γράμματα). 

ΤΟ ΣΑΒΒΑΤΟ ΤΩΝ ΣΚΟΥΠΙΔΙΩΝ 

ΟΤΑΝ ΣΒΗΝΟΥΝ ΤΑ ΦΩΤΑ 
ΣΤΗΝ ΦΩΤΙΣΜΕΝΗ ΠΕΙΡΑΙΩΣ 
ΤΑ ΕΨΙΛΟΝ ΓΙΩΤΑ ΓΙΝΟΝΤΑΙ ΗΤΑ 
ΤΑ ΣΧΗΜΑΤΑ ΤΩΝ ΣΚΟΥΠΙΔΙΩΝ 
ΤΑΡΑΖΟΥΝ ΤΗ ΓΕΩΜΕΤΡΙΑ ΤΟΥ ΓΝΩΣΤΟΥ 
ΡΟΜΒΟΙ ΑΠΟ ΧΑΡΤΟΠΕΤΣΕΤΕΣ 
ΚΑΙ ΑΣΧΕΔΙΑΣΤΕΣ ΟΨΕΙΣ ΑΝΘΡΩΠΩΝ 
ΧΡΩΜΑ ΞΕΘΩΡΙΑΣΜΕΝΟ ΣΤΑ ΧΙΛΙΑΔΕΣ ΜΑΤΙΑ 
Η ΑΓΩΝΙΑ ΤΟΥ ΛΙΓΟΥ 
ΠΟΥ ΑΝΑΖΗΤΑ ΝΑ ΓΙΝΕΙ ΠΟΛΥ 
Η ΒΡΩΜΙΚΗ ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΥ 
ΟΤΑΝ ΠΑΙΡΝΕΙ ΤΟ ΒΡΑΔΙΝΟ ΛΟΥΤΡΟ ΤΗΣ 
ΓΙΝΕΤΑΙ ΡΕΜΑ ΑΠΟ ΑΙΜΑ 
ΑΛΦΑ ΠΡΕΖΟΥΣ ΘΕΤΙΚΟ 
ΝΕΟΚΛΑΣΙΚΟ ΝΑΡΚΩΤΙΚΟ 
ΚΑΙ ΤΑΜΠΛΕΤΕΣ ΗΛΙΘΙΟΤΗΤΑΣ 
ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΙΚΕΣ ΤΙΜΕΣ 
ΔΙΑ ΤΟΥΤΟ ΕΚΤΙΜΩ ΤΑΣ ΠΟΛΥΚΑΤΟΙΚΙΑΣ 
ΟΤΙ ΤΟ ΧΡΗΜΑ ΜΟΝΟΝ ΗΓΑΠΗΣΑΝ 
ΕΓΩ ΤΟ ΜΟΝΟ ΜΠΛΕ ΠΟΥ ΞΟΔΕΨΑ ΕΙΝΑΙ ΓΙΑ ΝΑ ΖΩΓΡΑΦΙΣΩ 

ΟΔΟΣ ΚΕΡΑΜΕΙΚΟΥ ΑΝΟΙΞΗ 2012 

Ο Φώτης Μότσης είναι παλαιός ποιητής, αφού το πρώτο βιβλίο του, όπως είδα στο δίκτυο, τυπώθηκε το 1973, με το δεύτερο να βγαίνει δέκα χρόνια αργότερα, στον Ελεύθερο Τύπο. Είχε περάσει κι αυτός από τα Εξάρχεια της δεκαετίας του ’70 και του ’80 δηλαδή (Νικόλας Άσιμος κ.λπ.), πριν μετακομίσει στο Ναύπλιο. Από τις αργίτικες εκδόσεις Ελλέβορος κυκλοφόρησε το 2005 το βιβλίο του Αμαρυλλίδος και Ιππεάστρου και από ’κει μεταφέρω ένα χαρακτηριστικό απόσπασμα. Η ποίηση τού Μότση είναι ερωτική, λυρική, έχει λαϊκές καταβολές, ενώ διακρίνονται σ’ αυτήν υπαινιγμοί από τον λόγο τού Οδυσσέα Ελύτη. 

ΙΙ. ΛΥΡΙΑ 
(…)

δ΄

Χιλιόμετρα μακριά τυλίγονται 
τα γένια μου 
Α, μην τ’ ανέβεις 
ανειδίκευτη/ 
Γεννήσου άλλες δυο: 
στην τρίτη θα είσαι η απόσταση 
που θα με περπατά

Θα στρώνεις το μετάξι 
Από τα μέσα θα με πλάθεις

ε΄

Σιμώνω το ακρωτήρι 
των χειλιών σου 
Μ’ ένα φιλί τη θάλασσά σου ασημώνω

Πάλι το πρόσωπό σου 
δύει
Τα φύκια βήματα θολά 
Τι να προλάβω 
Πώς να αναμερίσω 
δυο τριαντάφυλλα επάνω 
στο κορμί της θάλασσας

Πριν την απόγνωση πού φώλιαζες 
Πώς θες να κλάψω άλλο 
μέσα στο νερό

(...)

Ο τρίτος ποιητής είναι ίσως πιο γνωστός στους αναγνώστες του δισκορυχείου, αφού υπάρχουν άλλες δύο αναρτήσεις υπό το όνομά του. Πρόκειται για τον Παναγιώτη Ψαριανό, στιχουργό, πλην των όσων άλλων, του συγκροτήματος Sun of Greece πίσω στα seventies.
Το πιο πρόσφατο βιβλίο του Παναγιώτη Ψαριανού έχει τίτλο Στον Κόσμο [ARTplus, Αθήνα 2014] και περιλαμβάνει επιλογές ποιημάτων του από το διάστημα 2000-2004. Ένα από τα θέματα που απασχολούν την ποίηση του Ψαριανού είναι ο θάνατος. Αναφέρει η Μαρία Γιαννίκου στην εισαγωγική μελέτη της:
«Το γεγονός του θανάτου, μεγαθέμα της ποιητικής του Παναγιώτη Ψαριανού, υποβόσκον ακόμη και στα πιο αισιόδοξα ποιήματά του, υπογραμμίζει την ασημαντότητα της ανθρώπινης ζωής απέναντι στο αεί τού σύμπαντος. Nascentes morimur· από την στιγμή που γεννιόμαστε [αρχίζουμε να] πεθαίνουμε. Όμως δεν είναι αυτό “θάνατος” για τον ποιητή. Στον άξονα της υπαρξιακής αγωνίας ως γεγονότα “θανάτου” εγγράφονται το εφήμερο της ανθρώπινης δύναμης και δόξας, η ματαιότητης του πλούτου, το δέλεαρ του χρυσού και του νομίσματος, η κενοδοξία των νομισμάτων και των αριθμών, η επέλαση των ισχυρών, η καταστροφή που φέρνει το ποταπό και το ευτελές».
Ένα δείγμα… 

34 - 00 

Πώς να υπομείνεις τόσους θανάτους;

Ο πένθιμος ήχος της καμπάνας 
χρόνια ηχεί μέσα μου, 
για τη ζωή που χάνεται.

Και μεγαλώνω μ’ αυτούς τους θανάτους.

Πολλές φορές ξαναγυρίζω πίσω, 
μέσα σε θυελλώδεις, παγωμένες νύχτες, 
περνώ τις πόρτες που περνούν οι νεκροί, 
σκύβω στ’ αγαπημένα πρόσωπά τους 
και επιστρέφω, 
κρατώντας μύθους, εικόνες και λόγους, 
κομμάτια της ψυχής των Ελλήνων. 

Γέρα Λέσβου 5/11/2000